Opera van Rossini met clownesk acteerwerk

Zoals de Italiaanse badplaats Pesaro elke zomer twee weken lang in het teken staat van het Rossini Opera Festival, zo kan Nederland sinds 1998 bogen op een eigen, kleinschalig Rossini-evenement. Gedurende één zomerweek is de piste van Manege Voorst in het Gelderse dorp Klarenbeek schouwtoneel van een onbekende opera van Rossini, waarmee initiatiefneemster en festivaldirecteur Bernadette ter Heyne jonge Nederlandse zangers de kans biedt ervaring op te doen in belcanto-repertoire.

Na producties van de komische éénakters L'occasione fa il ladro en La scala di seta brengt het Summerborn Opera Festival dit jaar Rossini's La Gazzetta met een geheel Nederlandse cast. De plot rond twee koppels en hun door moedwil en misverstand gedwarsboomde liefdes met goede afloop is ingewikkeld en oppervlakkig als een klucht, maar het artistiek team dat voor de enscenering van La Gazzetta tekent, zorgt voor een fantasievolle aankleding. Regisseuse Saskia Boddeke werkt na onder meer haar veelgeprezen enscenering van Louis Andriessens opera Writing to Vermeer voor De Nederlandse Opera opnieuw samen met filmregisseur, scenarioschrijver en beeldend kunstenaar Peter Greenaway, die hier tekent voor de dramaturgie.

De locatie in een manege verleidt tot vergelijkingen met Peter Greenaways door Boddeke geassisteerde regie van Louis Andriessens opera ROSA, a Horse Drama. Deze enscenering van La Gazzetta staat echter ver af van het rauwe magisch-realisme van ROSA. Ook naar schilderachtige taferelen als in Writing to Vermeer wordt in La Gazzetta vergeefs gezocht.

Met decorontwerper Vincent Sturkenboom en de door portretten van Otto Dix (1891-1969) geïnspireerde kostuums van Marrit van der Burgt, verplaatst Saskia Boddeke de handeling van La Gazzetta naar de jaren twintig. Boddeke blaast de burleske elementen van het verhaal met simpele, vindingrijke middelen op tot absurdistische proporties. Personages stellen zich als in een boksring voor met kartonnen borden, Don Pomponio (Tom Sol) maakt als karikatuur van de op vergane standssymbolen beluste nouveau riche een entree te paard. Intrigante Madame de la Rose is hier in een ronduit hilarische vertolking door festivaldirectrice Bernadette ter Heyne een vuig opdringerige lesbienne met afzakkousen en een lodderoog.

Dat het Summerborn Opera Festival de lovenswaardig samengestelde groep Nederlandse zangers en musici paart aan een eveneens Nederlands gezongen libretto, is zeker voor La Gazzetta goed verdedigbaar. De originele tekst bevat passages in Napolitaans dialect, waarvan de werking op het publiek destijds vergelijkbaar zal zijn geweest met die van de Nederlandse vertaling op het Nederlands publiek nu. Bezwaarlijk is ook niet zozeer het Nederlands als zangtaal, maar de vertaling van Bauke van der Meer, die het verhaal met actualiserende en niet zelden flauwe vondsten tracht te verlevendigen. (`Twee blonde blauwe blazers, die kwamen op de thee, nummer één gaf mij bloemen, de tweede nam een grote hasj-cake mee.')

Ook de regie is niet geheel wars van ondergoedhumor, maar de rijkdom aan wél geslaagde vondsten en het aanstekelijk clowneske acteerwerk van de ook vocaal zeer competente cast maken deze La Gazzetta tot een sympathieke en alleszins onderhoudende voorstelling. In de hoofdrollen zijn het vooral de indrukwekkend wendbare Lisetta van sopraan Marisca Mulder, de zowel muzikaal als theatraal lenige Filippo van bariton Robbert Muuse en de koddige Don Pomponio van bas Tom Sol die hier de aandacht trekken.

Dirigent Enrico Delamboye (23), met ingang van dit seizoen tweede kapelmeester aan de opera van Wiesbaden, rondt met deze reeks voorstellingen zijn opleiding af. Hij zet het uit studenten samengestelde ad hoc-orkest aan tot een levendige vertolking van Rossini's melodieën, en maakt indruk met de zekere zwier van zijn gestiek en zijn gevoel voor details. Volgende zomer brengt het Summerborn Opera Festival opnieuw een nog nader te bepalen opera naar de Manege van Voorst. La Gazzetta klinkt dan in Pesaro, in de nieuwe, kritische editie van Rossini's partituur.

Voorstelling: La Gazzetta van G. Rossini door het Summerborn Opera Festival o.l.v. Enrico Delamboye m.m.v. Tom Sol, Marisca Mulder, Robbert Muuse, Jan Carpentier, Ineke Vlogtman, Axel Everaert e.a. Dramaturgie: Peter Greenaway. Regie: Saskia Boddeke. Gezien: 12/8, Manege Voorst, Klarenbeek. Herh.: 15, 16, 18 en 19/8, aldaar.

    • Mischa Spel