EK in Nederland het best bekeken

Uit de tv-kijkcijfers blijkt dat het Nederlandse volk de verrichtingen van Oranje tijdens het EK massaal heeft gevolgd. In Duitsland nam de belangstelling verrassenderwijs toe na de uitschakeling van Die Mannschaft.

In vergelijking met 23 andere Europese landen is het EK voetbal in Nederland op televisie verreweg het best bekeken. Naar de 27 wedstrijden die rechtstreeks door de NOS-televisie werden uitgezonden, keken gemiddeld 3,9 miljoen kijkers. Gemeten over alle 31 duels komt Nederland tot een gemiddelde kijkdichtheid van 25,6 procent. Twee jaar geleden, bij het WK in Frankrijk, eindigde Nederland ook al bovenaan.

Dit blijkt uit een onderzoek van het Nederlandse media-adviesbureau Initiative Media en sponsoradviseurs Kumpany. Onderzocht is het kijkgedrag in 24 Europese landen, waaronder veertien van de zestien deelnemende landen. De peiling is gebaseerd op uitkomsten van nationale kijkonderzoeken en vertegenwoordigt naar schatting het representatieve kijkgedrag van minimaal 60.000 tv-kijkers, aldus hoofd-onderzoeker John Faasse.

Nummer twee op de ranglijst is Noorwegen (22,9 procent), gevolgd door Zweden (15,7 procent). Griekenland, een land dat niet deelnam aan het EK in België en Nederland, sluit de rij met 6,4 procent. Van de zestien deelnemende landen scoorde Turkije het slechtst, met een gemiddelde kijkdichtheid van 6,6 procent.

In Nederland ging vanzelfsprekend de meeste aandacht uit naar de verrichtingen van het Nederlands elftal. Inclusief kijkers die de wedstrijden buitenshuis volgden (in een café of elders), keken gemiddeld 10,3 miljoen kijkers naar de vijf duels van Oranje. In de eerste ronde zaten vooral mannen achter het beeldscherm. Na de groepsduels nam het aantal vrouwelijke fans toe. Bij de halve finale tegen Italië was de verdeling man-vrouw ongeveer gelijk.

Dat duel was de best bekeken EK-wedstrijd in Nederland met maar liefst 11,5 miljoen kijkers. Daarmee komt de wedstrijd op de tweede plaats in de ranglijst met de best bekeken tv-programma's aller tijden. Koploper met 11,7 miljoen tv-kijkers is nog altijd de halve-finale wedstrijd Nederland-Brazilië van het WK 1998 in Frankrijk.

Na de uitschakeling van Oranje nam de interesse van het tv-publiek af. Naar de finale Frankrijk-Italië (2-1) keken nog `slechts' 4,5 miljoen Nederlanders. Daarmee haalde de zender, TV2 in dit geval, overigens nog altijd goed voor een marktaandeel van 74%, ruim vijf keer zoveel als het reguliere marktaandeel (14%) in de avonduren. In totaal keken ruim 109 miljoen Europeanen naar de eindstrijd.

In Frankrijk, het land van de latere Europees kampioen, nam de interesse voor het toernooi pas toe nadat de nationale ploeg de eerste ronde had overleefd. Zo werd de finale van de Fransen tegen Italië door ruim vier keer zoveel landgenoten bekeken als de groepswedstrijden uit de eerste ronde, getuige de kijkdichtheidscijfers: 8,7 procent in de eerste week tegen 36,2 procent bij de finale.

Opvallend is het kijkgedrag van de Duitsers. Na de uitschakeling in de eerste ronde van die Mannschaft nam de belangstelling van de tv-kijkers niet af, maar juist toe: van 11,6 procent (eerste week) naar 25,6 procent (finale). Onderzocht is ook het verschil in kijkgedrag tussen wedstrijden van de eigen nationale ploeg (`thuiswedstrijden') en wedstrijden waarbij de eigen nationale ploeg niet betrokken was (`niet-thuiswedstrijden'). In Italië was het verschil het grootst: 28,2 procent voor een `thuiswedstrijd' tegen 8,6 procent voor een `niet-thuiswedstrijd'. In Zweden was de marge het kleinst: 24,3 om 14,6 procent.