Broederstrijd laait op in Oost-Congo

De presidenten van Rwanda en Oeganda zeggen dat ze escalatie van de militaire confrontatie tussen de twee landen willen voorkomen. Ze hebben ingestemd met een ontmoeting komend weekend in Tanzania waarbij ook de presidenten van Zuid-Afrika en Tanzania aanwezig zullen zijn. Sinds afgelopen vrijdag zijn bij gevechten tussen Rwandese en Oegandese troepen in Oost-Congo zeker 15 burgers gedood en meer dan honderd gewond.

De presidenten van Rwanda en Oeganda, Paul Kagame en Yoweri Museveni, vochten in de jaren tachtig zijde aan zijde in Oeganda. Samen steunden ze ook de rebellen die in 1997 onder leiding van Laurent Kabila de macht grepen in Congo. Samen keerden ze zich in augustus 1998 ook weer tegen Kabila. Maar sinds de Congolese rebellen vorig jaar verdeeld raakten, steunen ze verschillende fracties. En in augustus vorig jaar kwam het tot een gewapend treffen tussen Rwandese en Oegandese troepen in de stad Kisangani in Oost-Congo waarbij honderden soldaten werden gedood.

Pogingen om de geschillen tussen de Congolese rebellenorganisaties en tussen Rwanda en Oeganda uit de weg te ruimen, zijn de afgelopen acht maanden keer op keer gestrand. Maandag hielp VN-ambassadeur Richard Holbrooke de twee landen nog om tot een vergelijk te komen, Volgens dat akkoord zouden beide legers zich zo snel mogelijk terugtrekken uit Kisangani. Maar voor het nakomen van die afspraak is het wederzijds wantrouwen te groot. De twee legers waren gisteren in een hevige strijd verwikkeld om het vliegveld van Bangoka, vlakbij Kisangani.

De chef-staf van het Oegandese leger, James Kazini, beschuldigde Rwanda er vandaag in het dagblad Monitor van te willen uitgroeien tot een regionale militaire grootmacht. ,,Het besef begint te groeien dat onze vrienden van vroeger tegenwoordig onze vijanden zijn.''

Volgens het akkoord dat Rwanda en Oeganda maandag sloten, zouden de Verenigde Naties het beheer krijgen over Kisangani, de derde stad van de Democratische Republiek Congo. Maar de VN beschikken voorlopig over niet meer dan enkele tientallen waarnemers in Congo. De vier waarnemers die in Kisangani zijn gestationeerd, lukte het de afgelopen dagen niet eens om de strijdende partijen te bereiken. De VN hebben in principe wel besloten om een uitgebreide waarnemersmissie van 5.500 man naar Congo te sturen. Maar omdat de vijandelijkheden in Congo almaar aanhouden, stellen ze de uitvoering steeds weer uit. De noodsituatie waarin de VN-missie in Sierra Leone is verzeild geraakt, maakt de kans op het sturen van VN-troepen naar Congo alleen maar kleiner.