Republikeinse pin-up bekeerd tot protest

Aan de zijlijn van de grote conventies van Philapdelphia en Los Angeles heeft de schaduwconventie zijn tenten opgeslagen. Spreekstalmeester is Arianna Huffington, een vrouw van paradoxen.

De directiekamer in Patriottic Hall is de enige plaats waar de airconditioning werkt. Het, naar Amerikaanse begrippen, klassieke gebouw voor veteranenzaken krioelt van de alternatieve gedelegeerden. Hier, op een paar kilometer afstand van het Staples Center, waar de Democratische Partij haar Nationale Conventie houdt, heeft een heel andersoortige bijeenkomst plaats: de schaduwconventie waar kritische burgers komen luisteren naar politici met afwijkende standpunten, naar artiesten met een mening of naar rockformaties met namen als Confrontation Camp.

In de koelte van de directiekamer verzamelen zich de eregasten. Voor de volgende sessie, over de mislukking van de oorlog tegen de drugs, maakt filmster Susan Sarandon zich op, samen met haar man, acteur/regisseur Tim Robbins. Zondag was het de beurt aan de linkse Hollywood-ster Warren Beatty, die even speelde met de gedachte zich in de presidentiële race te storten, maandag sprak schrijver Gore Vidal, kenner van Washington.

Ook bij de Republikeinse Conventie in Philadelphia was de schaduwconventie prominent aanwezig. Senator John McCain, de Republikeinse rebel die er steun dacht te vinden voor zijn oude rivaal George W. Bush, werd weggefloten. Drijvende kracht achter de schaduwconventie is een drietal actiegroepen die zich respectievelijk richten op armoedebestrijding, hervorming van de financiering van politieke campagnes en hervorming van het drugsbeleid. Maar blikvanger en spreekstalmeester is onmiskenbaar Arianne Huffington (50), columnist en schrijfster, woonachtig in Santa Monica, de elitaire badplaats van Los Angeles. De vrouw die volgens de schrijver Norman Mailer ooit nog eens president zou worden.

Niet zo lang geleden was Huffington de pin-up van het conservatieve establishment en adviseur van de conservatieve stokebrand Newt Gingrich. De van oorsprong Griekse Arianna Stassinopoulos, die de naam draagt van haar ex-echtgenoot, studeerde economie aan de prestigieuze Britse Cambridge University. Ze schreef biografieën van operazangeres Maria Callas – waarbij ze schaamteloos jatte van andere biografen – en van schilder Picasso. Huffingtons jongste boek draagt de intrigerende titel `How to overthrow the Government', Hoe de regering omver te werpen.

In Californië is Arianna Huffington een fenomeen. Begin jaren negentig vestigde ze zich met de steenrijke Texaanse olieboer Michael Huffington in Santa Barbara. Michael stelde zich kandidaat voor het Huis van Afgevaardigden, stak miljoenen in zijn eigen campagne en won. In Washington blonk de nieuwkomer uit door afwezigheid en verstrooidheid; toch durfde hij het in 1994 op te nemen tegen de alom gerespecteerde liberale senator Diana Feinstein. Met een oorlogskas van dertig miljoen dollar zette Huffington een achterstand van 29 procentpunten pijlsnel om in een nek-aan-nek race. Feinstein was een pion van belangenorganisaties en te coulant tegen de misdaad en illegale immigranten, zo was de teneur. In Californië, waar campagnes uitsluitend via tv-advertenties worden uitgevochten, werkte deze cynische aanpak.

Insiders wisten dat Michael Huffington een lege huls zonder politieke ambitie was, een trekpop van Arianna. Daarom was het ironisch dat zijn Senaatscampagne uiteindelijk ook door Arianna werd verloren. Eerst door haar rol als priesteres in de New Age-sekte van John Roger, een `messias' die in opspraak kwam wegens verduistering en seksueel misbruik. Maar vooral, vlak voor de verkiezingen, door het nieuws dat ze een illegale Guatamalteekse babysitter in dienst had, terwijl haar man stemming maakte tegen illegalen.

