Veroordeelde wordt tijdelijk niet opgepakt

Tot augustus worden geen mensen opgepakt die veroordeeld zijn tot een korte gevangenisstraf. Met die maatregel probeert justitie cellen vrij te maken voor voetbalvandalen tijdens het EK voetbal.

Dat heeft mr.H. Moraal, hoofdofficier van Justitie in Groningen, deze week gezegd tijdens een besloten bijeenkomst in Rotterdam voor vertegenwoordigers van politie- en veiligheidsdiensten uit alle landen die deelnemen aan het EK.

Het gaat om mensen die korte straffen opgelegd hebben gekregen. Als het beleid te weinig cellen oplevert, zou volgens de hoofdofficier ook kunnen worden overgegaan tot vervroegd vrijlaten van gevangenen die al langer vastzitten. In de tekst van de toespraak die Moraal, coördinerend hoofdofficier voor voetbalvandalisme, liet uitdelen aan de deelnemers van de conferentie – in een Engelse en in een Nederlandse versie – staat: ,,Liever een persoon die veroordeeld is tot een jaar gevangenisstraf twee weken korter in de cel dan een EK-hooligan op straat.'' Volgens woordvoerder E. Stolwijk van het openbaar ministerie heeft Moraal ,,aan de wieg'' gestaan van het beleid voor het EK. Na overleg met de hoofdofficier laat een woordvoerder van justitie per fax weten dat Moraal zich tijdens de bijeenkomst niet aan de letterlijke tekst van zijn toespraak heeft gehouden. Moraal herinnert zich nu dat hij over het vervroegd vrijlaten van gevangenen heeft gezegd: ,,Blijkt dat er, ondanks al deze maatregelen, door een golf van aanhoudingen tijdens Euro 2000 toch enkele cellen tekort zijn, dan stuur ik bij wijze van spreken nog liever iemand die een jaar heeft gezeten en nog een week moet, de straat op, dan dat ik die relschopper moet laten gaan.''

Justitie gaat ervan uit dat voor het EK ruim 400 gevangeniscellen nodig zijn. Er worden ook honderden politiecellen beschikbaar gesteld. Woensdag botste minister Korthals (Justitie) met de Tweede Kamer, die kritiek heeft op zijn plan gedetineerden voortijdig vrij te laten wegens een tekort aan cellen. Volgens een woordvoerder van justitie staat het plan los van het EK: ,,De capaciteit die nodig is voor het EK, is al gegarandeerd.''

Op de bijeenkomst in Rotterdam legde Moraal uit hoe het OM zal optreden tijdens het EK: snel, zeker en streng.

Hoofdofficier Moraal vertelde over snelrecht dat wordt toegepast, over zwaardere straffen die worden opgelegd, ook voor `lichte feiten', en over het plan om supporters die zich al tijdens de reis naar Nederland en België hebben misdragen, bij de grens tegen te houden.

Volgens Theo Brekelmans, leider van het Nationaal Politieproject Euro 2000, hield Moraal een `heldere toelichting' op de plannen van het OM. De buitenlandse vertegenwoordigers waren er mee ingenomen. Brekelmans: ,,Nederland staat bekend als een tolerant land. Een strenger beleid dan wij hier gewend zijn, zal in het buitenland zeker niet tot verzet of discussie leiden.''

Brekelmans wil geen commentaar geven op de maatregel waarover Moraal sprak tijdens de bijeenkomst: mensen die in het opsporingsregister staan, worden nu niet aangehouden. ,,Hij noemde ook nog andere mogelijkheden. Maar dit is intern beleid van justitie. Ze hebben hun eigen traject gedraaid en dat hebben ze goed gedaan. Ze zorgen ervoor dat er voldoende capaciteit zal zijn.''

Als relschoppers tijdens het Europees kampioenschap voetbal (Euro 2000) bezwaar maken tegen zogeheten bestuurlijke ophouding zal de president van de rechtbank op locatie `zitting houden'. De ministerraad heeft gisteren ingestemd met een voorstel daartoe van minister Korthals (Justitie) tot wijziging van het zogeheten Besluit nevenzittingsplaatsen.

Eerder ging het parlement al akkoord met een wetsvoorstel dat bestuurlijke ophouding mogelijk moet maken. Dat geeft burgemeesters de mogelijkheid groepen relschoppers voor een periode van twaalf uur van de straat te houden en op te sluiten in bijvoorbeeld een sporthal of een voetbalstadion. Daartegen kunnen de betrokkenen wel een procedure voeren via een verzoek om een voorlopige voorziening of het instellen van een beroep tegen die beslissing, maar het zou ondoenlijk zijn die personen in groepen naar de arrondissementsrechtbanken te vervoeren waar de rechter zich over de kwsetie zou moeten buigen. Dat de president zelf naar de locatie gaat, scheelt politiecapaciteit en maakt de kans op nieuw ordeverstoringen kleiner, zo stelt Korthals in een toelichting.

Vijf Nederlandse politiekorpsen hebben geweigerd een speciale cursus `bejegeningsprofiel' te volgen voor het EK, zo meldde de televisierubriek Nova gisteravond. De korpsen zien de noodzaak van de cursus niet in.

    • Petra de Koning