Japanse keizer `lijdt onder leed Nederlanders'

De Japanse keizer Akihito lijdt onder het leed dat Nederlandse slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog hebben doorstaan. Letterlijk zei de keizer vanmorgen op een persconferentie voorafgaand aan zijn bezoek aan Nederland later deze maand: ,,De oorlog heeft vele slachtoffers voortgebracht en mijn hart doet pijn als ik denk aan de mensen die juist nu nog pijn meedragen.''

De Tweede Wereldoorlog was volgens Akihito een ,,zeer betreurenswaardige'' gebeurtenis. Hij wil de uitzonderlijk langdurige relatie met Nederland echter ,,als geheel beschouwen'' en op basis daarvan werken aan de ,,verdere verbetering van de vriendschappelijke relaties''. Akihito noemt dit ,,de boodschap die ik wil overdragen'' tijdens zijn bezoek aan Nederland.

Keizerin Michiko zei dat de oorlog een ,,diepe wond in de relaties tussen beide landen heeft achtergelaten''. Ook zij zei ,,pijn in het hart'' te hebben wegens de vele mensen die ,,juist nu nog ongekend verdriet met zich mee dragen''. De persconferentie van vandaag is standaardprocedure voorafgaand aan elk buitenlands bezoek van het keizerlijk paar. De vragen moeten ruim van te voren zijn ingediend om goedkeuring te krijgen van het keizerlijk huis. Ook de antwoorden worden nauwgezet op papier door ambtenaren van het paleis voorbereid.

De toenmalige Japanse premier Obuchi bood afgelopen februari zijn ,,oprechte excuses'' aan de Nederlandse oorlogsslachtoffers aan tijdens het bezoek van premier Kok aan Japan.

Langer dan over de oorlog sprak het keizerlijk paar over de goede relaties met het Nederlandse koningshuis en de rol die Nederland heeft gespeeld in de modernisering van Japan. Keizer en keizerin refereerden aan hun eerste ontmoeting met Beatrix toen zij nog twintigers waren. Akihito bezocht Nederland voor het eerst in 1953 als kroonprins, terwijl Michiko haar eerste bezoek bracht als vrijgezel toen ze nog een gewoon burger was. Michiko zei in de relatie met koningin Beatrix ,,groot belang te hechten aan de wederzijdse vriendschapsgevoelens''. Als oude familievriend verwees ze er zelfs naar dat ,,de Nederlandse kroonprins nog klein was toen we de laatste keer op bezoek gingen''.

Veel aandacht was er verder voor de ongebroken relatie met Nederland sinds 1600. Lange tijd ,,is Nederland het enige venster op de Westerse wereld geweest'', aldus keizer Akihito, en deze relatie ,,heeft grote betekenis''. Met name verwees hij naar de bijdrage van Nederlandse kennis aan de modernisering van Japan. De viering van deze 400-jarige relatie is aanleiding van het komende staatsbezoek van het keizerlijk paar aan Nederland, dat van 23 tot 26 mei plaatsheeft.

Kroonprins Willem-Alexander was afgelopen maand op bezoek in Japan om daar een aantal festiviteiten luister bij te zetten in het kader van de viering van de vierhonderdjarige betrekkingen. Ook de kroonprins bracht de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog in Azië ter sprake.

    • Hans van der Lugt