Nieren spoelen in vakantiepark aan zee

Een Zeeuws recreatiebedrijf investeert 1,6 miljoen gulden in een dialysezaal aan zee. Toerisme ontdekt topklinische zorg.

. Een jongen op een step scheurt het steile duin af. Aan de voet, in het fonkelnieuwe villapark De Banjaard, ligt een `vakantiedialysecentrum' voor nierpatiënten. In een lichte ruimte op de begane grond staan zes spoelapparaten. Vier zijn bezet. ,,Ik ben om kwart voor twee klaar'', zegt mevrouw Zweers (82) uit Ede, die in Oostkapelle bij haar dochter op de camping staat. ,,Dan halen ze dit eruit.'' Ze wijst op het met bloed gevulde slangetje aan haar arm. ,,Dan moet ik het nog een kwartiertje afdrukken, anders spuit het eruit.''

Het dialysezaaltje van De Banjaard, sinds een week in gebruik, heeft hetzelfde rode puntdak als de omringende villa's. De muren zijn zachtgeel, de keuken heeft een bar en de balie voor de verpleegkundigen is van lichtblauw geverfd hout. Roompot Zeeland Vakanties, de exploitant van het villapark, investeerde 1,6 miljoen gulden in het gebouw en in de medische apparatuur. ,,Een stukje imagoverbetering'', licht een woordvoerder toe. ,,En uiteindelijk is het de bedoeling dat het winstgevend wordt.'' Roompot ontwierp een aparte, drietalige folder voor het dialysecentrum: ,,Tijdens de dialyse bieden wij alle patiënten uiteraard drankjes en een maaltijd aan.''

Het Oosterscheldeziekenhuis in Goes nam het initiatief voor het centrum. ,,We hadden in vakantietijd al jaren meer aanmeldingen dan we aankonden. Die deden we boven onze bezetting'', zegt dialysemanager C. Versluijs. Het ziekenhuis levert de technische kennis en de benodigde artsen en verpleegkundigen.

In een zijvertrek van het centrum staat een computer waarop ook het ziekenhuis is aangesloten, zodat de artsen daar de gegevens van de patiënten kunnen meelezen. Met Roompot Vakanties heeft het ziekenhuis een stichting gevormd die het zaaltje exploiteert. ,,Een uniek project tussen profit en non-profit'', zegt Versluijs tevreden.

Dialysepatiënten, die negen tot vijftien uur per week moeten `spoelen' om in leven te blijven, kunnen in Nederland beperkt op vakantie. Ze moeten vantevoren afspraken maken met een ziekenhuis in de buurt van de plaats van bestemming, dat vaak al vol zit met reguliere patiënten. Naast Kamperland zijn er nog 21 plaatsen speciaal voor `vakantiepatiënten'; tien in het Limburgse Arcen, vier in het Kennemer Gasthuis Haarlem, zes in een Gran Dorado park in het Zuidhollandse Port Zélande en een op Terschelling. De commerciële inbreng, indien aanwezig, ging daar veel minder ver; in Port Zélande bood Gran Dorado een vergaderzaal te huur aan.

In het buitenland is het aanbod veel groter, omdat daar privéklinieken voor dialyse bestaan. De Nierstichting organiseert groepsreizen naar onder meer Gran Canaria, Barcelona, Heidelberg en Zell am See. Privéklinieken voor dialyse waren in Nederland tot 1 januari dit jaar verboden. Bovendien viel nierdialyse onder de `topklinische zorg', die alleen in bepaalde ziekenhuizen mocht worden verricht. Inmiddels is dit veranderd. Echte privéklinieken zijn er nog niet, maar de publiek-private samenwerking in Kamperland is een stap in de richting. Wout Loonen van het bedrijf Gambro, de leverancier van de spoelstations in Kamperland, denkt dat particuliere dialyseklinieken ook in Nederland een kwestie van tijd zijn. ,,In een paar jaar haal je het er makkelijk uit.''

Omdat het ziekenhuis wat verder weg is, komen niet alle nierpatiënten in aanmerking voor behandeling in Kamperland. ,,We screenen patiënten om te kijken of ze geschikt zijn'', zegt Versluijs. ,,Ze mogen niet te veel klachten hebben. Geen medische complicaties – bijvoorbeeld een zwak hart.'' Naast mevrouw Zweers uit Ede zit Gerco Polinder (24), die met zijn ouders verblijft in een huisje in Arnemuiden. Op de tv boven zijn hoofd staat Tell Sell aan. Hij is sinds twee jaar nierpatiënt, en ging vorige zomer voor dialyse nog naar het ziekenhuis in Goes. ,,Hier heb je meer een vakantiegevoel, zo achter de duinen.'' Tegenover hem zit de Duitser Heinz Reynen (63) met een puzzelboekje voor zich. Het centrum is voorlopig drie dagen per week open en zit de komende maanden vol.