Akkoord in Zimbabwe: `eind geweld'

Leiders van de blanke boeren en van de organisatie van oorlogsveteranen hebben in Zimbabwe een akkoord bereikt dat voorziet in een beëindiging van het geweld tegen blanke boeren.

Volgens het akkoord zullen de veteranen uit de onafhankelijkheidsstrijd van Zimbabwe de bezetting van naar schatting duizend boerderijen van blanke boeren voortzetten, maar geen geweld meer gebruiken. Bovendien zullen de boeren hun werk kunnen doen zonder dat veteranen hen daarbij zullen hinderen. De leider van de veteranen, Chenjerai Hunzvi, zei dat ,,alle geweld wordt gestaakt'. ,,Ik zeg tegen iedereen, boer of veteraan: geweld is niet nodig.' De afgelopen weken zijn bij de bezettingen van boerderijen zeker dertien leden van de oppositie in Zimbabwe en blanke boeren vermoord.

Duizenden veteranen begonnen in februari met de bezetting van `blanke' boerderijen uit protest tegen de ,,oneerlijke' verdeling van landbouwgrond in Zimbabwe. De regering in Harare heeft zich steeds op het standpunt gesteld dat de bezettingen legitiem zijn om het ,,koloniale misbruik', dat vierduizend blanke boeren in het bezit van eenderde van de landbouwgrond heeft gelaten, recht te zetten.

Het akkoord komt na mislukte besprekingen in Londen over Britse financiële hulp bij de landhervormingen in Zimbabwe. Het Verenigd Koninkrijk heeft een stopzetting van het geweld als voorwaarde gesteld voor de betaling van 36 miljoen pond – onder andere bestemd voor de schadeloosstelling van blanke boeren die hun land kwijtraken. Zimbabwe heeft die voorwaarde verworpen. Het gisteren bereikte akkoord tussen de veteranen en de blanke boeren heeft de Britse regering er overigens nog niet toe gebracht haar standpunt over de betalingen te wijzigen: de stopzetting van het geweld was maar één van de gestelde voorwaarden, zo lichtte een regeringswoordvoerder in Londen toe. Londen eist ook de opheffing van de bezettingen van boerderijen.

Voor de blanke boeren en voor de Zimbabweaanse oppositie gaat het bij de boerderijbezettingen niet om een eerlijker verdeling van landbouwgronden, maar om het kopen van kiezers – de landloze boeren die op de blanke boerderijen worden afgestuurd – en het intimideren van de oppositie bij het naderen van parlementsverkiezingen.

De Britse minister van Buitenblandse Zaken, Robin Cook, waarschuwde gisteren de regering van president Robert Mugabe dat de verkiezingen niet eerlijk kunnen verlopen als de oppositie wordt geïntimideerd. De Zimbabweaanse minister van Buitenlandse Zaken, Stan Mudenge, nodigde gisteren het Gemenebest uit waarnemers te sturen om de parlementsverkiezingen bij te wonen. ,,Hoe meer leven, hoe meer vreugd', aldus Mudenge.