Oppositie Servië diep verdeeld

De belangrijkste Servische oppositiepartij, de Servische Vernieuwingsbeweging SPO van Vuk Draškovic, komt met een eigen kandidaat bij de presidentsverkiezingen van 24 september. Daarmee formaliseert en verbreedt de SPO de breuk met de andere oppositiepartijen.

De SPO had aanvankelijk laten weten alleen aan de presidentsverkiezingen mee te doen als de andere oppositiepartijen haar het recht zouden geven de gemeenschappelijke kandidaat naar voren te schuiven. Toen die daar niets voor voelden, besloot de SPO helemaal niet aan de verkiezingen voor de federale president en het federale parlement deel te nemen – met als argument dat ze zinloos zijn als Montenegro niet meedoet. Gisteren wijzigde de SPO haar standpunt opnieuw en kwam ze zelf met een eigen kandidaat voor het presidentschap.

Die kandidaat is Vojislav Mihajlovic, de burgemeester van Belgrado. Bij het grote publiek is Mihajlovic vrijwel onbekend; hij staat vooral bekend als kleinzoon van Draza Mihajlovic, de leider van de royalistische cetniks die in de Tweede Wereldoorlog begonnen als verzetsbeweging tegen de Duitsers, maar die zich al snel concentreerden op de strijd tegen Tito's communistische partizanen. Mihajlovic werd in 1946 als collaborateurs met de nazi's en als hoogverrader geëxecuteerd. Vojislav Mihajlovic geldt als een trouwe volgeling van SPO-chef Vuk Draškovic.

De deelname van de SPO aan de presidentsverkiezingen, en dan nog wel met een eigen kandidaat, is een zware slag voor de Servische oppositie, verenigd in de Alliantie voor Verandering (SZP), een bundeling van vijftien oppositiepartijen. De Alliantie wilde de leider van de Democratische partij van Servië DSS, Vojislav Koštunica, als gemeenschappelijke kandidaat tegen Miloševic opstellen. Hij heeft volgens opiniepeilingen een goede kans Miloševic te verslaan, zeker als de SPO de verkiezingen zou boycotten. In dat geval zouden veel SPO-aanhangers de boycot van hun partij negeren en op Koštunica stemmen.

Draškovic wijst Koštunica als kandidaat af. Zaterdag noemde hij de leider van de DSS ,,een man die vele burgers van Servië afschrikt, omdat zijn beleid in feite hetzelfde is als dat van Miloševic''. Mihajlovic daarentegen is ,,een man die ons als president vrede zal brengen, een rechtsstaat, en samenwerking met de wereld''. In een gesprek met een andere leider van de Servische oppositie had Draškovic al aangekondigd dat hij Mihajlovic naar voren zou schrijven ,,omdat hij er goed uitziet''.

De leider van de Servische Sociaal-Democratische Unie – die deel uitmaakt van de Alliantie voor Veranderingen – wilde van Mihajlovic niets weten: hij is ,,onbekend'' en ,,er zijn veel problemen bij het stadsbestuur van Belgrado'', zei hij, doelend op corruptieschandalen. Het stadsbestuur van Belgrado is in handen van de SPO.