De geest van Abe

Nu de jongens van Foppe en Riemer zich geplaatst hebben voor een bezoek aan het heilige der heiligen (The Champions League) waart de geest van Abe door Heerenveen, menen de meeste media. De geest van Abe – wat is dat? Het is zeer de vraag of de zowel bewonderde als verguisde Lenstra (verguisd vooral buiten Friesland) de idelae mentaliteit zou hebben bezeten om in het huidige Heerenveen als ster te fungeren. Abe moest door de staf van een zeer speciale toverfee zijn aangeraakt om het beste in zich naar boven te brengen. Sprong die vonk niet over, dan functioneerde hij niet. In zijn tijd werd er hevig over gediscussieerd. Was het gemakzucht, luiheid, gebrek aan clubliefde? Ik geloof dat niets van dat alles aan de orde was. Het was geen kwestie van niet willen, maar niet kunnen. In de jaren 30 trad het merkwaardige verschijnsel naar voren, dat `het krankzinnige kwartiertje van het Nederlands elftal' werd genoemd. Gaandeweg een interland, waarin een hele tijd normaal (niet goed, niet slecht) werd gevoetbald, raakte het elftal in de ban van een bevlieging waarin alles lukte. Lukte? Noem het maar lukken, schreef Joris van den Bergh, die betoogde dat het absoluut geen kwestie was van lukken, maar een logische uitbarsting van opgekropt talent, dat een uitweg zocht en vond. Het was uitsluitend een kwestie van mentaliteit.

Vreemd was alleen, dat eerdere en latere nationale ploegen nauwelijks blijk gaven van het vermogen om middenin de wedstrijd plotseling in topvorm te komen. Het Heerenveen van vandaag is een `normale' club geworden. Bijna geen Friezen in de ploeg, in tegenstelling tot het elftal uit Abe's tijd, maar wel de aan Friezen toegedachte mentaliteit van onverzettelijkheid, een hecht ploegverband en wilskracht. Spelers van toen als Mollo de Jong en Henk Jonkman stonden garant voor maximale betrouwbaarheid, net als Hansma en Klompe tegenwoordig.

De vraag blijft, dat onzeker is wat Heerenveen te zoeken heeft te midden van de echte Europese topclubs. Misschien zijn Foppe en zijn wilskrachtige heren te vroeg voor de top en beperkt hun optreden zich tot wat men een goede leerschool noemt. Vroeger moest je, spelend tegen Heerenveen, vooral op die ene geniale man letten. Tegenwoordig is er weinig briljants aan het pompebledden team maar een toename van simpel, gestructureerd voetbal, dat echter nog internationale ervaring ontbeert.

    • Herman Kuiphof