Plastic kippen als raamprostituees

Fiets- en voetgangerstunnels zijn non-plaatsen. Tocht en karige verlichting sporen de passant aan om zo snel mogelijk door het gat onder de weg te duiken, op weg naar een plaats waar de bovengrondse weggebruiker vaak allang is aangekomen. De enigen voor wie de tunnel geen doorgangsruimte is, zijn de wildplasser en de grafitti-kunstenaar.

Toch was het uitgerekend in het tunneltje onder de Weesperstaat in Amsterdam dat in 1998 twee grote vitrines werden neergezet. Het was de bedoeling om met de daarin tentoongestelde kunst voetgangers en fietsers op weg naar de Nieuwe Herengracht, de Hortus Botanicus of de in de tunnel gelegen metro-ingang even te laten stilstaan. Dit jaar werden beeldend kunstenaars Jacqueline Verhaagen en Maurice van Tellingen uitgenodigd om een tentoonstellingsprogramma samen te stellen voor de Hortustunnel. Onder de titel To Go To exposeren er achter elkaar acht kunstenaars.

Het initiatief doet denken aan Jaap Zwiers mini-museum De Kijkdoos dat in de jaren '80 nietsvermoedende passanten in de reizigerstunnel van Rotterdam CS trakteerde op een dosis kleinschalig surrealisme. To Go To gaat een stap verder. De exposanten is gevraagd de vitrines niet te gebruiken als droge uitstalkasten voor objecten, maar om ze integraal onderdeel te maken van een installatie. Daar is de eerste deelnemer, Peter Zegveld, zeker in geslaagd. Voor zijn werk `Aan 't spit' plaatste hij achter de ramen 140 kunstkippen, gespietst aan tien stevige spitten. Een per motor aangedreven ketting laat het goudgele pluimvee schokkerig ronddraaien.

Het heeft iets obsceens, die massa lillende kippenlijken. Onder het warme vitrinelicht lonkt het naakte, plastic pluimvee als een kolonie gevleugelde raamprostituees naar de voorbijgangers. Maar een verstokte vegetariër kan in de installatie net zo goed een aanklacht zien tegen de bio-industrie, waar de kippen net zo min hun kont kunnen keren als in deze geplukte en opgeprikte staat.

De meeste passanten zullen de vitrines echter aanzien voor de reusachtige kippengrillen waarnaar ze zijn gemodelleerd. De suggestie van de warmte van de gril, de geur en smaak van het voedsel in bereiding, en het geluid van sissend vet op de bakplaat doen zich al na vijf minuten gelden. En de kille tunnel is even getransformeerd tot gastvrije bistro.

Tentoonstelling: To go to. T/m 7/10 te zien in Amsterdam onder de Weesperstraat tussen de Nieuwe Herengracht en de Hortus Botanicus. Open: dag en nacht. Verder op deze locatie: 13/10-25/11 Frank Starik, 1/12-10/1 Lies Neve, 17/1-2/2 Guda Koster. Bekendmaking rest van programma: januari 2001.