Peter Klashorst: vlucht was `leuke safaritocht'

De schilder Peter Klashorst lichtte gisteren in Amsterdam zijn vlucht uit Senegal toe. ,,Kuifje in Afrika.''

Vrienden en familieleden van de Amsterdamse kunstschilder Peter Klashorst (43) hebben diep in de buidel moeten tasten om hem met steekpenningen uit Senegal vrij te krijgen. Precieze bedragen willen ze niet noemen, al is het ,,veel meer'' dan de eerder genoemde dertig duizend gulden. ,,Een minister kan er een leuke auto voor kopen'', aldus Klashorst zelf.

Klashorst vierde gisterenmiddag in de Amsterdamse galerie Donkersloot de finale van zijn vlucht uit Afrika waar hij bijna drie weken achter tralies verbleef. Onder grote belangstelling stond hij de vaderlandse pers te woord.

Klashorst was op 22 april gevangen genomen. Hij werd verdacht van losbandig gedrag, het aanzetten tot prostitutie en het vervaardigen van pornografisch materiaal. Na een verblijf van 19 dagen in de cel werd hij 11 mei in voorlopige vrijheid gesteld, hangende de uitkomst van het justitiële onderzoek. Zijn paspoort en dat van zijn vriend en zaakwaarnemer Gert Meijerink waren ingenomen, om te voorkomen dat ze het land zouden verlaten.

,,Persoonlijk weet ik niets van omkoping,'' zei een fris uitgeslapen Klashorst, die gisterochtend om 5 uur met Meijerink zonder paspoort met een Transavia-vlucht uit Gambia op Schiphol was aangekomen. ,,Dat hebben mensen om mij heen geregeld.'' Meijerink: ,,Kunstvrienden.''

De ontsnapping uit Senegal en de reis naar buurland Gambia omschreef Klashorst als ,,een leuke safaritocht langs pittoreske stukjes Afrika (...) Kuifje in Afrika''. Hij heeft ondergedoken gezeten in de Gambiase hoofdstad Banjul, een geliefd vakantieoord voor middelbare Westerse vrouwen die graag kennis willen maken met jonge Afrikaanse mannen.

De `mensen om hem heen' die de ontsnapping zorgvuldig gepland hebben voor de vervolgde Klashorst en zijn vriend, zijn de vader van de schilder, Frits van der Klashorst, en Klashorsts galeriehouders, vertelde een van hen, Carolien Herwijer van Gallery Donkersloot. Zij stond met kopieën van paspoorten op Schiphol klaar gisterochtend, samen met moeder en zus Klashorst. Maar ze hoefde niet in actie te komen: de beide voorvluchtigen konden `in een stroom van Nederlandse toeristen' moeiteloos de douane passeren, zegt Meijerink.

Aan boord van het vliegtuig in Gambia komen zonder papieren leverde ook weinig problemen op, zei hij: ,,We zijn in het toestel geloodst.''

Galeriehoudster Herwijer legt uit dat de zaak Klashorst haar heel wat hoofdbrekens heeft gekocht. ,,We hebben al eerder een poging gedaan om hem vrij te kopen, toen hij in de gevangenis zat. Dat had Peter zelf geregeld: ik moest 3.000 gulden over maken aan zijn advocaat. Ik zei al: Peter dat deugt niet, en het heeft ook niks geholpen. In plaats van dat hij vrij kwam, werd hij in een nog slechtere cel gezeten, van 8 bij 10 meter, met 50 man, vol vlooien en ratten. Ze hebben je genaaid zonder te zoenen, heb ik hem gezegd.''

De eerste omkopingspoging mislukte, mede doordat Klashorst zelf zijn mond er niet over kon houden, neemt Herwijer aan.

Na die eerste mislukte poging is men het discreter aan gaan pakken. Op de vraag tot op welk niveau de Senegalese autoriteiten bewerkt zijn met steekpenningen, zegt Herwijer: ,,Tot heel hoog.'' Maar daar bedoelde ze niet de president mee, voegde ze er desgevraagd aan toe.

Klashorst is in principe tegen omkoping, liet hij weten. ,,Als tenminste de normale rechtsgang wordt gerespecteerd. Als Nederlander denk je dat het overal gaat zoals in Nederland.'' Aanvankelijk vond hij dan ook dat hij, omdat hij onschuldig was, niets te vrezen had en zijn proces moest afwachten. ,,Maar na een stoomcursus van mijn medegevangen over de Senegalese rechtsgang ben ik daar anders over gaan denken.''

Zijn voorarrest had maanden, jaren kunnen duren, werd hem verteld. ,,En als je ziek wordt, overleef je het niet in zo'n cel.'' Hij besloot akkoord te gaan met pogingen hem met geld vrij te krijgen, om `het vege lijf te redden', zei hij gisteren. Niet dat hij in de cel ziek was geworden of een gevaarlijke ziekte had opgelopen. ,,Ik zie er blijkbaar niet uit als iemand die in zijn reet genaaid wil worden,'' zei Klashorst lachend. Hij was zeer te spreken over zijn celgenoten: ,,De leukste mensen in Senegal zitten in de gevangenis.'' Het betaalde smeergeld noemde hij `ontwikkelingshulp'.

Op het ministerie van buitenlandse zaken hebben ze gisteren ,,met een glimlach'' kennis genomen van de aankomst van Klashorst in Nederland, aldus een woordvoerder van het departement. De Nederlandse ambassade had zich de afgelopen dagen zorgen gemaakt om het lot van de Amsterdamse kunstschilder. Hij had met de Nederlandse vertegenwoordiging na zijn voorlopige vrijlating afgesproken zich elke dag te melden. De laatste dagen was niets meer van hem vernomen. De Nederlandse ambassade heeft volgens de woordvoerder geen enkele bemoeienis gehad met de vlucht.

De Senegalese vriendin van Klashorst, Fatima (24), zelf ook verdacht, is in een buurland ondergedoken. Klashorst hoopt haar op een toeristenvisum binnenkort naar Nederland te halen. Hij sluit niet uit dat hij terug gaat naar Senegal, dat hij een `inspirerend land' noemt.

In Nederland hoeven Klashorst en zijn vriendin niet te vrezen voor de Senegalese justitie. Ons land heeft geen uitleveringsverdrag met Senegal.