Daarna stortte de wereld van de Huffingtons in. Er volgde een scheiding en een genânt boek waarin haar ex-man de wereld meedeelde dat hij homoseksueel was en dat zijn dominante vrouw hem in de politiek had gedwongen. Arianna verdween even uit beeld en keerde terug, nog altijd messcherp en humoristisch, maar meer anti-Washington dan voorheen. De nieuwe Arianna Huffinton lijkt meer affiniteit te voelen met de nieuwe protestgeneratie dan met de Republikeinen. In haar columns geselt ze het grote geld, de politieke cultuur, de oorlog tegen de drugs. Maar misschien zat het altijd al in haar. Eerders schreef ze een boek met de bepaald on-conservatieve stelling dat de mens een `vierde instinct' bezit: altruïsme.

Arianna Huffington lacht als haar gevraagd wordt of ze wellicht van Republikein een `revolutionair conservatief' is geworden. ,,Er is een herschikking bezig van de grote politieke stromingen in Amerika,'' zegt Huffington, terwijl ze aan het rietje van haar milkshake sabbelt. ,,De oude verdelingen tussen links en rechts zijn obsoleet. Kijk maar naar de sprekers op onze conventies en naar het publiek. Republikeins of Democratisch telt niet. Het gaat om mensen die de manier waarop die grote partijen worden gefinancierd afkeuren. Mensen die zich zorgen maken over de steeds grotere kloof tussen arm en rijk, en over de enorme criminalisering van drugsgebruik die ertoe geleid heeft dat er hier meer mensen in de gevangenis zitten dan in China.''

Huffington gelooft, als velen, dat de hevige rellen in Seattle tussen betogers en oproerpolitie vorig jaar tijdens de vergadering van de Wereldhandelsorganisatie ,,veel mensen in de VS bewust hebben gemaakt van de onderliggende tegenstellingen en onrechtvaardigheden en zo zeker de aanzet hebben gegeven tot een chemische reactie onder burgers, onder jongeren op universiteiten, die zich druk gingen maken om de meest uiteenlopende onderwerpen.''

Natuurlijk zijn de gesignaleerde problemen niet van vandaag of gisteren, beaamt Huffington. ,,Maar er is wel iets veranderd in onze maatschappij de afgelopen jaren. Onze welvaart is enorm toegenomen, maar tegelijkertijd is de ongelijkheid in de VS alleen maar gegroeid.'' Ze reageert verontwaardigd op de vraag hoe het komt dat kennelijk vooral de blanke middenklasse – en miljonairs, zoals zijzelf – zich daar druk om maken. Schuldgevoel? Briesend: ,,Het zijn helemaal niet alleen de well to do die hier komen. We hebben hier ook Afrikaanse Amerikanen uit de armste delen van de samenleving.''

Huffington denkt niet dat die nieuwe protestbeweging de embryo is van een nieuwe politieke partij in Amerika. ,,Nee, dat verwacht ik niet. Ik denk eerder dat we de bestaande partijen aanzetten tot structurele verbeteringen. Tot hervorming van de partijfinancieringen, tot armoedebestrijding en tot het bieden van hulp aan verslaafden in plaats van gevangeniscellen. Geen van beide presidentiële campagnes praat meer over de oorlog tegen de drugs. Is dat niet opvallend? Dat is omdat ze die oorlog verloren hebben. Ik geloof dat wij, net als de burgerrechtenbeweging in de jaren zestig dat deed met president Lyndon Johnson, de regering aanzetten tot verbetering.''

De zaal van de Patriottic Hall wordt inmiddels toegesproken door de Democratische dominee Jesse Jackson. Later in de middag heeft hij een blijde boodschap voor de Democratische Conventie, onder de slogan `More Gore'. Hier spreekt hij over de strijd tegen verdovende middelen. ,,Deze drugsoorlog is vernietigend voor de zwarte gemeenschap!'' schalt Jackson. Een grote, zwarte man staat op en roept: ,,You tell 'm, brother! You tell 'm!''

    • Frank Vermeulen