Beveiligers treden in publiek domein

Particuliere beveiligingsdiensten houden op steeds meer plaatsen in Nederland toezicht in het `publieke domein'. De Tweede Kamer stelde in juni in een motie dat dit een primaire verantwoordelijkheid van de overheid is, die daarvoor in geen geval particuliere bedrijven mag inhuren.

In de Rotterdamse deelgemeente Charlois, kampend met drugsoverlast in de Millinxbuurt, surveilleren sinds enkele weken bij wijze van proef medewerkers van Multi Bedrijven Rotterdam. Charlois betaalt dit uit het budget voor grotestedenbeleid.

,,De wereld op zijn kop'', vindt het PvdA-Kamerlid P. van Heemst. ,,Als je constateert dat dit uit veiligheidsoogpunt een noodgebied is, dan moet daar in een district van de omvang Rotterdam-Rijnmond politie voor vrij te maken zijn.''

Ook de gemeenten Schouwen-Duivenland, Enkhuizen en Lemsterland laten particuliere beveiligers toezicht houden in delen van de gemeenten. In Laren, Huizen, Hilversum, Rotterdam, Wassenaar, Blaricum, Badhoevedorp en Den Haag hebben bewoners particuliere beveiligers ingehuurd om straten of buurten te bewaken. Zij nemen steeds meer politietaken over: arrestantenzorg, parkeerbeheer, snelheidscontroles.

De particuliere beveiligingsbranche is de afgelopen jaren explosief gegroeid. De omzet van de vier grootste bedrijven, die de markt domineren, groeide van 325 miljoen gulden in 1990 naar 1,1 miljard vorig jaar. Het aantal particuliere beveiligers nam in die periode toe van ruim 10.000 naar ongeveer 25.000.

Particuliere beveiligers houden vol dat zij nergens in het publieke domein surveilleren. Ze verplaatsen zich, zeggen woordvoerders van bedrijven en gemeenten, van woning naar woning, of van bedrijventerrein naar bedrijventerrein. Onderweg kunnen ze doen wat iedere burger krachtens de wet geoorloofd is: voorbijgangers vragen stellen, de politie waarschuwen, iemand aanhouden (burgerarrest). De beveiligers in Charlois, aldus een woordvoerder van de gemeente, houden geen toezicht in het publieke domein. ,,Zij rijden van bouwplaats naar bouwplaats.''

,,Dat is juridisch het correcte antwoord'', zegt directeur C. van der Vijver van de Stichting Maatschappij, Veiligheid en Politie. ,,Maar je kan veel zeggen: op het moment dat er een auto rondrijdt in een wijk, met het logo van een beveiligingsbedrijf, dan zijn ze aanwezig. Als er iets gebeurt, en de politie is er niet, dan grijpen ze in.''

,,De overheid maakt haar kerntaken tot speelbal van de commercie'', vindt voorzitter H. van Duijn van de Nederlandse Politie Bond.

WAKERS VAN DE STRAAT:

pagina 29