Philips verlost van visionair probleemkind

Philips heeft een elegante oplossing gevonden voor `het probleem Origin'. De automatiseringsdivisie, die al jaren onder het gemiddelde bij Philips presteert, wordt verkocht aan het Franse Atos.

Net als eerder de Nederlandse pionier Volmac, dat door zijn drie eigenaren meteen aan Cap Gemini werd verkocht, krijgt nu ook het `visionaire' BSO na vijf jaar vertraging een Franse eigenaar. Elektronicaconcern Philips maakte vanochtend bekend dat het zijn probleemdochter Origin, een samenvoeging van BSO met de eigen Philips-afdelingen, verkoopt aan het Franse Atos. Beleggers reageerden opgelucht op de verkoop en beloonden Philips vanochtend met een koersstijging van 2,5 procent.

Philips kocht BSO in 1995 van de als visionair bekend staande Eckart Wintzen en voegde het bedrijf samen met zijn eigen afdelingen informatietechnologie. De overname paste in de strategie van topman Jan Timmer die voor Philips een toekomst zag in diensten en software naast de hardware van televisies, scheerapparaten, lampen en halfgeleiders.

De overname van BSO heeft Philips echter weinig plezier gebracht. De integratie van de BSO-medewerkers, die gewend waren in kleine `cellen' te werken, binnen de strakkere bedrijfscultuur van een multinational verliep niet zonder problemen, zo bleek bijvoorbeeld uit het komen en gaan van bestuursvoorzitters bij Origin. Begin dit jaar besloot Philips eindelijk om de dochter te verkopen of als zelfstandig bedrijf naar de beurs te brengen.

,,Het is geen kernactiviteit meer'', zegt een woordvoerder van Philips. ,,Een IT-bedrijf past volgens ons niet meer bij een elektronicaconcern. We hebben gezocht naar de beste oplossing voor Origin. Het had een beursgang kunnen worden, maar Origin wordt nu ook onderdeel van een beursgenoteerd bedrijf.''

Origin heeft vijf jaar lang zelfstandig kunnen functioneren binnen Philips, maar de resultaten waren vrijwel voortdurend teleurstellend. Hoewel bijna 40 procent van de omzet van andere Philipsdivisies kwam, bleven de cijfers bij Origin ver achter bij die van concurrenten als het Franse Cap Gemini, het Nederlandse Getronics en het Nederlands-Britse CMG. Ook het gewenste rendement zat meestal ver onder het gemiddelde van het gehele Philips-concern.

Afgelopen kwartaal was Origin (met 16.000 van de in totaal 230.000 werknemers) bijvoorbeeld de enige divisie die verlies maakte. Volgens Philips waren de problemen dit keer echter vooral te wijten aan de dip die de hele IT-sector doormaakt sinds het millennium. De markt zal volgens Philips pas de komende maanden aantrekken.

Philips krijgt, zoals eerder ook bij de verkoop van muziekdochter Polygram aan het Canadese Seagram, betaald in aandelen. Het krijgt 21,5 miljoen nieuw uit te geven aandelen Atos, dat een notering heeft aan de beurs van Parijs. Door het nieuws lag de handel in aandelen Atos vandaag stil. Op basis van de slotkoers van Atos van afgelopen vrijdag (122 euro) heeft het belang van Philips een waarde van 2,6 miljard euro (5,7 miljard gulden). Het stemrecht is beperkt tot 35 procent. Philips zal bovendien zijn belang binnen twee jaar terugbrengen tot minder dan 35 procent. Dat kan vanzelf gaan als Atos nog meer overnames gaat betalen met nieuwe aandelen en het belang van Philips daardoor verwatert. Het kan ook door verkoop van een blok aandelen van ongeveer 10 procent.

Daarnaast krijgt Philips twee warrants (rechten op aandelen) van ieder 2,4 miljoen aandelen Atos. Die warrants mag Philips uitoefenen als de koers van Atos de komende jaren fors stijgt. Bestuursvoorzitter wordt de Fransman Bernard Bourigeaud. Het bestuur krijgt zes leden, waarvan drie afkomstig zijn van Origin (W. Kieboom, T. Lomax en J. Tielman).

Volgens beide bedrijven vullen de activiteiten van Atos en Origin elkaar goed aan. Atos is vooral actief voor financiële concerns, telecombedrijven en detailhandelsbedrijven. Origin heeft zijn belangrijkste klanten in de procesindustrie en high-tech-bedrijven. De combinatie heeft een pro forma omzet van 2,8 miljard euro (6,2 miljard gulden), 27.000 werknemers en is actief in dertig landen.