Amerika! Familie! Eer! God!

De voorbije weken heb ik minstens twaalf uur van de Republikeinse en Democratische conventies kunnen genieten. Ik sla die nooit over. Het zal wel aan mij liggen: ik kan me nauwelijks spannender tv voorstellen. Wat je ook van dergelijke conventie-shows vindt, het is moeilijk om er onbewogen bij te blijven. Al die subtiele en minder subtiele manieren om de tegenstander in een kwaad daglicht te stellen en de eigen zwakke punten weg te poetsen, die video's over de vroegere presidenten en de huidige kandidaten. Je bent een erg kouwe kikker als je daar niet geënthousiasmeerd, ontroerd, kwaad – of alles samen – door raakt. Wat commentatoren ook mogen beweren, het gaat ergens over. Ondanks de grote overeenkomsten in opbouw en programmering van die twee keer vier avonden – de twee conventies lijken inderdaad door hetzelfde productiehuis geregisseerd te worden – waren er ook dit jaar weer duidelijke verschillen. De Republikeinen hadden weliswaar besloten om zich deze keer religieus als minder fundamentalistisch en meer `compassionate' en `inclusive' – in die zin clintoniaans – te presenteren. Dat neemt niet weg dat ze van beide partijen toch de meest simplistische en fundamentalistische bleven, of het nu de economie (lineaire belastingverlaging), het binnenland (wapenbezit!) of buitenlands en defensiebeleid (weer dat rakettenschild) betrof. Aan Bush jr. hebben we wel te danken dat voor het eerst in de Republikeinse geschiedenis een homo het woord kreeg – over buitenlandse handel –, maar diezelfde Bush had daarbij alle moeite van de wereld om de afgevaardigden uit zijn eigen thuisstaat Texas binnen de zaal te houden.

Wat me deze keer het meest fascineerde, en ik heb er echt heel goed op gelet: in die twaalf uur Republikeinse en Democratische conventie viel het woord internet alles samen 2 (twee) keer. Bush (toen hij lachte met Gore!) en Gore (toen hij het had over ondernemerschap) elk een keer. Gore verwees er onrechtstreeks nog eens naar toen hij het had over de bescherming van de kinderziel tegen seks en geweld. De nieuwe economie? Geen woord over gehoord.

Het heeft me de voorbije weken beziggehouden. Wat zit daar achter? Ik kom niet verder dan twee verklaringen die elkaar voor een deel ook tegenspreken. De eerste: Amerika is er nog niet aan toe. Die fundamentalistische cowboys, die familievaders en -moeders uit Texas en elders, ze bezitten misschien wel een pc, zoals ze ook een barbecue of een tv hebben, maar ze hebben vooral andere dingen aan hun hoofd, inderdaad: Amerika! Eer! Familie! God! Daar ging het dus voortdurend over, zonder enige remming. De andere verklaring: internet en de nieuwe economie zijn al weer passé. Sterker: voorzover ze dat niet zijn, dreigen ze het feel good te verstoren.

Opnieuw. 1. Amerika is er nog niet aan toe. Dat blijkt nog uit iets anders. Op beide conventies ging het wel veel over onderwijs. Maar niet over hoger onderwijs, het tekort aan bijvoorbeeld IT-specialisten waar ook hier geregeld over geklaagd wordt. Nee, over de noodzaak aan investeringen in de meest basale vormen van onderwijs. Laura Bush kwam zelfs vertellen dat zij als First Lady ervoor zou zorgen dat gewerkt zou worden aan betere methoden om kinderen te leren lezen en rekenen. Daar praten we dus over! Kondigden Bush sr. en Clinton indertijd al niet aan dat zij dé `education president' zouden zijn?

Dan 2. Amerika wentelt zich in economisch optimisme. Het is nooit zo goed geweest en dat moeten we vooral zo houden. Maar waarom dan gezwegen over internet en die zogezegde nieuwe economie? Omdat daar wellicht de pret toch wat bedorven is. Zowel Democraten, Republikeinen als zwevende kiezers moeten de nodige aandeelhouders binnen hun gelederen tellen die de voorbije maanden met hun internetaandeeltjes wat illusies armer zijn geworden en daar liefst niet aan worden herinnerd.

Om dat te illustreren, een kleine bloemlezing van de meer bekende ondernemingen uit de top 100 internet-bedrijven in USA Today van 5 juli j.l. Er waren ook hier de nodige mensen die beweerden dat er geen internetluchtbel was op de beurzen. Kijk dan: het waardeverschil van `internet-aandelen' op 1 juli 2000 in vergelijking met 31-12-1999: Amazon.com -52,3%, America Online -30,7%, Ask Jeeves -84%, @Home -51,6%, Barnesandnobles.com -54%, Cisco +18,7% (maar -17,8% sinds 31 maart), CDnow -68,7%, drugstore.com -79,2%, eBay -13,2%, E-Loan -70,8%, EMusic.com -76,8%, eToys -75,8%, E-Trade -36,8%, Expedia -57,7%, HomeStore.com -60,7%, Lycos -32,1%, McAfee.com -42,1%, MP3.com -57,2%, NBC Internet -83,8%, SportsLine.com -66%, Yahoo, -42,7%. In totaal scoorden begin juli slechts 16 van die top 100 hoger dan een half jaar daarvoor (waaronder nog eentje, Rambus in de chipdesign, +510,9%!), 9 zelfs maar in vergelijking met eind maart (beste score weer Rambus, +39,9%). Dat waren dan nog vooral de minder grote en bekende bedrijven.

De kunst op zo'n conventie is inderdaad over de lastige dingen te zwijgen of er alleen maar héél subtiel naar te verwijzen.

    • Dany Jacobs