Shaggie

Bert van Marwijk verdient de Nobelprijs voor nuchterheid. Wat zegt de Feyenoord-coach na de uitschakeling voor de Champions League? ,,Ik zie pluspunten bij Feyenoord.''

Pluspunten.

Het is zo'n woord dat je maar een keer in je leven gebruikt. Mannen die de keuze moeten maken tussen huwelijk en maîtresse gaan pluspunten wegen. Anders gezegd: pluspunten hebben de gewichtloosheid van de illusie. Marginaal gefriemel is het, meestal in de buurt van huis- tuin- en keukenbelangen.

Feyenoord is op een avond 20 miljoen gulden armer, maar Bert Van Marwijk hoor je niet blazen. Handenwrijvend deelt de coach de pluspunten van de avond uit: de discipline was goed en een nederlaag past in het leerproces. Voor de nederlaag tegen de armoedzaaiers van Sturm Graz waren natuurlijk verzachtende omstandigheden in te roepen – trainingsachterstand van zijn selectie – maar daar wenst de coach zich niet achter te verschuilen. Van Marwijk is een man, geen lulletje.

Hij sprak op die dramatische woensdagavond nog een zin die weinig voetbaltrainers hem na zullen zeggen. ,,Als ik me door de druk laat leiden, ben ik mezelf niet meer.'' Eerst van jezelf zijn, dan pas van Feyenoord en vervolgens van de Champions League, het is een souvereiniteit die je in de verkapitaliseerde voetbalwereld nog zelden aantreft. Hoezo van jezelf zijn in de dug-out? Er zijn trainers die hun kinderen ritueel zouden laten slachten voor een titel of een beker.

Bert van Marwijk is een bijzonder mens. Alles aan hem is afgewogen, de analyses, de verwachtingen, de tegenslagen. Grimassenloos doorstaat hij de wedstrijd en het leven. Hij zal ook wel bezeten zijn van de bal, maar niemand ziet het. Deze leider en bezieler ademt de sereniteit van een rijksambtenaar die lang geleden geleerd heeft te verzaken aan opwinding, rumoer en dromen. Karatesprongen zijn hem te hufterig en voor de casuïstiek van het bloed is hij te beschaafd. Zijn praatjes hebben de zachte klank van oude mannen die in het praathuisje op de dijk de luchten met veranderend weer bespreken.

De spelers van Feyenoord zijn in de wolken met hun nieuwe trainer. Van Marwijk heeft veel meer te bieden dan Beenhakker, zeggen ze in koor. De mens versus zeepbel: tja, dan wint de mens. Eerder, bij het schamele Fortuna bewees Van Marwijk ook al dat hij een vakman is. Zelf heb ik nooit aan zijn kwaliteiten getwijfeld. Juist daarom is de uitschakeling van de Rotterdamse club voor de Champions League zo pijnlijk. Eindelijk eens geen schreeuwlelijk op de bank van Feyenoord, dan mag je van de goden toch enig mededogen verwachten.

Bert van Marwijk is van het arbeideristische type. Deze verwantschap zou de Feyenoord-fans kunnen inspireren tot enig geduld. Over de lankmoedigheid van Jorien van den Herik blijft het gissen. De Feyenoord-preses beleeft zwarte dagen. Er komt nog een forse naheffing van de belastingdienst aan en de transfer van Cruz naar Bologna verzacht de miljoenenschuld van de club nauwelijks. Is Feyenoord nog wel te redden als ook de internationale voetbalbonden het verlenen van licenties gaan koppelen aan het budgettaire plaatje van de clubs?

Bert van Marwijk heeft geen keuze: hij moet de UEFA Cup winnen. En dan is de vraag: kan hij onder die druk nog zichzelf blijven? Of moet hij van zijn hart een moordkuil maken en de habitus van zijn collega's overnemen? Te weten: bluffen en patsen.

Ik vrees de dag dat Bert zijn shaggie opzij heeft geschoven en opeens met een sigaartje in de dug-out verschijnt. Dat hij de stekelige kwajongskop heeft laten opföhnen tot een schilderijtje. Dat hij, zij het niet van harte, heeft leren zuchten en bokken. Of nog erger: dat hij in het spreken gaat temporiseren om zich te laten kennen als een retorisch wonder.

Die dag verliest Feyenoord de genade van beschaving.

    • Hugo Camps