Lou Reed als kale kip

In hoeveel Amerikaanse liedjes komt Rotterdam voor? In ieder geval in één, namelijk Modern Dance van Lou Reed. Het is hierin een van de steden die Reed noemt als mogelijke woonplaats. Maar ook in dit lied moet Rotterdam het weer afleggen tegen Amsterdam. Terwijl Rotterdam slechts één keer aan het eind van het nummer wordt genoemd, zonder verdere toelichting, wijdt Reed de eerste zinnen van zijn lied aan Amsterdam, waar hij zou kunnen wonen in `zo'n straat tussen de grachten en zijn dagen zou kunnen doorbrengen in het Van Gogh Museum'.

Reed heeft Modern Dance van de onlangs verschenen cd Ecstasy gekozen om een videoclip bij te maken. Vermoedelijk verwacht hij niet dat dit typische Reed-nummer met zijn simpele gitaarakkoorden en Sprechgesang een hit wordt, en is de clip slechts bedoeld als een reclame voor zijn nieuwe cd.

Het is niet het allermeest voordehandliggende filmpje geworden. Beelden van alle steden en landen (Amsterdam, Rotterdam, Edinburgh, Afghanistan, Pakistan) die Reed noemt krijgen we niet te zien, maar wel van Reed die in een kippenpak op het toneel van een oud, krullerig theater staat. Twee vrouwen beelden de plaatsen uit waar het om gaat.

Als Reed het over Amsterdam en Edinburgh heeft, wordt hij in zijn kippenpak geflankeerd door vrouwen in een kilt en met een oud-Hollands boerinnenmutsje op. Wordt Frankrijk bezongen, dan zijn de vrouwen uitgerust met, jawel, twee stokbroden.

Vervolgens wordt de Reed-kip geplukt en zien we de vrouwen roeren in een grote pot zoals kannibalen in strips wel gebruiken om missionarissen in te koken. Ook Reeds toekomst ligt in de soep, maar de Joop-Braakhekke-scène betekent vreemd genoeg nog niet het einde van het filmpje. Blijkbaar was het te kort voor het nummer en dus krijgen we nog keer, maar nu versneld, te zien hoe Lou Reed van een gevederde in een kale kip verandert. Tot slot doet hij zijn kippenkop af en loopt van het toneel.

Reed heeft nooit uitgeblonken in videoclips. Hij hoort tot de generatie popmuzikanten die zonder clips beroemd zijn geworden en heeft, anders dan bijvoorbeeld zijn leeftijdgenoot David Bowie, geen enkel gevoel voor het medium. Modern Dance heeft iets uitgesproken bedaagds. Niet alleen is het onderwerp theater het laatste redmiddel voor videoclipmakers die niet meer weten wat ze nu weer moeten maken, maar ook bevat de clip geen enkele vondst. Het belegen karakter wordt nog eens versterkt, doordat de verschoten kleuren en trillerige beelden de suggestie wekken dat het hier om een oud filmpje gaat.

De opname van de clip heeft alle betrokkenen vast en zeker een leuke dag bezorgd. Je ziet het voor je: hoe moeten we Frankrijk uitbeelden, jongens? roept de regisseur. Met twee stokbroden, antwoordt een grapjas. Ja, doen we, dat is lachen, haal twee stokbroden, zegt de regisseur.

Het resultaat is een clip, waarvan de regisseur ongetwijfeld zal zeggen dat het `een spel met clichés' is. Maar van een spel is niets te merken: het gaat hier om clichés tout court. Het enige pluspunt is dat de video goed past bij de vermoeide toon van het nummer zelf. `Maybe I should learn a modern dance' zingt Lou Reed herhaaldelijk op zijn bekende, ironische wijze die ons duidelijk maakt dat dit wel het laatste is dat hij zal doen.

    • Bernard Hulsman