Nieuwe margarine heeft serieuze boodschap

De derde generatie margarine is cholesterolverlagend, zegt Unilever dat volgende week een nieuw product lanceert. Cardiologen zijn terughoudend.

Geen voetballende peuter die de harten steelt (Calvé pindakaas). Geen Italiaanse vrouwen die het touwtrekken van de mannen winnen door het touw aan paarden te knopen (Bertolli's olijfolie). En ook geen mooie jonge mensen in cabrio's. De grootse reclamecampagne die het Nederlands-Britse voedingsconcern Unilever voor zijn nieuwste margarine Becel pro-activ volgende week lanceert, zal gaan over gezondheid, over voorkomen van ziekte.

We hebben een serieuze boodschap, zegt Marga Mathijssen, verantwoordelijk voor de marketing van Becel pro-activ. Vrij vertaald: elke volwassen Nederlander met een verhoogd cholesterolgehalte is slechts 84 boterhammen verwijderd van een substantieel lager cholesterolgehalte. Door vier boterhammen per dag te smeren met Becel pro-activ daalt het cholesterolniveau gemiddeld met 10 procent, na drie weken, zegt Unilever. Mathijssen: ,,Als je het blijft eten, heeft een volwassen man 30 procent minder kans op hart- en vaatziekten''.

Unilever heeft alles gedaan om officiële erkenning te krijgen voor Becel pro-activ. ,,We hebben 2,5 jaar gewacht – dat is lang hoor – op toestemming van de Europese Unie om Becel pro-activ als cholesterolverlagend te mogen aanprijzen'', zegt A. Stal. Hij is directeur van Van den Bergh, de Unilever-dochter die onder meer margarine en pindakaas maakt. ,,Dit is een belangrijke stap voor ons: de derde generatie margarine. Eerst was er gewone margarine, toen volgde Becel in de jaren zestig – veel gezonder door het toegevoegde linolzuur – en nu is er pro-activ.''

Er is een verschil met de voorgangers van pro-activ: een kuipje kost 5,95 gulden, ofwel drie keer zo veel. Mathijssen: ,,Dat komt omdat we 2.500 ton plantaardige olie nodig hebben om één ton van het cholesterolverlagende ingrediënt te maken.'' Unilever mag het logo van de Hartstichting drie maanden lang op de pakjes pro-activ drukken. Dat is uitzonderlijk – meestal mogen bedrijven niet adverteren met de naam van de onafhankelijke stichting.

Eenderde van de volwassen Nederlanders heeft een te hoog cholesterolgehalte, volgens Unilever. Slechts 11 procent van die mensen weet dat. ,,De gemiddelde burger is zich onvoldoende bewust van de gevaren van een te hoog cholesterolgehalte'', zegt ook dr. V. Manger Cats, medisch directeur van de Hartstichting. ,,De meeste Nederlanders denken dat ze verstandig eten, maar in de praktijk doet hooguit de helft dat.'' Britten en Finnen spannen de kroon in Europa, zegt hij. Veel spek, vlees en boter. De eerste sterk cholesterolverlagende margarine ter wereld, Benecol, komt ook uit Finland.

Nergens is het bewustzijn zo groot als in de Verenigde Staten waar `know your number' een begrip is: veel hoogopgeleide volwassenen kennen hun cholesterolgehalte. Iedereen die boven de 6,5 milimol per liter zit, moet iets aan zijn cholesterol doen, zegt Manger Cats. Bij 8 millimol per liter worden medicijnen aangeraden.

Bepalend voor het cholesterolgehalte zijn genetische aanleg (voor 80 procent) en dieet (voor 20 procent). Verzadigde vetten in dierlijk vlees zijn schadelijk, groenten en fruit, rode wijn en noten zijn juist weer goed. Lichaamsbeweging ook, zegt Manger Cats. Roken beschadigt de vaatwand en versterkt het negatieve effect van een te hoog cholesterolgehalte. Te veel cholesterol kan leiden tot hart- en vaatklachten en zelfs tot een hartinfarct.

Becel pro-activ verlaagt het cholesterolgehalte ook als iemand doorgaat met slecht eten – spek – en niet bewegen, zegt Mathijssen van Unilever. Maar dat mag absoluut niet de boodschap zijn, waarschuwt directeur Stal. ,,Unilever kan niet zeggen: eet maar lekker slecht, want Becel pro-activ is een wondermiddel dat dat compenseert. Men moet gezond eten en pro-activ ernaast gebruiken.''

Toch zijn cardiologen terughoudend. Een arts zou alleen hart- of vaatpatiënten moeten aanraden cholesterolverlagende margarine te gebruiken, zegt prof.dr. F. Verheugt, voorzitter van de Nederlandse Vereniging van Cardiologen. ,,Gezonde mensen – ook mensen met een te hoog cholesterolgehalte – hebben het niet nodig.''

Zelfs patiënten wier cholesterolgehalte tot hartklachten heeft geleid, zou Verheugt alleen aanraden om Benecol of Becel pro-activ te gebruiken als ze tóch al margarine gebruiken. Het is volgens hem alleen effectief als de patiënt ook cholesterolverlagende pillen slikt en gezond eet.

Essentieel voor het slagen van Becel pro-activ is de steun van artsen, diëtisten en apothekers, zegt Mathijssen. ,,Want mensen gaan af op hun advies.'' Unilever stuurt hen folders over pro-active, verschijnt op congressen, geeft presentaties in ziekenhuizen. Ze adverteert in medische bladen en speciaal voor pro-active zijn vijf diëtisten toegevoegd aan een telefoonpanel om vragen van klanten te beantwoorden. Hoeveel de marketingcampagne kost, wil Unilever niet zeggen. Het concern besteedt jaarlijks 12 miljard gulden aan de marketing van alle producten.