De waarheid over Kosovo mag niet verzwegen blijven

Allengs wordt duidelijk dat `Kosovo' niet die succes story voor de NAVO is geweest zoals de buitenwacht geacht werd te geloven. Maar nog steeds is de hele waarheid niet verteld. Dat is wel nodig, willen de NAVO en de VS hun reputatie hooghouden, meent William Pfaff.

De onthulling in Newsweek magazine dat de NAVO heeft gelogen over haar luchtoorlog boven Kosovo een jaar geleden, roept een vraag op: zijn misschien nog meer leugens verteld?

Newsweek publiceert wat het noemt de achtergehouden bevindingen van een onderzoek door de Amerikaans luchtmacht naar de resultaten van de luchtcampagne tegen de Servische strijdkrachten in Kosovo.

Vorig jaar beweerde de NAVO dat ze 120 tanks, 220 gepantserde troepentransportwagens en 450 kanonnen had vernietigd in 744 `bevestigde' luchtaanvallen. In Washington verklaarde de minister van Defensie William Cohen dat deze aanvallen de ,,[Servische] strijdkrachten in Kosovo ernstig hadden aangetast door meer dan 50 procent van [hun] artillerie en eenderde van de pantservoertuigen te vernietigen''.

Volgens het nieuwe luchtmachtrapport heeft de NAVO in werkelijkheid 14 tanks, 18 gepantserde troepentransportwagens en 20 kanonnen vernietigd – min of meer wat de Servische regering destijds verklaarde, hetgeen door de NAVO werd afgedaan als ,,valse voorlichting'' door Servië.

Helaas, de valse voorlichting kwam uit Brussel en Washington. Wat de Servische regering tot overgave dwong waren niet de aanvallen op haar strijdkrachten in Kosovo, maar de bombardementen op strategische doelen in Servië – die maakten de elektriciteitsvoorziening in Belgrado onklaar en vernietigden geselecteerde industriële bedrijven, waaronder bedrijven die toebehoorden aan Slobodan Miloševic' politieke aanhangers.

Newsweek noemt dit overigens ,,terreuraanvallen op burgers'', wat klinkklare onzin is. De tapijtbombardementen op Hamburg en Berlijn of de aanvallen met brandbommen om Tokio te vernietigen tijdens de Tweede Wereldoorlog, waardoor miljoenen burgers omkwamen, dát zijn `terreuraanvallen op burgers'. In Servië bezorgde de NAVO een groot deel van de burgerbevolking ernstige overlast, waarbij een klein aantal burgers levensgevaar liep door indirecte bomschade, of door uitschakeling van de elektriciteitsvoorziening van de ziekenhuizen. Het gaat niet aan de NAVO van valse voorlichting te beschuldigen en tegelijkertijd met flagrant taalmisbruik te vertellen wat echt gebeurd is.

Na afloop van de luchtcampagne vorig jaar, wilde generaal Wesley Clark weten wat gebeurd was. Volgens het artikel in Newsweek zond hij eind juni een team van dertig man, hoofdzakelijk van de Amerikaanse luchtmacht, om een onderzoek in te stellen. Zij concludeerden dat vaste doelen in het algemeen getroffen waren [al bleken veel ervan nepdoelen te zijn – namaakbruggen en -bunkers], maar dat de getroffen mobiele doelen veelal schijndoelen of burgervoertuigen waren.

De echte tanks, gepantserde troepentransportwagens en overige militaire uitrusting waren met succes gecamoufleerd of verschanst, precies zoals het Servische leger na de oorlog beweerde.

Verbijsterd stuurde generaal Clark het team terug om de doelen ter plekke te controleren, liever dan vanuit helicopters. Ze kwamen terug met 2.600 foto's die hun aanvankelijke rapport ondersteunden.

De Amerikaanse luchtmacht stelde toen zijn eigen rapport samen, dat zijn succesverhaal ondersteunde. Dat rapport was gebaseerd op cockpitvideo's en per satelliet waargenomen lichtflitsen. Maar generaal Clarks Britse en Duitse waarnemers, en ook de CIA, waarschuwden hem de luchtmachtbevindingen niet te geloven.

Het onderzoek bewees dat tactische luchtcampagnes tegen grondtroepen niet met succes kunnen worden gevoerd van zo'n twintig kilometer hoogte. Deze bevinding verrast niemand die al elders tactische luchtacties heeft meegemaakt.

Maar bij de geringe hoogten waarop tactische luchtaanvallen succes hebben, kunnen piloten sneuvelen en de Amerikaanse en bijgevolg de NAVO-doctrine luidt dat niemand aan de eigen kant in levensgevaar mag komen. Als dat in de praktijk niet goed uitwerkt, dan lieg je maar wat.

Zijn over de Kosovo-oorlog nog meer leugens verteld? Begon de etnische zuivering binnen Kosovo écht voor de NAVO-aanvallen een aanvang namen? De Serviërs en enige rapporten in de internationale pers zeggen `nee'.

Er is beweerd dat de VS de conferenties in Rambouillet opzettelijk saboteerden om een luchtcampagne uit te lokken, in de veronderstelling dat die snel en beslissend zou zijn. We weten dat in Brussel paniek uitbrak toen geen van beide het geval was.

We weten ook dat generaal Clark vervroegd met pensioen moest, blijkbaar omdat hij volhield dat interventie op de grond de enig doeltreffende manier was om de capitulatie van Servië te bewerkstelligen. Zijn vergrijp lijkt erin te schuilen dat hij geprobeerd heeft zich realistisch op te stellen tegenover de plannen uit Washington, die bedoeld waren functionarissen die bang zijn voor slachtoffers, tevreden te stellen.

Een grondoorlog bleek onnodig. De strategische bombardementen zorgden voor de overwinning, maar in feite schonk Rusland de overwinning aan de NAVO door Slobodan Miloševic te vertellen dat Moskou hem niet langer zou steunen.

De gebeurtenissen in Kosovo hebben geleid tot een aantal conclusies over een nieuwe en antisceptische Westerse manier van oorlog voeren en over een `humanitaire oorlog', ofwel een belangeloze oorlog, gevoerd ter verdediging van grondbeginselen. Daarom is het belangrijk te weten wat werkelijk gebeurd is.

Wat komt nog meer te voorschijn over de verwikkelingen in Kosovo voor de NAVO-interventie? Over de Amerikaanse banden met het Kosovo Bevrijdingsleger en de – mogelijke – beloftes daaraan. Over de diplomatie die tot de oorlog leidde en de diplomatie die deze beëindigde?

Ten slotte komt alles naar buiten, precies zoals de waarheid over de luchtcampagne nu naar buiten is gekomen. Het ware beter als de rest van de waarheid nu ook verteld wordt. Anders wordt de alliantie die de oorlog voerde, ondermijnd, evenals de reputatie van de NAVO en de VS.

William Pfaff is columnist.

© Los Angeles Times Syndicate

    • William Pfaff