De slagroom op de taart

Nederlanders wonnen in de ruim honderdjarige historie van de Olympische Zomerspelen 49 gouden medailles. Dat waren stuk voor stuk prachtige en indrukwekkende prestaties. De ene winnaar werd beloond met een bos bloemen, de andere kreeg een bonus van 60.000 gulden. Maar de beleving van alle winnaars was altijd hetzelfde. Ze waren er trots op om olympisch kampioen te zijn, in de meeste takken van sport de belangrijkste titel. Deze krant stelde Nederlandse goudwinnaars van acht verschillende Olympische Spelen dezelfde vijf vragen. `Door een olympische titel dacht je een menswaardig bestaan te kunnen opbouwen.'

Zwerver: ,,Volmondig ja! Ik had al zilver uit Barcelona en dan haal je in Atlanta weer de finale. Dan heb je dus minstens weer zilver. Maar als het dan ook nog goud wordt, fantastisch.''

Mastenbroek: ,,Ach jongen, daar kan ik geen antwoord op geven. Ik was zeventien. Relativeren heb ik pas op latere leeftijd geleerd. Ik deed waarvan ik toentertijd dacht dat ik het moest doen. Maar goed, als ik nu lees dat ze zelfs een belastingadviseur meenemen naar Sydney, dan moet ik toch een beetje lachen. Het kan tegenwoordig niet op. Studies, auto's, hoogtestages, haaienvinnenpakken, hele kledinglijnen – alles krijgen ze. En dan zijn ze ook nog tevreden als ze straks niet eerste maar tweede worden, let maar op. De tweede plaats kwam in mijn vocabulaire niet voor, terwijl ik bij Gods gratie al blij mocht zijn als ik tussen de middag een uurtje kon trainen. Achteraf denk ik: ik was toch wel goed. Want ik moet nog zien dat er straks iemand drie gouden medailles wint. Ik vrees het ergste. Nu worden ze al geridderd als ze meedoen.''

Florijn: ,,Voor mij is het het wel waard geweest. Maar ik zal toch een ander niet adviseren hetzelfde te doen. Want ik besef best dat het allemaal relatief is. De meeste olympische sporters blijven met frustaties zitten. Omdat eigenlijk alleen goud telt, blijf je zelfs als je zilver haalt met lege handen staan. En heb je het dus allemaal een beetje voor niets gedaan.''

Ruska: ,,Het gaat niet puur om die gouden medailles. Maar om de erkenning en herkenning die het succes je oplevert. Dat blijft je de rest van je leven achtervolgen en daar heb je voordeel van. Dat mijn succes van München ondergewaardeerd zou zijn, is de mening van anderen. Ik word altijd vergeleken met mijn voorganger Anton Geesink. Wat hij heeft gedaan, is mooi, maar is zijn pakkie-an. Ik heb mijn leven anders ingedeeld. Ja, ik had weer eens geen mazzel. Mijn prestaties in München werden overschaduwd door die terroristische actie van de Palestijnen tegen die joodse mensen.''

De Beus: ,,Vooral de weg naar het goud toe is waardevol geweest. Op het moment dat wij die gouden medaille wonnen, had ik zo'n gevoel van: is dit alles? Pas later kwam het besef dat de grootste waarde in het voortraject lag. Dat was de fase waarin we elkaar goed leerden kennen. De fase ook dat de ploeg de grenzen van de eigen mogelijkheden aftastte door de krachten met anderen te meten en wij een heldere doelstelling hadden: goud winnen. Vergeet niet dat wij in 1980 niet mochten meedoen (door de sportboycot tegen de Sovjet-Unie, red.). En dat was op een moment dat we op de toppen van ons kunnen waren. Met als gevolg dat in Los Angeles de wil om te winnen groter was dan ooit.''

Karstens: ,,Ik denk wel dat het het allemaal waard is geweest. Alleen zijn voor een wielrenner de Olympische Spelen anders dan voor andere sporters. Voor een wielrenner is het het belangrijkste om beroeps te worden. Ik kreeg na de Spelen een contract bij de Televizier-ploeg. Voor 5.000 gulden per jaar. Hoor je het goed?!''

Kok: ,,Nou en of, elke seconde is het waard geweest. Meer dan dat, zou ik bijna zeggen. Sinds dat moment in Mexico loopt die gouden medaille als een rode draad door mijn leven. Waar ik ook kom of ben, in Nederland of daarbuiten, nog steeds komen er mensen naar me toe. `Goud in Mexico, was het niet?' Hoe vaak ik dat al wel niet heb moeten horen. Ik ben de tel kwijt. Mexico moest de kroon op het werk worden. Ik had zo'n beetje alles al gewonnen wat er te winnen viel, behalve olympisch goud. Olympische Spelen overstijgen elk ander toernooi. Dat moest en zou de absolute slagroom op de taart worden.''

Van Langen: ,,Als je je ultieme doel bereikt, kan je er nooit spijt van hebben. Ik zou het allemaal zo weer doen. Er zijn na Barcelona wel momenten geweest dat ik dacht: had ik maar geen goud gewonnen. Dan wilde ik even gewoon Ellen zijn en was ik alle aandacht moe.''