Ene gijzeling lokt de andere uit op de Filippijnen

De ene gijzeling in de Filippijnen is nog niet afgelopen, of de volgende lijkt alweer begonnen. Zaterdag lieten de moslimstrijders van Abu Sayyaf twee Finnen, een Fransman en een Duitser vrij. De dag erop werden drie Maleisiërs van een duikerseiland in Maleisië meegenomen naar Filippijnse grondgebied. Op dezelfde manier waren de nu vrijgelaten gijzelaars samen met zeventien anderen op 23 april ontvoerd van het eilandje Sipadan.

Helemaal zeker dat het ook nu weer om een gijzeling gaat, is het niet. De Maleisische autoriteiten houden het voorlopig op een overval van vijf met zware M-16's bewapende mannen die gisteravond in tien minuten videospelers, televisies en radio's meenamen. Sinds die overval worden drie Maleisische werknemers vermist. Ze zijn meegenomen in de blauwe speedboat waar de gewapende mannen mee kwamen, of ze hebben zich uit vrees voor de overvallers verstopt en durven nog niet uit hun schuilplaats te komen.

De zaterdag vrijgekomen gijzelaars zijn inmiddels vertrokken naar Libië. Net als bij de eerdere vrijlating van vijf gijzelaars, twee weken geleden, worden ook deze vier in de Libische hoofdstad Tripoli herenigd met hun familie. Libië heeft voor hun vrijlating betaald – officieel in de vorm van `ontwikkelingshulp' – en neemt graag de dankbetuigingen daarvoor in ontvangst.

De overdracht van de vier miljoen dollar aan door Libië betaald losgeld voor de vier vrijgelaten gijzelaars was overigens bijna mislukt. De onderhandelaars die met het geld onderweg waren naar het kamp van Abu Sayyaf, werden beschoten door leden van een afvallige factie van moslimrebellen. Binnen de rebellengroep is grote onenigheid ontstaan over de verdeling van het ontvangen losgeld. In totaal gaat het al om een bedrag van 25 miljoen dollar. Met de wapens die ervan zijn gekocht, vallen de verschillende facties elkaar aan en proberen de miljoenen in handen te krijgen. Bij het incident van zaterdag is een onbekend aantal doden en gewonden gevallen.

Inmiddels houden de rebellen van Abu Sayyaf ook nog steeds de 24-jarige Amerikaan Jeffrey Schilling gevangen. Hij viel twee weken geleden in handen van de rebellen toen hij uit eigen wil hun kamp in de jungle bezocht. Schilling heeft Libië verzocht zich ook voor hem in te zetten, oftewel: te betalen. De Amerikaan zou in plaats van een miljoen dollar, de prijs voor een Europeaan, het tienvoudige op moeten brengen, zo hebben de moslimrebellen gezegd.

De Filippijnse autoriteiten doen niet erg hun best om Schilling vrij te krijgen, omdat ze eraan twijfelen of hij wel echt is gegijzeld. Filippijnse kranten halen bronnen uit het leger aan die zeggen dat Schilling naar het kamp is gekomen om instructies te ontvangen voor het doen van wapenaankopen in Amerika. Bij nader inzien zou deze tot de islam bekeerde Amerikaan zichzelf als gijzelaar hebben aangeboden om aldus tien miljoen gulden op te brengen. Schilling wordt door autoriteiten steeds als `mentaal zwak' aangeduid.

Naast Schilling zitten nog een Filippijn vast – de laatste van de groep van 21 die twintig weken geleden vanaf Sipadan werd ontvoerd – en sinds 9 juli twee Franse journalisten. Ook lopen in het kamp van Abu Sayyaf nog twaalf evangelisten rond die vrijwillig zijn gekomen. Ze kunnen in en uit lopen, maar het leger beschouwt hen niettemin als gijzelaars.

De gijzelaars fungeren als een menselijk schild voor Abu Sayyaf, dat moet voorkomen dat de rebellen door het Filippijnse leger worden aangevallen. Volgens minister van Buitenlandse Zaken Orlando Mercado is dat schild helemaal niet nodig: ,,Waarom zouden wij kiezen voor een militaire oplossing als de rebellen elkaar beschieten?''