Goldman Sachs teleurgesteld

Zakenbank Goldman Sachs, die met ABN Amro World Online naar de beurs bracht, noemt deze emissie ,,extreem teleurstellend''. Daarmee kiezen de Amerikanen voor een andere toonzetting dan ABN Amro vorige week.

Bij het afscheid in het indrukwekkende pand aan Peterborough Court in de Londense City volgt zo'n typisch onderkoelde Engelse opmerking over de mislukte transfer van voetballer Ruud van Nistelrooy naar Manchester United: ,,Zeg, die knie van hem: stond daar iets over in z'n prospectus?'' L. van Praag, director corporate affairs bij de Amerikaanse zakenbank Goldman Sachs, lacht na een gesprek dat toch vooral een sombere toonzetting had. Omstandig heeft hij uitgelegd dat het resultaat van de emissie van internetaanbieder World Online, die Goldman Sachs samen met ABN Amro naar de beurs bracht, ,,extreem teleurstellend'' is en dat het ,,niet overeenkomstig de resultaten is die we altijd nastreven''.

Op inhoudelijke punten geeft de prestigieuze investeringsbank geen krimp: het prospectus was ,,compleet'' en Goldman Sachs valt juridisch niets te verwijten. Maar de toonzetting van de Amerikanen, die zich tot nu toe verre hielden van een toelichting, is een andere dan die van collega-emissieleider ABN Amro. Waar bestuursvoorzitter J. Kalff vorige week beleggers bekritiseerde omdat zij te makkelijk dachten rijk te worden met aandelen World Online, slaat Goldman Sachs een andere toon aan. ,,Inmiddels is duidelijk dat er, in de periode voor de beursgang, bij sommige beleggers een geloof was dat technologie-aandelen alleen maar konden stijgen'', zegt Van Praag. ,,Met de wijsheid achteraf hadden we zelfs nog meer nadruk willen leggen op het belang om het prospectus te lezen en op het herhalen van de noodzaak zeer zorgvuldig na te denken over de risico's die verbonden zijn aan het kopen van aandelen in ieder bedrijf.''

Toch is de kern van de kritiek dat bepaalde informatie, zoals details over de aandelentransacties van World Online-oprichtster Nina Brink, niet volledig in het prospectus stond. Van Praag houdt echter vol dat alle relevante gegevens volgens de regels van de Amsterdamse beurs te vinden waren.

Over de persconferentie van ABN Amro, waar Goldman Sachs niet verscheen en zich beperkte tot een gezamenlijk communiqué, wil Van Praag alleen kwijt dat hij ABN Amro niet wil bekritiseren, maar dat ,,wij slechts een andere kijk hadden op het voordeel van het geven van een persconferentie.'' Anonieme bronnen op het hoofdkantoor in New York zeggen evenwel dat de Amerikanen zeer verbaasd waren over de harde en arrogante opstelling van de Nederlandse collega's.

Waar Kalff eventuele imagoschade voor de bank als ,,een erg overdreven stelling'' kenschetste, maakt de top van Goldman Sachs zich grote zorgen om haar reputatie, al zal men dat uiteraard niet van de daken schreeuwen. Van Praag wil er weinig meer over zeggen dan: ,,Deze firma bestaat uit drie elementen: mensen, kapitaal en reputatie. Ze zijn allemaal onmisbaar, maar reputatie is onschatbaar.''

Volgens T. Van der Goot, verbonden aan de Universiteit van Amsterdam, heeft wetenschappelijk onderzoek (Journal of Finance, februari 1998) uitgewezen dat Goldman Sachs in de hiërarchie van Amerikaanse zakenbanken ,,de absolute nummer één'' is. ,,Ik denk dat ze daarom bij de beursgang van World Online betrokken zijn'', zegt hij. ,,Goldman Sachs werkt als een soort huismerk waarin met name Amerikaanse beleggers een rotsvast vertrouwen hebben. Als je met een bedrijf in zee gaat dat zij naar de beurs brengen, krijg je de beste onderneming op dat terrein. Zij hadden een eenvoudige toegang tot met name Amerikaanse beleggers die voor ABN Amro niet beschikbaar was.''

Van der Goot, specialist in beursintroducties, deed jarenlang onderzoek naar het risicomijdend gedrag van zakenbanken bij emissies. Hij concludeerde dat gerenommeerde zakenbanken al ,,aan de poort'' van de beurs selecteren doordat zij minder risico nemen met de ondernemingen die zij naar de beurs brengen.

Blijft de vraag waarom Goldman Sachs vanuit dat perspectief niet aangedrongen heeft op een duidelijker prospectus. Het antwoord daarop, zo valt op te tekenen binnen de Amerikaanse zakenbank, is drieledig. In de eerste plaats heeft zelfs Goldman Sachs zich laten meeslepen door de `ICT-hype'. De emissiebegeleiding van World Online was zeer gewild bij alle grote zakenbanken. Toen de opdracht eenmaal binnen was, moest de beursgang een succes worden. In de tweede plaats was Goldman Sachs er oprecht van overtuigd dat het prospectus op deze manier goed was. Volgens de regels van de Amsterdamse beurs was het niet nodig meer informatie te verschaffen over bijvoorbeeld Brinks aandelentransacties of haar managementverleden. En tot slot kwam het moment voor eventuele aanpassingen, afgedwongen door een plots kritische houding van de beurs, te laat. Immers: het voorlopige prospectus was al gereed en veranderingen, bijvoorbeeld over de later omstreden verkoopprijs van Brinks eigen aandelen, hadden de introductie zelf in gevaar gebracht.

Binnenskamers, zo wordt gezegd, is het woord ,,inschattingsfout'' al een paar keer gevallen. Publiekelijk kan Goldman Sachs, wegens de juridische implicaties, natuurlijk niet anders dan pal achter de beursintroductie blijven staan. Maar ondertussen hebben topmanagers van de bank al diverse bezoeken aan de belangrijkste Nederlandse zakenrelaties achter de rug om de affaire uit te leggen, indachtig het spreekwoord dat een reputatie, hoe stevig ook, te voet komt, maar te paard gaat.

    • Michiel van Nieuwstadt
    • Joost Oranje