Mister Fixit

`Mister Fixit', is de Brusselse bijnaam van Carlo Trojan, de Nederlander die gisteren van hoogste ambtenaar van de Europese Commissie is gedegradeerd naar de buitenpost Genève. Lang was hij een van de machtigste mannen van Brussel. Zowel de Europese Commissie als regeringen van de lidstaten van de Europese Unie maakten graag gebruik van zijn kennis en van zijn uitzonderlijke vernuft om oplossingen voor de ingewikkeldste problemen te bedenken.

Trojan is een discreet opererende ambtenaar, een man die de gegevens aandraagt op grond waarvan anderen besluiten kunnen nemen. Al vorig voorjaar kwam zijn positie als secretaris-generaal onder druk te staan. Hij zou te veel verantwoordelijkheid dragen voor het bekritiseerde beleid van de Europese Commissie onder leiding van Jacques Santer, die door het Europees Parlement tot aftreden werd gedwongen. De Nederlandse diplomatie zette toen een hard offensief in om zowel Prodi als EU-lidstaten duidelijk te maken dat het ontslaan van Trojan onaanvaardbaar zou zijn. Dat leek succesvol, tot gisteren.

Vanaf 1987 tot 1997 was Trojan al plaatsvervangend secretaris-generaal van de Commissie geweest. Maar in die functie hield hij zich niet met de ambtelijke organisatie bezig. Hij nam namens de Commissie deel aan het wekelijkse overleg van de permanente vertegenwoordigers van de lidstaten. Hij loste onder andere grote juridische problemen bij de Duitse eenwording op, toen Oost-Duitsland tot de EU moest toetreden. Ook stimuleerde hij de instelling van een vredesfonds voor Noord-Ierland. Trojan genoot van de invloed die hij in die functie kon uitoefenen.

De 58-jarige Trojan is de zoon van een wijnhandelaar in Florence en een Nederlandse moeder. Na zijn rechtenstudie in Leiden werkte hij eerst op de juridische afdeling van het ministerie van Landbouw. In de jaren zeventig werkte hij vier jaar in het kabinet van de Nederlandse Eurocommissaris Pierre Lardinois. In 1977 werd hij landbouwraad bij de Nederlandse permanente vertegenwoordiging (ambassade) in Brussel. Van 1981 tot 1987 was hij kabinetchef van de Nederlandse Eurocommissaris Frans Andriessen.

Trojan is een vriendelijke man, die echter last heeft van plotselinge driftaanvallen en ongeduldig kan worden als vergaderingen langer uitlopen dan hij nodig vindt. Hij wordt bewonderd om zijn grote werkkracht. Mede als VVD'er heeft hij vorig jaar een belangrijke bijdrage geleverd aan de introductie in het Brusselse apparaat van de Nederlandse Eurocommissaris Frits Bolkestein. Als secretaris-generaal van de Commissie woonde hij topbijeenkomsten van Europese regeringsleiders bij. De Europese top afgelopen maart in Lissabon was de laatste waarbij hij het gedrag van de regeringsleiders persoonlijk kon waarnemen.

Zijn vertrek van de topfunctie betekent een groot verlies voor de Nederlandse invloed in Brussel. Prodi erkende gisteren dat er een probleem voor de zwaarte van de Nederlandse vertegenwoordiging binnen het Brusselse ambtenarenapparaat is. Maar hij relativeerde dat door eraan toe te voegen dat niet iedereen alles kan krijgen :Ierland kan tevreden zijn met de benoeming van O'Sullivan tot Trojans opvolger.