Kabinet besteedt de meevallers

Het kabinet geeft dit jaar nog 1,2 miljard gulden extra uit aan onder meer onderwijs, zorg en veiligheid. Het extra geld komt bovenop de al eerder uitgegeven meevaller van 5,6 miljard gulden.

Een klein deel is afkomstig van eerdere meevallers die niet geheel zijn uitgegeven.

Dat hebben ambtenaren van Financiën vanmorgen bevestigd. Minister Zalm (Financiën) en premier Kok hebben gisteravond overeenstemming bereikt over de besteding van de extra 1,2 miljard gulden. Vandaag bespreken zij hun voorstel met de voltallige ministerraad.

Het ministerie van Binnenlandse Zaken kan op 350 miljoen gulden extra rekenen. Onderwijs krijgt 300 miljoen, Defensie 200 miljoen, voornamelijk voor Europees veiligheidsbeleid. Ook Volksgezondheid krijgt ,,enkele honderden miljoenen'' extra, aldus Financiën. Departementen als Landbouw en Justitie moeten het bij deze verdelingsronde met ,,enkele tientallen miljoenen'' doen.

Het extra geld is te danken aan de hogere economische groei. Die raamde het Centraal Planbureau (CPB) eerder deze maand op 4,5 procent. Gegevens van vanmorgen over het tweede kwartaal wijzen nu op een iets lagere groei. De aardgasbaten dragen dankzij de hogere olie- en dollarkoers voor een flink deel bij aan de meevaller. Ook de meevallende rente levert extra bestedingsruimte op. Verder zijn er opnieuw meevallers in de sociale zekerheid. De rijksoverheid heeft overigens nog steeds een tekort, de extra ruimte is afkomstig van de lokale overheden en de sociale zekerheid.

Toen de Tweede Kamer voor het reces debatteerde over de meevaller van 5,6 miljard, bepleitten de `paarse' fracties al extra uitgaven bovenop deze meevaller. Op dat moment had het Planbureau berekend dat er waarschijnlijk 1,5 miljard gulden meer te besteden zou zijn dan 5,6 miljard. Minister Zalm weigerde dit echter. Hij meende dat het CPB een rekenfout had gemaakt en wees er ook op dat bijvoorbeeld de nasleep van de vuurwerkramp in Enschede tot extra uitgaven zou kunnen leiden. Naar nu blijkt heeft het kabinet 200 miljoen gulden uitgetrokken voor de schade van de vuurwerkramp.

Zalm zei wel na te willen gaan of er tijdens de zomer nog ergens geld te vinden was voor de wensen van de Kamer. Dat geld is er nu.

De extra meevaller is geen verrassing. Door de continue hogere economische groei ten opzichte van de behoedzame raming van minister Zalm creëert het begrotingssysteem zijn eigen meevallers. Zalm verwacht overigens geen extra meevallers meer voor 2001 en 2002. De besteding van de in totaal 6,8 miljard gulden is grotendeels structureel en blijft dus ook op de begrotingen van de komende jaren `doortellen'.