Regels dwingen LSE fusie even op te schorten

Het was al eens uit geweest. En dat beide partners het in mei alsnog zeker wisten, van elkaar en de liefde, bleef in veler ogen iets geforceerds houden. Dat de Londense en Frankfurter beurs hun verloving deze week verbraken, viel niet uit de lucht.

De Deutsche Börse zei maandag de stemming over de geplande fusie met de London Stock Exchange (LSE) tot iX af te blazen. Sterker, het hele idee van een Duitse ,,fysieke aanwezigheid op andere markten, zoals die van Londen'', zou ,,niet langer voordelen hebben'', aldus de gepikeerde Börse, die eraan toevoegde ,,alle strategische opties'' te zullen openhouden.

Het was de toon van een bedrogen minnaar. En dat klopt; er ís een ander. Het Zweedse beursbedrijf OM Gruppen formaliseerde op dezelfde dag zijn overnamebod op de LSE van 824 miljoen pond (ruim drie miljard gulden). De Zweden zeggen dat de LSE behoefte heeft aan nieuwe managers en nieuwe elektronische handelssystemen, maar niet aan een Duitse partner die de nieuwe beurs met extra regels en een ,,achterhaald nationaal handelsmodel'' zou opzadelen en het `merk' LSE zou vernietigen.

Het LSE-bestuur was woedend over de ongewenste avances, maar de City reageerde steeds welwillender op de Zweedse argumenten. Zelfs de Amerikaanse zakenbanken, de gangmakers van de iX wegens de gewenste schaalvergroting, lijken minder zeker van hun zaak. Een uitgelekt rapport van Merrill Lynch gaf OM vorige week op hoofdpunten gelijk.

Of OM meer is dan een flirt, is onzeker. De LSE bevroor gisteren officieel de iX-plannen, maar dat moet nu eenmaal van het Britse overnamereglement. De kleine beursbedrijven en LSE-aandeelhouders die zich van meet af aan tegen een ,,Duitse overname'' hebben verzet, juichen in elk geval te vroeg, zegt een bron in de City met eerstehands kennis van de onderhandelingen. ,,Dit OM-bod maakt geen schijn van kans.''

OM zou de LSE te laag waarderen en vooral met aandelen OM willen betalen in plaats van cash. De Zweden hebben de iX ,,op ijs gezet'', omdat de LSE alle aandacht moet richten op een formele verdediging tegen de vijandelijke overname. Maar achter de schermen zullen Britten en Duitsers om elkaar heen blijven dansen op zoek naar synergie, zegt de City-bron.

,,De pan-Europese aandelenmarkt werd net zichtbaar, vooral na de belastinghervormingen in [premier] Schröders Duitsland. Er blijft behoefte aan een pan-Europees handelsplatform dat als bedding kan dienen. Al kan de markt de Duits-Britse deal inhalen.''

Dat laatste `tenzij' bestaat al sinds maart, toen de LSE van een vereniging een beursgenoteerde onderneming werd. Dat was om met de Deutsche Börse te kunnen fuseren, maar bood ook derden een kans. Zoals OM. Oók als hun bod faalt, hebben de Zweden de wereld getoond dat LSE in de etalage staat.

Andere gegadigden zijn er in theorie genoeg. De Amerikaanse technologie-beurs Nasdaq, bijvoorbeeld, die openlijk zoekt naar een Europees bruggehoofd en misschien in OM een bondgenoot vindt. Of de nieuwe Frans-Nederlands-Belgische beurscombine Euronext die eerder een blauwtje heeft gelopen bij de LSE. Of, na een bizarre maar niet onwaarschijnlijke wending, zelfs alsnog de Deutsche Börse.

Want Londen houdt rekening met een vijandig bod door Frankfurt. Als de Duitsers de Amerikaanse banken kunnen overtuigen zo'n bod te steunen kan er toch een iX komen, maar dan op Duits-Amerikaanse voorwaarden. Zo'n scenario kan tot Britse protesten leiden: daar valt wéér een steunpilaar van Brittannia. ,,Zulke gevoeligheden komen voort uit het comfortabele maar niet goed geïnformeerde clubleven van de Londense beurs'', zegt een internationale topbankier in Londen. ,,Globalisatie is de dagorder. Nationaliteit van het bezit betekent niets meer. De vrije verkoop van diensten en goederen aan of van het buitenland is prima, maar ze schrikken nog steeds als er eigendomsverhoudingen worden verkocht.''

Bij de échte movers and shakers in de City speelt chauvinisme geen rol. ,,Het interesseert ons niet wie de eigenaar is van de markt'', zegt een Europese investeringsbank en aandeelhouder van de LSE desgevraagd. Wat telt is uitsluitend hoe een Europees `handelsplatform' aandelenhandel groter, goedkoper en simpeler kan maken. OM heeft de Britten duidelijk gemaakt dat hun eerste blauwdruk te kort schiet. Zo zou de koppeling van het harde maar heldere Britse beursreglement met het dubbelzinniger Duitse stelsel volgens ingewijden ,,een nachtmerrie'' worden. En evenmin is er uitzicht op een geïntegreerd systeem voor orderverwerking, een cruciale bezuinigingspost. Voor de bestuurders dringt de tijd Don Cruickshank, LSE-chef en beoogd iX-voorzitter, moet nu eerst een vertrouwenscrisis zien af te wenden.