Miloševic speelt zijn spel met lot van gevangenen

Het verhaal is de running gag op de Balkan; de geplande ontvoering van de Joegoslavische president Slobodan Miloševic in een ski-box bovenop de auto of, mocht die opzet niet slagen, zijn afgehakte hoofd in een doos naar de Amerikaanse president Bill Clinton sturen.

Bijna niemand gelooft de verklaring van de Joegoslavische minster van Informatie, Goran Matic. Zelfs het regeringsgezinde dagblad Politika heeft diens uitspraken over de arrestatie van vier `Nederlandse commando's' met de opdracht van de NAVO om Miloševic te ontvoeren, gedeeltelijk en op een binnenpagina afgedrukt. Gewoonlijk zet Politika verklaringen van de regering op de voorpagina.

Ondertussen heeft de Nederlandse zaakgelastigde in Belgrado nog altijd geen toegang tot de vier mannen gehad. De Nederlandse vertegenwoordigers weten niets over de aanklacht, weten niet waar de mannen gevangen zitten, weten zelfs niet wanneer de mannen precies zijn opgepakt.

Dat is anders in het geval van de twee Britten en de twee Canadezen die vorige week bij de grensovergang tussen Kosovo en Montenegro zijn opgepakt. Zij zijn gisteren voorgeleid. De Britse zaakgelastigde was daarbij aanwezig. Naar de redenen wordt gegist. Het lijkt onwaarschijnlijk dat Nederland wordt achtergesteld, omdat het land onderdak biedt aan het door Servië gehate Joegoslavië Tribunaal in Den Haag.

Belangrijker is de status van de Britten en de Canadezen. De Britten zijn gestationeerd in Kosovo, waar zij werken voor de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE). Die organisatie wordt door Miloševic consequent beschimpt. Een van de Canadezen is directeur van een bouwbedrijf en werkt, samen met de Verenigde Naties, aan de wederopbouw van Kosovo. Dat is Miloševic ook een doorn in het oog. De Joegoslavische president beschouwt Kosovo nog altijd als een Servische provincie en daarom bestempelt hij het VN-bestuur als illegaal.

Twee OVSE'ers en een VN'er; dat is iets anders dan een Nederlandse discoportier of een automonteur op een uit de hand gelopen scouting-vakantie in Montenegro.

De arrestatie van de Nederlanders, Britten en Canadezen is een verkiezingstunt. Daar is iedereen het over eens. In Joegoslavië (Servië en Montenegro) worden op 24 september presidents-, federale, en lokale verkiezingen gehouden. Analisten houden er rekening mee dat de nieuwe president – Miloševic wordt vrijwel zeker herkozen – in een `gebaar van goedheid' de opgepakte mannen gratie zal verlenen. Dat kan, juridisch gezien, alleen als het onderzoek in een bepaalde fase verkeert. De mannen moeten, bijvoorbeeld, zijn voorgeleid. De Britten zijn dat al wel. De Nederlanders nog niet.

    • Yaël Vinckx