Karamanlis na verkiezingen in grote problemen

Een maand na de nipte nederlaag bij de parlementsverkiezingen trekken donkere wolken samen boven de voorzitter van de verliezende Nieuwe Democratie (ND), Kostas Karamanlis, en diens omstreden woordvoerder Aris Spiliotópoulos. Karamanlis heeft de rebellerende leider van de uiterst rechtse vleugel, Jórgos Karatzafèris, uit de parlementsfractie gezet. Daardoor dreigt nu opsplitsing van de partij die bij de parlementaire verkiezingen een maand geleden van PASOK verloor met een neuslente achterstand. Begin juni houdt de partij een congres.

Het begon ermee dat Karamanlis en Spiliotópoulos, de uitslag ,,een overwinning'' van de ND noemde. Deze had immers méér gewonnen dan de regerende, socialistische PASOK. En de afstand was zo gering (één procent) dat PASOK alleen zou kunnen regeren met instemming van de ND. Deze theorie vond weinig weerklank binnen de eigen partij, evenmin als Karamanlis' ostentatieve verzuim om overwinnaar Kostas Simitis geluk te wensen.

Wel trokken enkele ND-gezinde kranten het resultaat in twijfel. Dit zou een product zijn van machinaties, waarbij men vooral op het spoor meende te zijn gekomen van een groot aantal naturalisaties. Uit Rusland afkomstige Griekstaligen, maar ook Oekraïners en Tsjetsjenen zouden inderhaast tot Grieken zijn gebombardeerd om nieuwe regeringsgezinde kiezers te kweken. Het krantje Chora (Land) kopte met grote letters: Fraude.

ND-partijleider Karamanlis van zijn kant noemde het verkiezingsresultaat ,,zuiver en respectabel'', maar verklaarde tevens dat de beschuldigingen wel grondig dienen te worden onderzocht. Zo hield hij de twijfel in stand. Minister van Binnenlandse Zaken Vaso Papandreou kwam met gegevens waaruit moest blijken dat de ND in haar regeerperiode (1990-1993) op veel grotere schaal immigranten de Griekse nationaliteit had verleend. Maar het was vooral de nestor van de Griekse politiek, oud-premier en erevoorzitter van de ND, Kostas Mitsotakis (81) die de insinuaties deed verstommen. Hij verklaarde dat de huidige regering ,,democratisch is en democratisch is gekozen''. Dankzij een kiessysteem dat de grootste partij zwaar bevoordeelt en dat in zijn regeerperiode, in 1991, was uitgedacht. Maar dat zei hij er niet bij.

De ware bominslag kwam echter deze week toen Karatzafèris een rechtstreekse aanval lanceerde op Karmanlis in de ND-krant Eleftheros Typos. De verkiezingsnederlaag was te danken aan de ,,stommiteiten'' van de partijvoorzitter. Het interview wekte begrijpelijkerwijze de woede van Karamanlis. Volgens hem had Karatzafèris ,,zich buiten de parlementsfractie geplaatst''. Maar veel ND-kopstukken vinden een royement niet de geëigende oplossing. De oude Mitsotakis kwam met de vernietigende uitspraak: ,,Een partij die niet langer democratisch functioneert, kan het wel vergeten ooit nog weer aan de macht te komen''. Sommigen geloven dat Karatzafèris als leider wil optreden van een nieuwe partij, die de omvangrijke junta- en koningsgezinde vleugel van de ND zal herbergen. Zo zou ook Griekenland een uiterst rechtse partij krijgen, terwijl de ND het centrum zou vertegenwoordigen. Dit lijkt echter onwaarschijnlijk: de partij kan de stemmen van uiterst rechts niet missen.

    • F.G. van Hasselt