Commando ETA blaast zichzelf op

Bij een explosie in een industriële buitenwijk van de Baskische havenstad Bilbao zijn gisteravond vier veronderstelde leden van een moordcommando van de Baskische afscheidingsbeweging ETA om het leven gekomen. Even voor elf uur 's nachts ontplofte de auto met het viertal, terwijl het wachtte voor een stoplicht.

De Spaanse politie veronderstelt dat bij de explosie de beruchte ETA-terrorist Patxi Rementeria om het leven kwam, de man die verantwoordelijk wordt gehouden voor de aanslag op het jonge Baskische raadslid Miguel Ángel Blanco drie jaar geleden.

De explosie van de auto was zo zwaar dat de lichamen van de inzittenden volledig onherkenbaar waren. Tussen de resten werden een vervalst identiteitsdocument aangetroffen dat de foto van Rementeria droeg. Aanvankelijk dacht de politie met drie inzittenden van doen te hebben, later werden de resten van een vierde lichaam gevonden. De auto was behalve met springstoffen geladen met wapens. Over de oorzaak van de explosie is niets bekend. De politie gaat ervan uit dat een van de inzittenden met springstof in de weer is geweest.

Onduidelijk is ook of het hier een transport betrof of dat een moordcommando op weg was om een autobom te plaatsen. In de betrokken buitenwijk, die zich op vijf kilometer van het centrum van Bibao bevindt, zijn de redacties gevestigd van de kranten El Mundo en El Correo Español die mogelijk doelwit van een aanslag geweest zouden kunnen zijn.

Patxi Rementeria geldt als een van de meest ervaren terroristen van de ETA die een reeks van bloedige aanslagen op zijn naam heeft staan. Hij wordt beschouwd als de man die drie jaar geleden het Baskische raadslid Blanco uit het stadje Ermua ontvoerde, 48 uur vasthield en door het hoofd schoot. Deze aanslag veroorzaakte massale protesten tegen de ETA in Baskenland en de rest van Spanje.

De ETA hervatte eind vorig jaar zijn moordaanslagen, na een ,,wapenstilstand'' van ruim een jaar. Inmiddels heeft de terreurbeweging zeven slachtoffers gemaakt en enkele zware autobommen geplaatst, waarvan een tweetal in de buitenwijken van Bilbao. Het zogenaamde ,,zomeroffensief'', waarbij de terreuractiviteiten de laatste weken werden opgevoerd, valt midden in sterk oplopende spanningen tussen de centrale regering in Madrid en de regionale Baskische minderheidsregering onder leiding van de `gematigde' Baskisch-nationalistische partij PNV. De PNV wordt verweten haar pact met de ETA en diens politieke tak niet te willen opzeggen, ondanks de hervatting van de terreur. Ook wordt aangedrongen op vervroegde verkiezingen in Baskenland nu de toenaderingspolitiek van de Baskische regering ten opzichte van de ETA heeft gefaald. Van de zijde van de nationalisten wordt evenwel gesteld dat nieuwe verkiezingen ,,niets oplossen''.

Vandaag heeft de Spaanse onderzoeksrechter Baltasar Garzón de juridische vervolging ingezet van zestien veronderstelde leden van de internationale afdeling van de ETA. Het gaat hierbij om een groot aantal leden van de politieke tak van de ETA, Herri Batasuna. Hun wordt lidmaatschap van een criminele organisatie ten laste gelegd. Het zou veelal gaan om naar het buitenland gevluchte terroristen.