Echt bijzonder

Een jaar of tien geleden liet ik me in het dagblad Trouw lovend uit over een gemeente die het plan had opgevat het ontstaan van zwarte scholen tegen te gaan door allochtonen gelijkmatig te spreiden over de verschillende scholen. Naar aanleiding daarvan kreeg de toenmalige Rotterdamse wethouder van onderwijs Simons de vraag voorgelegd wat hij vond van een dergelijk beleid. Zijn antwoord: wij in Rotterdam doen niet aan deportatie. Daarmee gaf deze kranige bestuurder aan noch over het verschijnsel deportatie, noch over de gevolgen van het achterwege laten van dergelijk beleid diepzinnig te hebben nagedacht.

Overigens stond Simons niet alleen in zijn afwijzende houding. Sommigen waren tegen omdat ze vasthielden aan het achterhaalde idee dat basisscholen een buurtvoorziening zijn terwijl in de steden vooral de beter opgeleide ouders al lang gewend waren bij het kiezen van een school verder te kijken dan de buurt lang was. Ook het welzijnswerk had belang bij de concentratie van een homogene groep achterblijvers op één en dezelfde school. En dan waren er natuurlijk ook de deelraadbestuurders die niet graag zagen dat hun scholen leegliepen.

Inmiddels zijn er steeds meer mensen van doordrongen geraakt dat het voor de taalontwikkeling en dus voor het schoolsucces en daarmee voor de integratie van allochtonen wenselijk is dat ze niet op een zwarte maar op een gemengde school zitten. Het allerinteressantste daarbij is dat allochtonen dat zelf zijn gaan beseffen. Velen deden dat overigens al langer met als gevolg dat die scholen geleidelijk leegliepen, maar waar we ontzettend blij om moeten zijn is dat in die kringen het belang van een goede opleiding steeds meer algemeen wordt onderschreven. Integratie wordt afgedwongen door de weigering van allochtone ouders om hun kinderen naar een zwarte school te sturen. Ik vind het een grof schandaal dat we het zo ver hebben laten komen en het stemt mij ronduit gelukkig dat het eindelijk zo ver is. Ouders willen het, maar kan het ook?

Als je als gemeente allochtone leerlingen wilt spreiden loop je tegen het probleem aan dat bijzondere scholen leerlingen kunnen weigeren. D66, GroenLinks en de SP willen daar een eind aan maken. Zij vinden, zo lees ik in de Volkskrant, `dat ouders zelf moeten kunnen uitmaken waar hun kinderen naar school gaan en dat scholen daarbij niet mogen dwarsliggen'. Hoe zeer ook voorstander van spreiding, toch ben ik het eens met SGP-fractievoorzitter B. van der Vlies die niet van een dergelijke verplichting wil weten.

Katholieke ouders sturen hun kinderen naar een katholieke school om te waarborgen dat het op school er net zo katholiek aan toe gaat als thuis. Hetzelfde geldt voor scholen speciaal bedoeld voor christenen, moslims en joden. Die scholen moeten natuurlijk het recht hebben alleen die leerlingen toe te laten van wie de achtergrond in overeenstemming is met de signatuur van de school. De geachte afgevaardigde Van der Vlies zal het ongetwijfeld met mij eens zijn dat scholen zich alleen maar als bijzonder mogen afficheren wanneer zij dat principe ook werkelijk serieus nemen.

De verplichte medewerking aan spreiding mag dus alleen gelden voor scholen die openbaar zijn. En uiteraard ook voor alle scholen die zich katholiek of christelijk noemen wanneer hun dat gelegen komt. Omdat dit laatste geldt voor het gros van de bijzondere scholen, zijn er gelukkig maar weinig die zich op grond van hun bijzondere karakter aan verplichte spreiding kunnen onttrekken.

hetveld@nrc.nl