Oranje stelt geduld supporters op de proef

Het incasseringsvermogen van het Oranjelegioen werd gisteravond weer flink op de proef gesteld. Het experimentele Nederlands elftal speelde tegen Schotland een troosteloze interland (0-0). Het was in de voorbereiding op het EK weer een oefenwedstrijd om snel te vergeten. De Schotse fans leken zich in het Gelredome nog het meeste te vermaken. Voor de Nederlandse supporters die zo langzamerhand het team waarmee Oranje op het EK gaat spelen weleens in actie willen zien, had bondscoach Frank Rijkaard na afloop slecht nieuws. Voorlopig houdt hij zijn ideale Nederlands elftal geheim.

Vermoedelijk zet Rijkaard pas tijdens het trainingskamp in het Zwitserse Nyon de formatie in waarmee hij de Europese titel hoopt te veroveren. Aan het Meer van Genève heeft Oranje op 31 mei in Servette een sparringpartner en op 4 juni volgt daar de laatste oefeninterland tegen Polen. Dat is een week voor het openingsduel van Nederland tegen Tsjechië.

Als hofleverancier Barcelona op 24 mei in Parijs de finale van de Champions League speelt, krijgen de geselecteerde internationals van de Catalaanse club na aankomst in Nederland een gedoseerd programma met veel rust. Rijkaard gaat ervan uit dat hij daardoor tegen Roemenië op 27 mei in de Arena nog niet over een representatief elftal kan beschikken. Het duel met de Schotten bood Rijkaard een van de laatste mogelijkheden voor het EK een zo sterk mogelijke ploeg op de been te brengen. De bondscoach koos echter voor het testen van spelers die straks, als ze in zijn ogen dit examen hebben doorstaan, een sluitstuk vormen in de selectie. Wie gisteren op de bank zat hoeft zich weinig zorgen te maken. In de eerste helft bevonden zich spelers als Reiziger, Cocu, Bogarde, Seedorf, Kluivert en Zenden op de reservebank.

Het povere optreden in het Gelredome gaf de bondscoach een bevestiging van wat hij al wist. Op de rechterflank kwam Makaay net als tegen de Belgen niet uit de verf. Dat werd pas echt duidelijk toen Talan inviel met een paar verfrissende acties. Rijkaard wil Makaay, die bij La Coruña centrumspits speelt, kennelijk alleen een kans geven als vleugelspits. Voor de posities van centrumspits heeft hij genoeg kandidaten. Zoals de topscorer van de Spaanse competitie, Hasselbaink. Maar zelfs diens deelname aan het EK is na gisteren onzeker.

Rijkaard liet zich niet uit over afvallers. ,,Dat heeft nog geen zin. Er komen nog een paar zware weken voor de clubteams. Spelers kunnen geblesseerd raken en daardoor afvallen voor het EK. Op papier beschik ik over vijf centrumspitsen, maar tegen België was er bijvoorbeeld maar één fit.'

Na het geploeter van het tweede garnituur wilde Rijkaard wel reageren op het spel van twee spelers. Over Makaay was hij ,,niet tevreden'. Dat lag volgens de bondscoach een beetje aan de geringe ondersteuning. Hij doelde wellicht op Bergkamp die hij in de rust verving door Kluivert. En mogelijk ook op rechtsback Ooijer, de PSV'er die aanvallend weinig inbreng had.

Rijkaard vond Hasselbaink eveneens ,,tegenvallen'. Hij zal de spits van Atlético Madrid de komende weken nauwlettend volgen bij zijn club. ,,Maar de indrukken die ik van hem heb gekregen in het Nederlands elftal kunnen doorslaggevend zijn.' Hasselbaink demonstreerde tegen de Schotten dat hij moeite heeft met meevoetballen in de kleine ruimte. Dat maakt hem ongeschikt voor het Nederlands elftal dat veel op de helft van de tegenstander wil spelen.

Op het middenveld maakte Bosvelt een degelijke indruk. Maar ook zijn aandeel in het aanvalsspel was gering. Numan is weer grotendeels op zijn oude niveau beland. Voor de positie van linksback heeft Rijkaard met Bogarde, Van Bronckhorst en Cocu talrijke opties. Als hij een keuze maakt tussen Van Bronckhorst en Numan, beiden van Glasgow Rangers, kiest hij waarschijnlijk voor de eerste omdat de ex-Feyenoorder op meer posities inzetbaar is.

Op 1 juni moet Rijkaard bij de UEFA zijn definitieve selectie met 22 namen melden. Van de 23 spelers die hij nu selecteerde, moeten er waarschijnlijk vier of vijf afvallen. Dat aantal hangt ook af van de vraag of Van Wonderen bij de selectie komt. De geblesseerde Ronald de Boer en Van Nistelrooij staan, mits fit, niet ter discussie.

Rijkaard maakte er geen geheim van dat hij zich gisteravond had geërgerd over het fantasieloze spel van Oranje. ,,Het was saai zonder al te veel emotie. Wij konden niet de snelheid en agressiviteit opbrengen om de Schotse muur te slechten. Ik moet zeggen dat Schotland wel erg defensief speelde. Voor een mooie wedstrijd zijn twee teams nodig.'

In de eerste helft maakte Oranje ook defensieve fouten. Daardoor kreeg spits Hutchinson twee kansen. In de 43ste minuut kopte hij een voorzet van McCann op de paal. Na rust kwamen de Schotten nauwelijks over de middenlijn. Zenden zorgde voor wat meer actie op de linkervleugel. Daar had Overmars in de eerste helft vrij anoniem gevoetbald. Met een ijszak op zijn enkel volgde hij de rest van de wedstrijd vanuit de dug-out. ,,Overmars is op de weg terug maar mist nog de conditie om in dit soort wedstrijden voluit te gaan', verklaarde Rijkaard. Zenden viel een keer in het strafschopgebied, maar leek over zijn eigen benen te struikelen. Alleen Kluivert, die weer geen kans kreeg met Bergkamp samen te spelen, werd nog gevaarlijk voor het Schotse doel. Maar ook hij kon geen doelpunt forceren.