Berichten uit de branche

Nieuwe Brusselmans wel in winkel, oude niet

`Ik heb het 'm alweer geflikt', schrijft Herman Brusselmans tevreden op de achterflap van zijn nieuwe roman, Vergeef mij de liefde. Zijn vorige boek, het in november uit de handel genomen Uitgeverij Guggenheimer, is voorlopig niet te koop. Het boek werd in België verboden na een klacht van de mode-ontwerpster Ann Demeulemeester, die daarin onder meer een `dwergpoliep met puitenogen' wordt genoemd.

Pas over een halfjaar, op 6 november, doet een Belgische rechter definitief uitspraak in de zaak. Tot die tijd houdt Brusselmans' uitgeverij Prometheus de laatste 5000 exemplaren van het boek in het depot. De eerste druk van Vergeef mij de liefde is nu verschenen in een voor Brusselmans hoge oplage van 15 duizend stuks, vooral dankzij een toegenomen belangstelling uit Nederland. ``De interesse was veel groter dan voorheen', zegt Odile Bol, marketing manager van Prometheus. ``Boekhandelaren en lezers vroegen nu al van tevoren naar de nieuwe Brusselmans. Eerdere boeken werden hier vaak nauwelijks opgemerkt.'

In het boek, een voor de Brusselmans-watcher vertrouwde beschrijving van het leven van een ik-personage dat veel gemeen heeft met de auteur, komt `de zaak van het verboden boek' enkele malen ter sprake en speelt de auteur regelmatig met het onderscheid tussen feit en fictie, bijvoorbeeld door achterin het boek foto's van hemzelf op te nemen met onderschriften als `Het ik-personage en zijn hond tijdens een wandeling'. Ook schrijft Brusselmans dat hij zich iets niet herinnert en dat hij er dus wellicht zijn autobiografische romans op moet naslaan. Een belangrijk onderdeel van de (juridische) verdediging van Uitgeverij Guggenheimer is het fictieve karakter van het boek.

Auteurs wachten af na ontslag Roland Fagel

De auteurs van uitgeverij Van Gennep reageren terughoudend op het ontslag van directeur Roland Fagel. Hans Krikke, een van de schrijvers die twee weken geleden hun bezorgdheid uitten over de toekomst van de uitgeverij, hoopt dat de schrijvers binnenkort zullen worden uitgenodigd voor een gesprek met Joos Kat, directeur van uitgeverij Wereldbibliotheek, waarvan Van Gennep sinds 1998 deel uitmaakt. Voorlopig neemt Kat de taken van Fagel waar.

Krikke is niet verrast door het vertrek van Fagel. ``Wij hoorden weken geleden al dat Kat Fagel wilde ontslaan. Hij heeft toen geprobeerd zich uit te kopen, maar dat is op niets uitgelopen. Wij hopen dat de eigenheid van het fonds gehandhaafd blijft, maar het is op het moment moeilijk te overzien.'

Krikke's collega Lidy van Marissing wacht voorlopig ook af: ``Als auteur sta je er grotendeels buiten. Fagel zou vijf jaar de tijd krijgen. Daarvan zijn er nog geen twee voorbij. Uit gesprekken met de uitgever hebben we echter begrepen dat de reserves van Van Gennep nu aan het opraken zijn. Dan zinkt het hele schip en moet je iets doen. Misschien had Joos Kat wat nadrukkelijker over de schouder van Fagel mee moeten kijken.' Ook Ina Bouman is bezorgd over de ontstane situatie, maar ze wil eerst van Kat horen wat zijn plannen zijn.

Schrijver Natascha Gerson heeft geen vertrouwen in Kat. Zij vreest het einde van uitgeverij Van Gennep. ``Ik denk dat de helft van de auteurs wegloopt. Kat weet niets van het fonds en interesseert zich niet voor Nederlandse auteurs. Hij is alleen geïnteresseerd in de grote buitenlandse auteurs van Van Gennep, zoals Ben Okri, Ismail Kadare en György Konrád.'

Boekenclub sticht

House of Books

Met een borrel in café Vakzuid in het Amsterdamse Olympisch Stadion is op 25 april het startschot gegeven voor de nieuwe uitgeverij The House of Books. Op het eerste gezicht een bescheiden initiatief, met zo'n twintig medewerkers en een eerste aanbieding van 27 titels. De nieuwe muis in uitgeversland weet zich echter in de rug gesteund door een olifant: The House of Books is een dochteronderneming van de ECI, dat weer deel uitmaakt van de Duitse mediagigant Bertelsmann.

Bertelsmann bezit tijdschriften, kranten, platenmaatschappijen en uitgeverijen. Het is ook het bedrijf achter bol.com, de succesvolle boekaanbieder op internet, die deze week overigens haar beursgang uitstelde. Wereldwijd zijn 25 miljoen mensen lid van een Bertelsmann-boekenclub. In Nederland en België telt de ECI (wat oorspronkelijk Europa Club International betekent) in totaal 1,6 miljoen leden. ECI geeft al langer zelf boeken uit, door de vertaalrechten van commercieel interessante titels te kopen en die vervolgens door een handelsuitgeverij te laten distribueren. Sander Knol, de Nederlandse uitgever van The House of Books: ``Die uitgaven waren speciaal gericht op ons eigen club-publiek. Dat houdt van thrillers, romantiek en geïllustreerde kookboeken.' De plannen van The House of Books strekken echter verder dan de clubs. Knol: ``Als we een titel in het fonds hebben die niet bij het profiel van de club-lezers past, zullen we het publiek anders bereiken, zoals via de gewone boekhandel. We kunnen de levenscyclus van een boek nu volledig zelf in goede banen leiden.'

The House of Books koestert ook literaire ambities. Rudi van Schoonbeek, de uitgever voor Vlaanderen, werkte eerder bij onder andere Standaard Uitgeverij en wil nu met echte Belgische schrijvers aan de slag. De eerste literator die onderdak vond bij The House of Books is Geert Hoste, een Belgische conferencier en columnist. Knol: ``In België is Hoste bekend, in Nederland niet. In het boekenaanbod van de Nederlandse en Belgische ECI-clubs, dat Van Schoonbeek en ik eveneens samenstellen, zal voortaan ook meer differentiatie worden aangebracht. Wat moeten Belgen nou met een Nederlandse televisiekok?'

    • Sandra Heerma van Voss