Turkije maakt naam in voetbalwereld

De veldslagen tussen Engelse en Turkse voetbalfans in de binnenstad van Kopenhagen hadden de UEFA Cup-finale tussen Arsenal en Galatasaray reeds bij voorbaat verminkt. Het volksfeest in het sfeervolle Parken Stadion na de historische zege van de Turkse landskampioen vormde dan ook een schril contrast met de beelden van een macabere supportersoorlog. Toch overheerste bij de aanhang van Galatasaray de euforie nadat de Turken hun eerste Europese beker veroverden door Arsenal in de beslissende serie strafschoppen met 4-1 te verslaan.

Het viel te begrijpen dat succescoach Fatih Terim de triomf van Galatasaray opdroeg aan het Turkse volk, dat zich volgens hem ,,na de tragedie bij de aardbeving vorig jaar kan troosten met onze Europese bekertriomf''. Eindelijk heeft Turkije volgens de 46-jarige Terim een naam in de wereld, zij het niet alleen door successen in het voetbal. Het was immers een wrange conclusie dat de prijs voor de eerste hoofdprijs in de geschiedenis van het Turkse voetbal gepaard ging met een orgie van geweld in de Deense hoofdstad.

De UEFA deed gisteravond net of zijn neus bloedde door voor de beladen confrontatie tussen Galatasaray en Arsenal een sfeer van harmonie te creëren met vrolijke dansjes door schaars gekleedde cheer-leaders. Die opgeklopte ambiance deed geen recht aan de lugubere sfeer op de Radhusenpladsen in Kopenhagen, waar Turkse en Engelse hooligans al enkele uren voor de wedstrijd een bloedig gevecht leverden. Natuurlijk moest de show in het Parken Stadion gewoon doorgaan en de UEFA liet geen ruimte voor bezinning, terwijl het voetbalvandalisme in Kopenhagen alweer een nieuw dieptepunt had bereikt.

De enorme chaos rondom de UEFA Cup-finale doet het ergste vrezen voor het Europees kampioenschap voor volgende maand in Nederland en België, want de coaches van Galatasaray en Arsenal beseften hoe grotesk hun smeekbede klonk dat toch vooral het voetbal centraal moest staan. Dat deed het gisteravond zelfs 120 minuten en alleen de licht ontvlambare Hagi deed zijn best het publiek te provoceren door zijn hoofd te verliezen in een duel met Arsenal-captain Adams. De 35-jarige regisseur van Galatasaray had zich al eerder als een dreinend kind gedragen door zich opzichtig te storen aan fouten van zijn medespelers, terwijl hij zelf diverse, kunstzinnige acties had bedorven met knullig balverlies.

In de derde minuut van de eerste verlenging illustreerde de Roemeense veteraan zijn frustraties door Adams keihard op zijn rug te slaan. De zwakke Spaanse arbiter Lopez-Nieto toonde Hagi terecht de rode kaart en de evenmin onschuldige Adams de gele kaart. Maar het favoriet geachte Arsenal wist niet te profiteren van zijn uitsluiting. Na 120 minuten matig voetbal was de eindstand 0-0 en voor de derde keer dit seizoen faalden de Engelsen vervolgens vanaf elf meter. De uitschakelingen in de League Cup en de FA Cup na strafschoppen zullen Arsenal echter minder pijn hebben gedaan dan de nederlaag vanaf de penaltystip in Kopenhagen.

Invaller Suker mikte de bal bij de eerste strafschop voor de nummer 2 van Engeland op de binnenkant van de paal, Vieira ramde de bal tegen de onderkant van de lat. Ergün, de bewierrookte spits Sükür, Ümit en oud PSV'er Popescu faalden niet voor Galatasaray en brachten Turkije in extase. Arsenal-coach Arsène Wenger hield na afloop een vals klinkende klaagzang over het vermeende voordeel voor Galatasaray, omdat de strafschoppenserie op last van de scheidsrechter in het doel voor de Turkse fans werd afgewerkt.

De Nederlandse aanvallers Bergkamp en Overmars moeten het onheil voor Arsenal echter hebben zien aankomen, want de Braziliaanse doelman van Galatasaray is een oude bekende. Twee jaar geleden presenteerde Taffarel zich in de halve finale van het WK in Frankrijk reeds als `penalty-killer' door de strafschoppen van Cocu en Ronald de Boer te stoppen. Gisteravond had de 34-jarige keeper een magisch verbond gesloten met het aluminium, nadat hij zijn ploeg al door de verlenging had geloodst met een magistrale redding op een kopbal van Arsenal-spits Henry. De 112-voudige Braziliaanse international, die Galatasary verlaat, gaf vervolgens ook het juiste antwoord op een inzet van invaller Kanu en hij had een engeltje op de lat bij de strafschoppen.

Wenger zal hebben gedacht dat je Nederlandse voetballers zeker geen penalty moet laten nemen als Taffarel in het doel staat. Tot zijn ongenoegen werd Bergkamp al na 75 minuten gewisseld, Overmars haakte in de tweede verlenging af met een opspelende hamstring-blessure. De Nederlandse bondscoach Frank Rijkaard zal hun prestaties met gemengde gevoelens hebben aanschouwd. Bergkamp viel na een sterke openingsfase met enkele, oogstrelende acties ver terug en Overmars boekte te weinig rendement uit diverse, flitsende demarrages. De Nederlanders melden zich volgende week bij Oranje in de wetenschap dat ze bij hun club met lege handen staan.

Zo werd de UEFA Cup een prooi voor een Turkse ploeg, die meer met zijn hart speelde dan het som nogal hooghartige Arsenal. Ook met tien spelers benadrukte Galatasaray de progressie van het Turkse voetbal en het nationale elftal hoopt volgende maand op het EK het echec van het WK in Frankrijk te corrigeren. Maar na de UEFA Cup-finale van gisteren in Kopenhagen overheerste toch vooral de gedachte dat de voetbalsport in ijltempo wordt geëlimineerd door de niet uit te bannen vloek van de supportersterreur.

    • Robèrt Misset