Beurs wacht weer op Greenspan

Wie zin had in een financieel verzetje moest het deze week zeker niet zoeken op Wall Street. De handel op de beursvloer in New York liet zich de afgelopen dagen nog het best vergelijken met een slappe B-film die maar niet op gang wil komen. Met het oude vertrouwde rentespook in een weinig verrassende hoofdrol.

De regie op het uitgebluste Wall Street was weer eens stevig in handen van de Fed, het Amerikaanse stelsel van centrale banken. De centrale bankiers komen aanstaande dinsdag bijeen voor een periodieke vergadering. Beleggers wachten echter al dagen met knikkende knieën op de uitspraken van Fed-voorzitter Alan Greenspan. De algemene verwachting is namelijk dat hij de rente volgende week zal opschroeven met een halve procentpunt. En een interestverhoging doet de aandelenkoersen nu eenmaal weinig goed.

Dus hielden handelaren, volledig in de ban van de rentevrees, zich liever op de vlakte. Wachten, wachten en nog eens wachten, zo luidde het credo. Met als gevolg dat de omzetten op Wall Street opvallend laag bleven. Bovendien doken de aandelenkoersen en masse in het rood omdat beleggers hun handen aftrokken van risicovolle beleggingen.

De Nasdaq, waaraan de meeste technologiefondsen zijn genoteerd, had het dan ook zwaar te verduren. De schermenbeurs stormde zelfs even af op een nieuw laagterecord, maar wist dat ternauwernood te voorkomen. De aanhoudende mineurstemming op de Nasdaq duwde uiteindelijk ook de meer traditionele Dow Jones in de min.

De situatie op de Europese beursvloeren was al niet veel beter. Ook op het Damrak bleef de handel dun en lagen de technologiefondsen zwaar onder vuur. Voorzichtigheid stond deze week hoog in het vaandel. De gevolgen van een wijziging van de rente in Amerika kunnen immers enorm zijn.

Bij een verhoging van de interest zullen de aandelenkoersen onder druk komen te staan. Particuliere beleggers zullen hun centen bij een aansprekende rente liever veilig op een spaarbankboekje laten staan dan dat zij hun geld in een risicovolle belegging steken. Bovendien wordt lenen voor aandelenbeleggingen bij een hogere rente minder aantrekkelijk.

Terwijl beleggers zich liever beperken tot sparen, ziet ook het bedrijfsleven de perspectieven bij een renteverhoging slechter worden. Investeringen worden immers duurder en dat heeft directe gevolgen voor de economische groei. Cyclische fondsen die veel moeten investeren worden dan ook het hardst geraakt door het rentespook. Ook zullen bedrijven meer moeite hebben beleggers tevreden te stellen met het in het vooruitzicht gestelde winstniveau: bij een rentestand van 6 procent is honderd gulden over twee jaar immers minder waard dan bij een renteniveau van 4 procent.

Ook banken en verzekeraars worden direct getroffen door een opwaartse bijstelling van de rente. Klanten zijn immers minder snel geneigd een lening af te sluiten, terwijl de rentemarge bij de banken zelf lager wordt. De rentebetalingen aan spaarders stijgen immers direct, terwijl de rente-ontvangsten voor langere tijd vastliggen. Ook de verdiensten op de beurs lopen terug als het aantal aandelentransacties en beursintroducties afneemt.

Logisch dus dat beleggers wat bevreesd reageren op een rente-uitspraak van Alan Greenspan. Toch wist de Amerikaanse effectenbeurs zich aan het eind van de week weer iets op te werken. De presentatie van gunstige cijfers over de economie in de Verenigde Staten wist het rentespook even te verjagen.

De rentevrees nam even af toen donderdag bleek dat de economie in de Verenigde Staten enigszins is bekoeld, waardoor het risico van een aantrekkende inflatie minder groot is dan werd verwacht. De laatste cijfers over de Amerikaanse economie werden door vrijwel iedereen positief uitgelegd. De detailhandelsverkopen zijn in april voor het eerst in zo'n twee jaar gedaald. De importprijzen lieten vorige maand een daling zien van 1,6 procent ten opzichte van maart, de eerste daling sinds juni vorig jaar.

De Amerikaanse technologiewaarden konden daardoor een eindelijk weer eens winst bijschrijven, terwijl ook de financiële waarden opklommen uit een dal. Plotseling waren de grootste verliezers van het begin van de week de lachende winnaars. De Nasdaq-index wist door de afnemende vrees voor een verhoging van de interest voor het eerst in drie dagen weer winst te boeken. En dat deed ook het Damrak opgelucht ademhalen.

Opgelucht was ook Koninklijke Olie. De beurszwaargewicht, die de goede kwartaalcijfers vorige week nauwelijks zag beloond op het Damrak, trok zich als een van de weinige fondsen niets aan van de malaise op de beursvloer. Het aandeel Koninklijke reikte gisteren zelfs tot een nieuw record. Halverwege de handelsdag noteerden `olies' op 68,84 euro. Zo hoog had het aandeel nog nooit gestaan. Koninklijke profiteerde van de gestegen olieprijs en de verwachting dat de vraag in de zomermaanden zal toenemen. De vroege zomer had ook een verrassing in petto voor Heineken. De bierbrouwer sloot de week positief af omdat het warme zomerweer de vraag naar bier wel eens zou kunnen verhogen.

    • Annemarie van der Tuijn