Gooien met een raket

Is dit nog Catan, of is het iets anders? Die vraag is moeilijk te beantwoorden, want vrijwel iedereen die Die Sternenfahrer von Catan gaat spelen, zal al eens het `gewone', inmiddels vrij bekende en vertaalde Kolonisten van Catan hebben gespeeld. Een paar elementen zijn dan onmiddellijk bekend: bij elke dobbelsteenworp kan iedere speler grondstoffen winnen en met die grondstoffen kun je dan gaan bouwen. Maar daarmee houden de overeenkomsten toch wel op. De uitbreidingsdozen op het basisspel die tot nu toe verschenen (`Zeevaarders', Städte und Ritter, Alexander der Grosse), blijven redelijk dicht bij het basisprincipe: je bouwt straten, dorpen en steden op de vaste grond. Maar in de Sternenfahrer von Catan komen niet eens meer straten voor!

Toen ik de omvangrijke doos van de Sternenfahrer uitpakte, was mijn eerste gedachte dan ook: dit is knettergek! Wat een hoop zooi! Om maar eens wat te noemen: behalve het gooien met dobbelstenen om de grondstoffen binnen te halen, moet je ook met een raket würfelen; de kleuren van twee balletjes die onderin zichtbaar zijn bepalen de afstand die je ruimteschip aflegt op een donker bord dat het heelal voorstelt. Niks eiland, maar 33 planeten verdeeld over 11 zonnestelsels.

Zo helder als het kolonistenspel oogt (met dorpen, steden, wegen en vijf soorten grondstoffen), zo onoverzichtelijk lijkt aanvankelijk de Sternenfahrer. Iedere speler krijgt een eigen plastic raket waarmee je kunt dobbelen, maar waarvoor je ook vrachtringen, stuwraketten en boordkanonnen kunt kopen, en die ook kan worden uitgerust met `roemringen' die je weer kunt winnen met `ontmoetingskaarten'. Er is een groen volk, een zwervend volk, diplomaten, handelaren, je kunt handelsschepen bouwen, er zijn ijsplaneten en piratennesten (pas op!) en je kunt - als je geluk hebt - via een `wormgat' landen op welke plaats op het bord je maar wilt. Dat de vertrouwde grondstoffen gras, hout en stenen veranderd zijn in koolstof, handelswaar en brandstof is dan nog wel het minste probleem.

Klaus Teuber, de bedenker van Catan, heeft zich hier duidelijk uitgeleefd. En gek genoeg is het nog geslaagd ook. De ingewikkeldheid verdwijnt al tijdens het eerste spel als sneeuw voor de zon: alles grijpt in elkaar. Zelfs die malle raket speelt een volkomen logische rol. Ook aan de wel erg verwante kleuren van de Erz en de Treibstoff wenden we snel. Het enige vreemde is eigenlijk dat je het spel officieel niet met zijn tweeën kan spelen. Dat is echt onzin: het is ons prima bevallen. Sterker nog, toen we het later een paar keer met zijn drieën deden, merkten we eigenlijk niet veel verschil in spelverloop.

En ja, in de beleving is de Sternenfahrer toch gewoon Catan in vermomming. De balans tussen geluk en strategie, tussen verhaal en dobbelsteen is buitengewoon geslaagd. Onder de kermis van gadgets en rare wezens is Teuber er op de een of andere manier in geslaagd de essentie van Catan te handhaven. Wij vinden het zelfs leuker dan de Zeevaardersuitbreiding. Sternenfahrer is dus een aanrader voor wie eens van dat eiland af wil, maar eigenlijk geen ander spel dan Catan wil doen. De eerste verslavingen aan Sternenfaher zijn al gesignaleerd. In Duitsland werden ondanks de relatief hoge prijs eind vorig jaar in een paar maanden 100.000 exemplaren verkocht.

Die Sternenfahrer von Catan, uitgeverij Kosmos Stuttgart. Vooralsnog alleen in Duitse uitgave. Ca. ƒ120, bij gespecialiseerde spelletjeszaken. In het Vlaams Spellenarchief is een Nederlandse vertaling van de spelregels en de kaarten te vinden: http://user.online.be/~pnotebaert/page5.htm (nummers 137 t/m 140)

    • Hendrik Spiering