Conflict met piloten treft United

De piloten van 's werelds grootste luchtvaart- maatschappij, United Airlines, weigeren over te werken. Het gevolg: extreme vertragingen en boze passagiers. Topman Jim Goodwin waarschuwt dat het conflict de winst van zijn bedrijf in gevaar brengt.

In de bus op weg van Manhattan naar het vliegveld Newark in New Jersey ziet Jeff de bui alweer hangen. Hij is steward bij United Airlines en zijn vlucht naar San Francisco zou vertraagd kunnen zijn, of wordt misschien zelfs geschrapt. ,,Het zou me niets verbazen'', zegt hij. Jeff heeft de laatste tijd genoeg vluchten meegemaakt die niet volgens plan verliepen.

Als dat gebeurt, krijgen hij en zijn collega's aan boord de wind van voren: ,,Passagiers worden altijd boos op ons. Dan moeten wij ze weer tot kalmte manen.'' Hij geeft het management de schuld. ,,Het gaat niet goed bij United. Daarom raad ik vrienden aan met een andere maatschappij te vliegen.''

United Airlines heeft nogal wat problemen. Dit jaar maakte de onderneming meer fouten met bagage dan welke concurrent ook. Per duizend passagiers raakten in mei zeven koffers zoek; tweemaal zoveel als de vorige lijstaanvoerder, Alaska Airlines. Dit is mede te wijten aan verouderde systemen, die de groei van United de afgelopen jaren niet konden bijhouden.

Een ander voorbeeld van verouderde systemen is de informatievoorziening. Bezoekers van Uniteds internetpagina hebben meer informatie tot hun beschikking dan Uniteds eigen call center en vliegveldpersoneel.

Het meest acute probleem ligt echter bij de dienstregeling. 's Werelds grootste luchtvaartmaatschappij heeft sinds mei duizenden vluchten geschrapt en kampt met veel vertraging. Dit houdt verband met de contractbesprekingen tussen UAL Corporation, United's moedermaatschappij, en de tienduizend piloten. Zolang de onderhandelingen voortduren, weigeren zij over te werken. Dat is volstrekt legaal, maar lastig voor United. Door het slechte weer in de Verenigde Staten deze zomer lopen veel vluchten vertragingen op. Piloten zitten daardoor al snel aan hun normale aantal uren.

`Piloten verenigt u! Contract 2000' staat op de sticker op de tas van een United-piloot die gehaast de gate inloopt. Co-piloot Eddy Lewis weet niet hoe de onderhandelingen gaan verlopen. ,,De tijd zal het leren.'' Maar hij weet wel wat de oorzaak is van het probleem met de piloten: de beoogde overname van US Airways. ,,Als het aan mij ligt, blijft United op zichzelf. Het ging toch allemaal prima zo?''

De overname van US Airways heeft veel stof doen opwaaien. De onderneming gaat voor 11,6 miljard dollar over naar United, dat daardoor straks een kwart van Amerika's passagiers zal vervoeren. De pilotenvakbond Air Line Pilots Association (ALPA) is tegen de overeenkomst. Ze vreest voor een verslechtering van arbeidsvoorwaarden.

Onderhandelingen over nieuwe pilotencontracten verlopen in de VS zelden snel, maar bij United duren ze inmiddels ruim twintig maanden en de wrijvingen houden aan. De luchtvaartmaatschappij beschuldigt haar piloten ervan zich de laatste tijd wel erg vaak ziek te melden. De ALPA ontkent dat het een personeelsactie betreft. Volgens de pilotenvakbond neemt United gewoon te weinig personeel aan. United heeft inmiddels toegezegd nog dit jaar 1.300 extra piloten in te zetten.

Het conflict tussen de United-piloten en het UAL-management heeft een opmerkelijk aspect. Doordat een groep piloten zes jaar geleden forse loonsverlagingen slikte in ruil voor aandelen UAL, is de onderneming nu de grootste ter wereld die in handen is van het personeel. Personeelsacties tegen de maatschappij treffen de piloten dus feitelijk rechtstreeks.

Luchtvaartanalist Ron Kuhlmann van het Californische Robert, Roach & Associates raadt United snel orde op zaken te stellen. ,,Zowel management als werknemers moet anders gaan denken. De piloten, vroeger primadonna's, zijn gewoon een productiemiddel geworden. Zij moeten niet meer bij alles denken: wat kan ik hier uit slepen? Piloten moeten beseffen dat ze met hun eisen de maatschappijen vleugellam maken. Duur personeel maakt concurreren een stuk lastiger en de winstmarges zijn ook al flinterdun.''

De analist begrijpt ook de overname van US Airways niet. ,,Op papier ziet dat er goed uit'', zegt hij. ,,Maar het is zeker dat de overname grote problemen zal veroorzaken. De huidige problemen zijn nog maar het begin.''

Vooral Uniteds passagiers zijn de dupe van de slepende onderhandelingen. Zo kwam volgens het Amerikaanse ministerie van Transport in mei minder dan 57 procent van Uniteds vluchten op tijd aan. De drie vliegvelden bij New York zitten vol vertraagde passagiers. Newark spant dit jaar de kroon met een gemiddelde vertraging van negentien minuten per vlucht.

De 41-jarige zakenvrouw die er op een gast wacht wil niet met haar naam in de krant, maar lucht haar hart graag. Van de acht vluchten die ze de afgelopen maand met United maakte waren er drie vertraagd. Eén keer werd een vlucht zelfs opgeschort, nadat de passagiers drie keer waren in- en uitgestapt. ,,Nogal vervelend.''

In paginagrote advertenties geeft United-topman Jim Goodwin toe dat het niet goed gaat. ,,Onze vluchten zijn ongekend en beschamend veel vertraagd en vervallen.''

Om de druk te verlichten schrapte United sinds mei 4.800 vluchten. De komende maand vervallen 1.980 vluchten van United. ,,We schrappen liever duizenden vluchten dan dat we beloftes doen die we niet na kunnen komen'', zo zei Goodwin. Ten slotte geeft de maatschappij honderd miljoen dollar uit aan verbetering van de service.

De zakenbanken Goldman Sachs, Merrill Lynch, ING Barings en Buckingham Research Group verlaagden al hun winstprognoses voordat Goodwin eergisteren voor het lopende kwartaal een winstdaling aankondigde. De externe schattingen gaan uit van een terugval met ongeveer 10 procent. United probeert intussen haar problemen weg te werken en kondigde aan ,,klaar te zijn voor non-stop onderhandelingen''.

Als eenmaal een akkoord is bereikt, wordt de situatie bij zijn werkgever vanzelf weer normaal, meent steward Jeff. Gelukkig vertrok zijn vliegtuig naar San Francisco wel gewoon op tijd.