Bosnië moet corruptie bestrijden

In Bosnië komt elk jaar vijfhonderd miljoen dollar in de verkeerde zakken terecht als gevolg van de endemische corruptie, óók van regeringsfunctionarissen.

Dat zei gisteren de Nederlandse ambassadeur bij de Verenigde Naties, Peter van Walsum, tijdens een debat in de Veiligheidsraad. ,,De Bosnische autoriteiten moeten hun inspanningen verdubbelen om misdaad en corruptie uit te roeien'', zo zei hij.

De Bosnische VN-ambassadeur, Miloš Prica, gaf toe dat de strijd tegen misdaad, smokkel en corruptie elke dag hoog op de agenda moet staan. Maar volgens hem nemen de criminele activiteiten elke maand verder af. Prica, duidelijk gepikeerd over de uitlatingen van Van Walsum, daagde zijn collega uit zijn beschuldigingen te staven met namen, data en plaatsen waar het corruptiegevallen door Bosnische overheidsdienaren betreft. ,,Ik denk dat hij bewijzen moet leveren'', zei hij.

Prica voerde aan dat een voormalige Bosnische minister van Binnenlandse Zaken, tevens mede-eigenaar van een bank waar 900.000 dollar is verduisterd, op 5 augustus is gearresteerd wegens corruptie. Dat zou aantonen dat de regering de strijd tegen de corruptie opvoert.

De Amerikaanse regering kwam onlangs tot de conclusie dat corruptie in Bosnië economische, politieke en juridische hervormingen in de weg staat. In mei bereikte de Vredesimplementatieraad – waarin 46 landen zijn vertegenwoordigd – een soortgelijke conclusie. Van Walsum zei dat zowel de moslim-Kroatische federatie als de Servische Republiek – de twee territoriale entiteiten waaruit Bosnië bestaat – een begrotingstekort van rond dertig procent heeft. Dat zou niet alleen te maken hebben met een onontwikkeld systeem van belastinginning, maar ook met corruptie en misdaad. ,,Zonder corruptie en smokkel zou er van een begrotingstekort geen sprake zijn. Smokkel op een dermate grote schaal impliceert dat er hoge regeringsfunctionarissen bij betrokken zijn'', zo zei hij. De gevolgen zijn ernstig, want door het begrotingstekort voldoet Bosnië niet aan de eisen die de Wereldbank en het IMF stellen voor verdere kredieten. Overigens is het in Bosnië een publiek geheim dat de zoon van president Izetbegovic veel geld verdient met smokkel.

Minister Herfkens (Ontwikkelingssamenwerking) liet vanmorgen bij monde van een woordvoerster weten de woorden van Van Walsum ,,graag te nuanceren''. Ze ontkent niet dat Bosnië inkomsten derft door smokkel en corruptie, maar heeft begrip voor de problemen met de belastinginning. Bosnië bevindt zich volgens Herfkens op het niveau van een ontwikkelingsland en beschikt mede daarom over een slecht functionerend overheidsapparaat. De Nederlandse hulp is erop gericht hierin verbetering te brengen.