Oppositie tegen Mugabe in verzet

De Zimbabweaanse oppositieleider Morgan Tsvangirai heeft gisteren gedreigd met vergeldingsmaatregelen indien het geweld tegen de oppositie voortduurt. ,,We zullen niet langer werkeloos toezien hoe onze aanhangers worden gedood'', zei Tsvangirai, voorzitter van de Beweging voor Democratische Verandering (MDC).

De dreigende escalatie van het geweld komt aan de vooravond van het overleg dat vandaag plaats heeft in Londen tussen de Britse regering en een hoge Zimbabweaanse regeringsdelegatie over de omstreden landhervormingen in Zimbabwe. De Britse minister van Buitenlandse Zaken, Robin Cook, houdt 135 miljoen gulden achter de hand als bijdrage aan herverdeling van land onder zwarte boeren.

Maar Londen stelt wel de voorwaarde dat er een einde komt aan het geweld in Zimbabwe, inclusief de bezetting van zo'n duizend `blanke' boerderijen, en dat de regering van president Mugabe vrije en eerlijke verkiezingen houdt. Bovendien eist Groot-Brittannië dat de landhervormingen op een behoorlijke manier worden uitgevoerd: blanke boeren die hun grond afstaan, moeten daarvoor financieel worden gecompenseerd, en vrijgekomen land moet in handen komen van de arme plattelandsbevolking en niet worden toegespeeld aan gunstelingen binnen de regeringspartij Zanu-PF van president Mugabe zoals in het verleden is gebeurd. Juist om die reden heeft Londen zijn financiële steun aan het landbouwprogramma acht jaar geleden opgeschort.

MDC-leider Tsvangirai zei gisteren ,,een strategie te ontwikkelen om onszelf te beschermen''. De afgelopen dagen zijn opnieuw drie zwarte aanhangers van de MDC vermoord.

Tsvangirai bekritiseerde president Mugabe en zijn ministers omdat zij geen stelling nemen tegen het geweld. Op haar beurt zal de MDC ,,het geweld naar de stoep van hun huizen brengen'', zei Tsvangirai.

De gevolgen van de crisis waren gisteren ook te merken op de eerste dag van de jaarlijkse veiling van tabak, het belangrijkste exportprodukt van Zimbabwe. Gisteren werd slechts eenderde van de normale aanvoer verhandeld. De overkoepelende tabaksorganisatie ZTA had de overwegend blanke boeren aangeraden hun leveringen tot volgende maand uit te stellen in de hoop dat de situatie in Zimbabwe dan is verbeterd. Minister van Landbouw Joyce Mujuru, die de boeren er al eerder van beschuldigde delen van hun oogst te verbranden om zodoende de landbezetters in een kwaad daglicht te stellen, veroordeelde gisteren die oproep. ,,Door de boycot zeggen ze (de boeren) eigenlijk dat deze bedrijfstak tot een einde moet komen, en dat is erg betreurenswaardig'', aldus de minister. Zimbabwe is na Brazilië de grootste exporteur van tabak in de wereld.

Ook in het buitenland groeit de ongerustheid over de situatie in Zimbabwe. Volgens de Frankfurter Allgemeine Zeitung werkt de Europese Unie aan plannen om in geval van nood blanken uit Zimbabwe te evacueren. De vluchtroute zou, met instemming van de regering in Maputo, over het grondgebied van Mozambique lopen.