Van Wely na snelle zege enige leider

Na vijf ronden staat Loek van Wely alleen bovenaan in het schaakkampioenschap van Nederland. Hij won van Erik van den Doel. De andere koplopers, Reinderman, Tiviakov en de computer Fritz SSS* maakten remise en raakten dus een half punt achter.

Fritz mocht zich in zijn handen knijpen, als je dat van een computer zeggen kan. Friso Nijboer speelde tot vlak voor het eind een modelpartij. Het was een voorbeeld hoe de mens een computer aan moet pakken. Actief, maar zonder wilde avonturen. Nijboer voerde een strategisch plan op lange termijn uit, terwijl de computer maar een beetje heen en weer schoof, omdat er op de korte termijn, de enige waarmee hij rekent, niets bijzonders te doen was.

Er blijven altijd gevaarlijke klippen voor de mens. Het tactisch vernuft van de computer, die miljoenen stellingen per seconde bekijkt, is zo groot dat ieder moment het gevaar dreigt dat de vlam in de pan slaat. Zorgvuldig ontweek Nijboer alle gevaren en toen hij de dames had geruild en een technisch gewonnen eindspel had bereikt, leunde hij achterover en dacht, zoals hij na afloop zei: ,,Nu kan er niets meer gebeuren.'' Meteen op de volgende zet trapte hij in het enige simpele valletje dat er nog was.

Meteen waren alle winstkansen verdwenen. Nijboer maakte de indruk dat hij het liefst zijn hoofd tegen de muur van de speelzaal te pletter wilde slaan.

Programmeur Frans Morsch bood namens Fritz remise aan, omdat die op zijn scherm meldde dat hij nog steeds een tikje slechter stond, maar dat was valse bescheidenheid van Fritz, want als het waar was geweest had Nijboer het aanbod zeker niet aangenomen.

De nieuwe leider Loek van Wely stond al snel beter tegen Erik van den Doel, gaf halverwege de partij misschien iets te veel tegenkansen, maar toen Van den Doel die overschatte en de verdediging verwaarloosde, won Van Wely snel en krachtig. Een goede partij van Van Wely, maar met Van den Doel, Nederlands jongste grootmeester, is er iets raars aan de hand.

Hij heeft nu nul uit vijf, een belachelijke score voor iemand van zijn kracht, talent en inzicht. De afgelopen maanden is hij bezig geweest om een vakbond van Nederlandse beroepsschakers op te richten. Je krijgt de indruk dat hij daarmee niet het paradijs wil bestormen, maar eerder vreest dat er iets mis is met de schaakwereld en dat het in de toekomst niet beter maar slechter zal gaan, en dat hij daartegen een verdedigingslinie wil oprichten. Hij weet niet zeker of hij wel schaker wil zijn.

Een opvallende uitslag in de vijfde ronde was De Vreugt-Piket 1-0. Piket onderwerpt zich graag aan wat de klassieke schaakschrijvers `de Spaanse marteling' noemden, en hij heeft die marteling zelfs tegen Kasparov zonder letsel doorstaan, maar nu ging het snel mis. Piket verloor al vroeg een pion en gooide er later nog maar een stuk tegenaan om de zaak te verwarren. Het hielp niet, en dat zal hij ook niet verwacht hebben. Na een slecht begin is Europees jeugdkampioen De Vreugt nu na overwinningen op Van der Sterren en Piket op de gedeelde vijfde plaats gekomen.

Wit Nijboer-zwart Fritz

1. e2-e4 d7-d5 2. e4xd5 Pg8-f6 3. Pg1-f3 Pf6xd5 4. d2-d4 Lc8-f5 5. Lf1-e2 e7-e6 6. 0-0 Lf8-e7 7. c2-c4 Pd5-b6 8. Pb1-c3 0-0 9. Lc1-e3 Pb8-c6 10. h2-h3 Le7-f6 11. Dd1-d2 Lf5-g6 12. Tf1-d1 Tf8-e8 13. Ta1-c1 Dd8-e7 14. c4-c5 Pb6-d5 15. Pc3xd5 e6xd5 16. b2-b4 a7-a6 17. a2-a3 De7-d7 18. Td1-e1 Te8-e7 19. a3-a4 Begin van een offensief, terwijl zwart in het vervolg niets uitricht. 19...Pc6-a7 20. Tc1-a1 Ta8-e8 21. Ta1-a3 Te7-e4 22. Le2-d3 Te4-e6 23. Ld3-f1 Pa7-c6 24. Te1-a1 Lg6-e4 25. Pf3-h2 Lf6-e7 26. b4-b5 Pc6-a7 27. Ta3-b3 Le7-h4 28. Ph2-g4 Dd7-d8 29. Ta1-a2 b7-b6 30. c5xb6 Te6xb6 31. Pg4-e5 Lh4-e7 32. Ta2-b2 a6xb5 33. Dd2-a5 Dd8-a8 34. a4xb5 Da8-b7 35. Tb2-a2 Pa7-c8 36. Pe5-d7 Tb6-e6 37. Da5-a8 Db7xa8 38. Ta2xa8 Le7-d6

Na 39. Ta6 of 39. Tc3 zou zwart geruisloos verliezen, hij kan op den duur zijn pionnen niet verdedigen. 39. Pd7-c5 De enige fout die er nog te maken viel. 39...Ld6xc5 40. d4xc5 d5-d4 41. Ta8xc8 Te8xc8 42. Le3xd4 Tc8-d8 Remise