Kok en Europa

WAS MINISTER-PRESIDENT Kok vorig jaar maart nu wel of niet beschikbaar om voorzitter van de Europese Commissie te worden? Oud-Eurocommissaris Van Miert was er deze week bij de presentatie van een boek van zijn hand heel stellig over. Kok zou zonder meer zijn benoemd, als de Fransen niet hadden dwarsgelegen. Deze lezing werpt weer een geheel nieuw licht op een gang van zaken die vooral wordt beheerst door mist.

Vaststaat dat na het tussentijds aftreden van de Europese Commissie die onder leiding stond van de Luxemburger Santer, Kok in veel Europese hoofdsteden werd genoemd als de meest geschikte opvolger. Kok liet echter weten niet beschikbaar te zijn, omdat hij in Nederland nog maar net aan een tweede termijn als minister-president was begonnen. Lang heeft de naam Kok niet gecirculeerd. Verrassend snel besloten de Europese regeringsleiders tijdens een top in Berlijn de Italiaan Prodi te benoemen tot voorzitter van de Commissie.

DE LEZING VAN Kok zelf in maart luidde dat hij geen kandidaat was en dat toen ook aan iedereen heeft laten weten. In een vraaggesprek met deze krant gaf Kok deze week echter toe dat hij destijds niet ,,onmiddellijk nee'' heeft gezegd toen hij door collega-regeringsleiders werd benaderd. ,,Ik vond het een belangrijk en eervol verzoek waarover ik goed wilde nadenken'', aldus Kok. Dit geeft dan weer voeding aan de in Brusselse diplomatieke kringen aangehangen theorie dat Kok rekende op een patstelling in de besluitvormingsdiscussie om daarna alsnog kandidaat te worden. Hij had in dat geval een sterk alibi om Den Haag voortijdig te verlaten.

Het Haagse verhaal is dat Kok nimmer kandidaat was. In Brussel, zie ook weer de uitlatingen van Van Miert deze week, werd wel degelijk rekening gehouden met een kandidatuur-Kok. De vraag blijft dan ook waarom dit verhaal in Brussel zo hardnekkig blijft voortbestaan. Wellicht heeft dat toch te maken met de `flexibele stelligheid' van de minister-president op dit punt.