`Je hebt grote vlammen achter je'

Ruim een maand na het ongeluk met de Concorde van Air France is gisteren de tekst vrijgegeven van het laatste contact tussen de verkeersleiding en de bemanning.

Het Franse onderzoeksbureau dat het ongeluk met de Concorde-vlucht 4590 van 25 juli bij luchthaven Charles de Gaulle bij Parijs onderzoekt heeft gisteren bevestigd dat een klapband de crash heeft ingeluid. Bij het ongeluk in de namiddag van dinsdag 25 juli kwamen de 109 passagiers en bemanningsleden en vier mensen op de grond om het leven.

Tegelijk met het eerste onderzoeksrapport werd het transcript vrijgegeven van het laatste contact tussen de verkeersleiding en de bemanning van het ramptoestel. Hieronder staat een vertaling van de oorspronkelijke Franse tekst. Wat tussen (...) staat maakt onderdeel uit van het vrijgegeven transcript; wat tussen [...] staat is door de redactie ter toelichting tussengevoegd.

De bemanning krijgt om 16.42 uur en 17 seconden toestemming te vertrekken.

Luchtverkeersleiding: ,,Air France 4590, startbaan 26 rechts, wind nul 90 knopen, toestemming om te vertrekken.''

Co-piloot: ,,4590 start op 26 rechts.''

Piloot: ,,Is iedereen klaar?''

Co-piloot: ,,Ja.''

Boordwerktuigkundige: ,,Ja.''

Piloot: ,,Op naar 100, 150. (onduidelijk) Top.''

Niet-geïdentificeerde stem: ,,Ga door, Christian.''

Boordwerktuigkundige: ,,We hebben vier motoren draaien.''

Co-piloot: ,,100 knopen.''

Piloot: ,,Bevestigd.''

Boordwerktuigkundige: ,,Vier [motoren] groen.''

Co-piloot: ,,V één.'' [Concorde bereikt snelheid waarbij opstijgen niet meer kan worden afgebroken.]

Piloot: (onduidelijk)

Co-piloot: ,,Pas op.''

Luchtverkeersleiding: ,,Concorde nul ... 4590, je hebt vlammen (onduidelijk) je hebt vlammen achter je.''

Niet-geïdentificeerde stem: ,,Klopt.''

Boordwerktuigkundige: ,,Stop.''

Co-piloot: ,,Goed ontvangen.''

Boordwerktuigkundige: ,,Uitzetten, motor, zet motor twee uit.'' (brandalarm)

Ongeïdentificeerde stem: ,,Het brandt flink, poeh.''

Boordwerktuigkundige: ,,Schakel motor twee uit.''

Piloot: ,,Procedure motorbrand.''

Co-piloot: ,,Waarschuwing, de luchtsnelheidsmeter, de luchtsnelheidsmeter, de luchtsnelheidsmeter.''

Luchtverkeersleiding: ,,Het brandt flink en ik ben er niet zeker van dat het van de motor komt.''

Piloot: ,,Trek het landingsgestel in.''

Luchtverkeersleiding: ,,4590, je hebt grote vlammen achter je.''

Boordwerktuigkundige: ,,Het landingsgestel'' (alarm, net als bij roken op toilet).

Luchtverkeersleiding: ,,Begin ontvangst Middle Marker [signaal van baken in aanvliegroute].''

Co-piloot: ,,Ja, goed ontvangen.''

Boordwerktuigkundige: ,,Het landingsgestel. Nee.''

Luchtverkeersleiding: ,,Dus, als je wilt, hebt je prioriteit bij landen.''

Boordwerktuigkundige: ,,Landingsgestel.''

Co-piloot: ,,Nee.''

Piloot: ,,Landingsgestel (onduidelijk), komt op.''

Co-piloot: ,,Goed ontvangen.''

Co-piloot: ,,Probeer ik (onduidelijk).''

Boordwerktuigkundige: ,,Ik sla erop.''

Piloot: ,,Zet je (onduidelijk) motor twee uit.''

Boordwerktuigkundige: ,,Heb is gedaan.''

Luchtverkeersleiding: ,,Einde ontvangst Middle Marker.''

Co-piloot: ,,De luchtsnelheidsmeter.''

Co-piloot: ,,Het landingsgestel wil niet opkomen.''

Vliegtuiginstrument: ,,Whoop whoop trek op.''

Vliegtuiginstrument: ,,Whoop whoop trek op.''

Co-piloot: ,,De luchtsnelheidsmeter.''

Vliegtuiginstrument: ,,Whoop whoop trek op.''

Brandweerleiding: ,,De Gaulle-toren van brandweerleiding.''

Luchtverkeersleiding: ,,Brandweercommandant, eh ... de Concorde, ik ken zijn intenties niet, maar houd je paraat aan het zuiddoublet.''

Piloot: (onduidelijk)

Brandweerleiding: ,,De Gaulle-toren van brandweerleiding toestemming om [baan] 26 rechts op te gaan.''

Co-piloot [zoekt contact met andere Parijse luchthaven]: ,,Le Bourget, Le Bourget, Le Bourget.''

Piloot: ,,Te laat (onduidelijk).''

Luchtverkeersleiding: ,,Brandweerleiding, herstel, de Concorde keert terug naar baan nul negen in de tegenovergestelde richting.''

Piloot: ,,Geen tijd, nee (onduidelijk).''

Co-piloot: ,,Negatief, we proberen Le Bourget.''

Co-piloot: ,,Nee (onduidelijk).''

Brandweerleiding: ,,De Gaulle-toren van brandweerleiding, kunt u me de situatie van de Concorde geven.''

Piloot: (onduidelijk, klinkt als krachtsinspanning).

Piloot: (onduidelijk, klinkt als krachtsinspanning).

Piloot: (onduidelijk, klinkt als krachtsinspanning)