Op de stoep

Dit gebeurde onlangs.

Een vrouw zet bij het filiaal van Albert Heijn aan de Westermarkt in Amsterdam haar fiets op slot. Vanuit haar ooghoek ziet ze over de stoep een negroïde man, een zwerverstype, naderen die zich vreemd gedraagt. Hij wankelt enigszins, blijft soms stilstaan en praat in zichzelf. Even in de gaten houden, denkt de vrouw, terwijl ze zich weer op haar fietsketting concentreert. Wie in de grote stad niet sterk is, moet straatslim zijn.

Plotseling hoort ze stemmen, een man roept: ,,You don't do that!'' Ze ziet twee vrouwen die zich met een man vóór de zwerver bevinden. De man laat zijn uitroep vergezeld gaan van een keiharde vuistslag op de slaap van de zwerver. Het lijkt de klap van iemand die op een of andere manier getraind is in het toepassen van geweld: kordaat, soepel en trefzeker.

De zwerver slaat ruggelings tegen de grond en blijft vrijwel roerloos liggen. Een van de twee vrouwen roept geschrokken iets tegen haar hardhandige begeleider, een gedrongen man van in de veertig. Het klinkt Amerikaans en ze dragen sportieve kledij vermoedelijk zijn het toeristen. Ze kijken niet meer naar de zwerver om en lopen door, niet te snel, maar ook niet te langzaam. Weldra zijn ze uit het gezicht verdwenen.

De Nederlandse vrouw buigt zich over de zwerver. Hij is nauwelijks bij kennis, maakt alleen nog wat brabbelgeluiden. De eigenaar van een winkel schiet toe. De klap was zó hard geweest dat hij het geluid binnen had kunnen horen. Hij rent zijn winkel weer in om 112 te bellen.

Wat was er gebeurd? Had de zwerver de Amerikaanse vrouwen proberen te beroven, nadat ze hem gepasseerd waren? Daarvoor leek hij te onvast op zijn benen te staan. Bij Albert Heijn weten ze meer van de zwerver. ,,Hij valt hier steeds vrouwen lastig door ze aan de haren te trekken'', zegt het personeel.

Waarschijnlijk is dat ook het geval geweest met de Amerikaanse vrouwen. Hij moet ze even hebben aangeraakt of vastgehouden, waarna hun metgezel met zijn harde actie intervenieerde.

Inmiddels zijn twee politieagenten gearriveerd. Jeetje, die zwerver kennen ze, zegt een van hen. Ze hebben hem het hele weekend op het bureau gehad. Ze halen een geel papier met zijn persoonlijke gegevens uit zijn zak. Ja, het was een zwerver en een dronkaard, wat moesten ze met zo'n man? Ze hadden hem maar weer op straat gezet.

De man over wie opeens zoveel gepraat wordt – misschien wel meer dan ooit eerder in zijn leven ligt nog steeds vrijwel bewusteloos op zijn rug. Een ambulancewagen meldt zich tien minuten later en neemt hem mee. Daarna gaat iedereen weer aan het werk.

Het is een verhaal dat tot twee conclusies moet leiden. Gestoorde mensen worden in Amsterdam niet tegen zichzelf beschermd ook niet door de politie. En: ook onder onschuldig lijkende toeristen lopen potentiële moordenaars rond.

    • Frits Abrahams