Poetin gaat fors snijden in macht van de regio's

Ruslands nieuwe president Vladimir Poetin heeft gisteravond vergaande wetsvoorstellen gedaan die de macht van het Kremlin moeten vergroten ten koste van die van de regio's.

Poetin maakte zijn staatkundige hervormingsplan bekend in een onaangekondigde toespraak voor de staatstelevisie. Kort tevoren had hij de gouverneurs en de presidenten van de Russische deelrepublieken persoonlijk meegedeeld dat zij hun zetel in de Federatieraad (de Russische senaat) zullen kwijtraken. ,,Ik vind dat de regionale leiders zich moeten concentreren op hun regio's'', zo verduidelijkte Poetin zijn standpunt. ,,Laat hun vertegenwoordigers zich bezighouden met de wetgevende taken.''

In het staatsbestel zoals dat onder Jeltsin vorm heeft gekregen bekleden de regionale leiders automatisch ook de post van senator, en komen zij eens per maand in Moskou bijeen. De grondwet schrijft voor dat dit Hogerhuis uit vertegenwoordigers van Ruslands 89 administratieve eenheden bestaat, maar er staat nergens dat de senaatszetels zijn weggelegd voor de regionale leiders. Als ze hun wetgevende taken kwijtraken, verliezen ze tevens hun immuniteit voor rechtsvervolging.

Poetins tweede wetsvoorstel behelst de mogelijkheid voor het centrale gezag om hen te ontslaan als zij in strijd met de grondwet handelen. De gouverneurs op hun beurt krijgen, volgens een derde wetsvoorstel, meer armslag om hun ondergeschikten, zoals gekozen burgemeesters, te ontslaan.

,,Deze maatregelen zijn erop gericht de Russische staat te versterken'', aldus Poetin. Volgens hem is eenvijfde van de regionale wetten in strijd met de federale. ,,Van zulke schijnbaar losstaande kwesties groeit stap voor stap het separatisme, wat een springplank kan zijn voor een veel groter kwaad: internationaal terrorisme.''

De eerste reacties zijn positief. Doema-voorzitter Gennady Seleznjov: ,,De tijd is daar om het staatshoofd het recht te gunnen regionale leiders te ontslaan.'' Volgens hem is het heilloos om, zoals Jeltsin deed, de regio's nederig te verzoeken de federale wetten te eerbiedigen. ,,Het is tijd voor actie. Deze wetten moeten worden aangenomen om iedereen in Rusland eraan te herinneren dat we in een federatie wonen, en niet in een confederatie.''

Geen van de gouverneurs, die straks in de nog niet hervormde Federatieraad hun eigen macht mogen beknotten, durft zich nog te verzetten. Maandag vernamen zij al dat ze een bestuurslaag van zeven presidentiële ,,waakhonden'' boven zich moeten dulden.

POETIN ACTIEF: pagina 5