Federatief Europa

In het eerste deel van een serie op de pagina buitenland (4 augustus) over toekomstvisies van Joschka Fischer en Jacques Chirac op de Europese Unie, komt iets te vanzelfsprekend de mening naar voren dat er ontwikkelingen zijn, waarbij regeringsleiders bezig zijn de Europese instellingen te verzwakken. Verenigde Staten van Europa kunnen heel goed samengaan met sterke supra-instellingen, parlement met senaat en assemblee, een president en een regering, evenals een Europees defensieleger. Zijn in de Verenigde Staten van Amerika soms de gouverneurs leiders in de Amerikaanse speeltuin? Economische, maatschappelijke en culturele vooruitgaang in Europa worden bevorderd door een toename van het Europeaan-zijn-gevoel bij bewoners van de nu bestaande nationale staten in ons werelddeel. Een statenbond met een sterke president en een in de rest van de wereld invloedrijke regering als bestuur kan hieraan meewerken.

Wellicht is er in een dergelijk verenigd Europa ook meer kans voor regio's, die nu met name als ze de bestaande grenzen overschrijden (b.v. de beide Limburgen!) toch minder aan autonomie op deelterreinen toekomen dan gewenst zou zijn. In de Verenigde Staten van Europa zou met veel meer elan gewerkt worden aan het tot stand komen en later bijwerken van een Europese grondwet en in het verlengde daarvan aan het codificeren van mensenrechten. Waarom Europarlementariër Gunilla Carlsson zo'n vaart wil zetten achter de uitbreiding van de EU, terwijl er nu, ook volgens haar, nog te weinig kracht ligt in de instellingen, waardoor het bouwwerk wankel is, komt in het artikel niet zo duidelijk naar voren. Het is risicovol om de uitbreiding de grote test te laten zijn. Veel beter lijkt het eerst de instellingen op sterkte te brengen. In het kaderstukje bij het artikel staat wel vermeld dat er een hervorming van de Europese instellingen noodzakelijk is, voordat kandidaat-lidstaten kunnen toetreden, maar of dat allemaal in een half jaar zijn beslag kan krijgen is de vraag. En wat is er toch tegen een Europa `van verschillende snelheden'?