Ex-spion laat zich thuis arresteren

David Shayler houdt van openheid. Vandaar dat de 34-jarige Britse ex-spion vanmorgen alvast een persconferentie gaf voor hij afreisde naar Groot-Brittannië om gearresteerd te worden. Die arrestatie is volgens Shayler slechts een formele aangelegenheid, omdat hij onmiddellijk op borgtocht zal worden vrijgelaten. Dat staat althans in de (geheime) deal die hij met de Britse regering zegt te hebben gesloten.

Die openheid is Shayler door de regering nooit in dank afgenomen. In 1998 moest hij zelfs het land ontvluchten toen hij vertelde dat MI5, de binnenlandse veiligheidsdient, jarenlang `verdachte' politici van Labour in de gaten heeft gehouden – onder wie ook Jack Straw, die als minister van Binnenlandse Zaken inmiddels zelf verantwoordelijk was voor de dienst.

Shayler, een voormalige journalist die zei de dienst te hebben verlaten uit onvrede met de overmatig bureaucratische procedures, vlucht- te naar Parijs en ging daar verder met zijn onthullingen. Hij beschuldigde de dienst van `geldverspilling' en `incompetentie'. En hij zei dat de buitenlandse veiligheidsdienst MI6 verschillende illegale operaties had opgezet. Het meest pijnlijk was de onthulling van een moordcomplot tegen de Libische leider Gaddafi. Agenten van MI6 zouden in 1996 een bom hebben geplaatst onder een auto van Gaddafi. Maar ze hadden de verkeerde auto gekozen, waardoor uiteindelijk verscheidene onschuldigen om het leven kwamen.

De Britse regering ontkende onmiddellijk alle beschuldigingen en vroeg Frankrijk om uitlevering. Shayler had de Official Secrets Act overtreden, de wet op de geheimhouding. De ex-spion werd gearresteerd, maar een Franse rechtbank zag in de beschuldiging opvoldoende aanleiding om hem uit te leveren.

Omdat Shayler dreigde nog meer geheimen openbaar te zullen maken – hij wilde ze op een betaalde website zetten om in zijn levensonderhoud te voorzien – heeft de Britse regering het waarschijnlijk met hem op een akkoordje gegooid. Vanmorgen legde Shayler uit dat hij helemaal geen verrader is. ,,Ik heb gedaan wat ik heb gedaan uit liefde voor mijn land'', zei hij. ,,Ik heb gesproken over zaken die van wezenlijk belang zijn voor de democratie.''

Shayler verwacht niet dat het snel tot een rechtszaak zal komen. Daar zitten de Britten niet op te wachten. En zo lang ze zijn paspoort hebben ze hem onder controle.