Pronk: `Komende dertig jaar nog veel ruimte nodig'

Nederland komt de komende dertig jaar de ruimte ter grootte van de provincie Zuid-Holland tekort. Vooral door de behoefte aan woningen en bedrijven neemt met name in de Randstad de komende jaren de vraag naar ruimte fors toe.

Dat blijkt uit een inventarisatie, `Rekenen met Ruimte', die minister Pronk (Ruimtelijke Ordening) heeft gehouden onder zijn collega's. Pronk wil de gegevens gebruiken bij het opstellen van de Vijfde Nota Ruimtelijke Ordening, die naar verwachting eind dit jaar uitkomt. Volgens hem moet een deel van de bevolking, dat er nu nog vanuit gaat in de Randstad te kunnen blijven wonen, de komende jaren uitwijken naar het noorden, oosten en zuiden van het land. Dat geldt ook voor bijvoorbeeld glastuinders.

De departementen hebben op verzoek van Pronk aangegeven hoeveel hectares zij de komende jaren denken nodig te hebben voor hun beleid.

De totale extra benodigde oppervlakte beslaat op het eerste gezicht bijna 900 duizend hectare. Veel functies zijn echter te combineren, zodat een totale behoefte van ongeveer 300 duizend hectare resteert, waarvan 150 duizend hectare voor water en natuur wordt uitgetrokken en 170 duizend hectare voor wonen en werken. Nederland meet in totaal 4,2 miljoen hectare (inclusief water). Alleen Landbouw en Defensie denken de komende drie decennia met minder ruimte toe te kunnen.

Pronk schrijft in zijn brief dat ,,de grote ruimtebehoeften tot flinke ruimtelijke kwaliteitsproblemen zullen leiden''. Volgens de minister is het dan ook zaak om kwalitatief goede keuzes te maken bij de inrichting van Nederland. ,,Als het aanleggen van bijvoorbeeld nieuwe wijken, bedrijventerreinen, kassen en recreatiewoningen slecht wordt geordend en sterk wordt verspreid, dreigen er grote negatieve effecten, ook in economische zin'', aldus de minister. Hij waarschuwt voor een ,,versnipperde open ruimte'', ,,lelijke en eentonige gebieden'' en een ,,verslechterde bereikbaarheid van steden''.

Pronk denkt dat aan een deel van de ruimtebehoefte kan worden voldaan door wensen te combineren. Ook wil hij bepaalde functies `exporteren'.

Bedrijven die veel ruimte in beslag nemen, kunnen beter naar het buitenland, de glastuinbouw kan naar het noorden of het zuiden en windmolens kunnen in zee. Verder hoeft Nederland minder polders te reserveren om overtollig water te lozen als België en Duitsland ook hun steentje bijdragen.