Sterfte door vervuiling van lucht

Luchtverontreiniging, voor de helft afkomstig van autoverkeer, veroorzaakt zes procent van de sterfte in West-Europese landen. Dat blijkt uit onderzoek in Oostenrijk, Zwitserland en Frankrijk.

In die landen sterven jaarlijks 40.000 mensen aan chronische ziekten als astma, bronchitis en sommige hart- en vaatziekten die zijn ontstaan door luchtverontreiniging.

Dit schrijven Zwitserse, Franse en Oostenrijkse wetenschappers in het medisch-wetenschappelijke tijdschrift The Lancet dat vandaag verschijnt. Zij zochten op verzoek van de Europese afdeling van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) naar het statistische verband tussen sterfte, ziekte en ziekenhuisopnamen enerzijds en luchtverontreiniging anderzijds. De gezondheidskosten van luchtverontreiniging door het verkeer, becijferde de WHO eerder, bedragen 1,7 procent van het bruto nationaal product en zijn daarmee hoger dan de kosten van verkeersongelukken.

Gassen en fijne stofdeeltjes hebben niet alleen invloed op de sterfte, maar veroorzaken in de drie onderzochte landen jaarlijks ook 25.000 nieuwe gevallen van chronische luchtwegontstekingen (bronchitis) bij volwassenen, 290.000 ziekteperiodes van bronchitis bij kinderen, meer dan een half miljoen astma-aanvallen en ruim 16 miljoen ziektedagen.

Als maat voor de luchtverontreiniging namen de onderzoekers fijne stofdeeltjes met een diameter van minder dan eenhonderdste millimeter (10 micrometer). Het waargenomen verband tussen de toename van luchtweg- en hartziekten en de toename van de concentratie fijne stof in de lucht vormde de basis voor de berekeningen. De fijne stofdeeltjes, veelal afkomstig uit uitlaatgassen, kunnen bij inademing diep in de longen doordringen. De stofconcentratie is echter ook gebruikt als indicator voor de uitstoot van gassen als koolmonoxide, stikstof- en zwaveloxiden. De combinatie van stof en gassen veroorzaakt de luchtwegproblemen en andere ziekten.

Het onderzoeksproject was een poging een overzicht te krijgen van factoren die een nadelige invloed hebben op de volksgezondheid in welvarende Westerse landen. In een commentaar in The Lancet schrijven twee Amerikaanse milieu-epidemiologen dat ondanks onzekerheden over de nauwkeurigheid van de nu gepubliceerde gegevens er toch voldoende aanleiding is om de luchtverontreiniging door het verkeer verder terug te dringen.