In saken

Een mafiamoord moet je nooit te persoonlijk opvatten, vinden ze bij de mafia. Het is puur functioneel, het moest gewoon gebeuren. Nick Gentile, een Siciliaanse mafioso in Amerika, had eens een lastige, jonge medeboef laten liquideren. ,,We konden niets meer met hem doen, dus moest hij worden opgeruimd. Anders was hij toch maar op de elektrische stoel terechtgekomen.'' En omdat ze niet de beroerdsten waren, stuurden ze het gebalsemde lichaam naar zijn familie in Sicilië terug. Omdat die mensen nogal arm waren, deden ze een diamanten ring om een vinger van de vermoorde jongen.

Aardig toch? Het zijn net mensen, die mafiosi.

Dezelfde sfeer ademt het optreden van Thea Moear, voormalig medebestuurder van de criminele organisatie van topgangster Klaas Bruinsma. Bart Middelburg, journalist van Het Parool, schreef een boek over haar dat gisteren door zijn krant gedeeltelijk werd voorgepubliceerd. 's Avonds zagen we Thea Moear in Nova. Misdaad? Bah, dat woord wilde ze niet gebruiken. Ze was `in saken' geweest. Spijt van al die moorden op kornuiten had ze ook niet. ,,Er was altijd wel een reden voor.'' Welke dan? Nou, stelen bijvoorbeeld. Dat kon je toch niet zomaar over je kant laten gaan?

De toon van het boek doet me sterk denken aan die van het boek van Peter R. de Vries over Cor van Hout, de ontvoerder van Heineken. Ook Van Hout had de behoefte om zich als een man uit één stuk te laten portretteren. Beetje al te ruwe bolster, maar een hartje van goud.

Aan het einde van dat boek mag De Vries uit de mond van Van Hout optekenen: ,,De ontvoering heeft me, tot slot, trouwens niet alleen negatieve ervaringen opgeleverd. Beslist niet. Het heeft me ook iets gegeven dat veel ellende kan weerstaan en wat ik voor geen goud had willen missen. En dat is onze vriendschap, die ons altijd zal blijven verbinden. Onze unieke, onverwoestbare, alles overheersende eeuwige kameraadschap. We zijn gabbers, die met elkaar en voor elkaar, het onmogelijke en ongelooflijke deden en over hadden.''

Je voelde de brok in de keel bij Peter R. de Vries terwijl hij het zat op te schrijven, zoals ik nu de nauwelijks bedwongen bewondering bij Middelburg voel als hij Thea laat uitpakken. In zijn voorwoord prijst hij haar `ongekende openheid' die maakt `dat dit boek (...) naar mijn overtuiging een oprecht en evenwichtig beeld geeft van een organisatie die een belangrijke criminologische omslag markeert...'

Een paar alinea's eerder mag Thea verklaren waarom ze zo `ongekend open' is. Ze wilde wel eens in een boek uitleggen `hoe het bij ons wérkelijk toegaat.' ,,Het is niet allemaal gajes (...) Ik heb altijd een hele goede verhouding gehad met onze leveranciers en onze klanten, en ik heb ook altijd heerlijk gewerkt. Dát zou ik graag eens vertellen: dat het voor het grootste deel gewoon serieus werken is, veel serieuzer in elk geval dan in veel gewone bedrijfstakken.''

Moordwijf, die Thea, en eerlijk als diamant.

    • Frits Abrahams