SCHUDDEN

Tegenwoordig worden tijdens belangrijke wedstrijden alleen nog spellen gebruikt die door de computer zijn geschud. Er zijn kostbare apparaten in de handel die met behulp van specifieke software spellen uitspugen. In zo'n apparaat wordt een compleet spel van 52 kaarten gestopt, waarna er vier pakjes van dertien kaarten (noord, oost, zuid en west) uitkomen.

In de overgangsperiode van hand- naar computergeschudde spellen werd er nogal eens geklaagd over het grote aantal freaks bij computerspellen. (Freaks zijn handen met extreme verdelingen; een hand bestaat uit de dertien kaarten die een speler uitgedeeld krijgt.) Bij nadere bestudering van de computerspellen bleek het aantal freaks gelijk aan het theoretische model. Niets aan de hand dus.

Sinds enige tijd is er een nieuwe discussie ontstaan. Deze spitst zich toe op de vraag hoe betrouwbaar de bestaande schudprogrammatuur is. Het is al een aantal keren voorgekomen dat een serie spellen twee keer is aangemaakt. Iemand met een beetje wiskundig vernuft zou aan de hand van de eerste spellen uit een serie, met wat inspanning, de verdeling van de overige spellen juist kunnen voorspellen. Een gruwel voor iedere toernooiorganisatie en reden om de noodklok te luiden. Dat laatste is onlangs gebeurd in het vakblad van de internationale vereniging van bridgejournalisten.

Een jaar geleden is deze problematiek herkend en opgepakt door een groepje wiskundigen. Het initiatief lag bij Hans van Staveren. Deze Amsterdammer, van huis uit wiskundige en nu werkzaam als automatiseringsdeskundige, is algemeen competitieleider van de Nederlandse Bridge Bond (NBB). Hij is overtuigd van de inferieure kwaliteit van de bestaande schudsoftware en weet hoe het beter kan. Koos Vrieze, hoogleraar wiskunde aan de Universiteit van Maastricht, zag in de gedachten van Van Staveren een aardig project. Onder zijn leiding ontwierp Jeroen Kuipers het benodigde wiskundige model en bracht het in een nieuw schudprogramma in. De kracht ervan is dat het een manier heeft gevonden om spellen zuiver random te schudden.

Het programma, dat de naam BIG DEAL heeft gekregen, is het afgelopen jaar uitvoerig getest. Van Staveren heeft het open en bloot op internet gezet, inclusief de zogeheten broncode (www.xs4all.nl/~ sater/).

Het programma is ook al gebruikt in de meesterklasse van de NBB en op een paar toernooien. De Oostenrijkse topspeelster Maria Erhart kwam er in Nederland mee in aanraking en raakte meteen enthousiast. Ze heeft al verklaard alleen aan de Olympiade mee te doen als BIG DEAL in Maastricht draait.

BIG DEAL heeft het testjaar goed doorstaan. De doorbraak heeft plaats op de Olympiade van Maastricht, waar het programma debuteert op een internationaal kampioenschap.