Bank kiest voor verbaal geweld

Na lang zwijgen gaf ABN Amro gisteren een toelichting op haar rol in de beursgang van World Online. De bank wast haar handen in onschuld.

De Amerikaanse zakenbank en mede-leadmanager Goldman Sachs verkoos de media te mijden, maar ABN Amro achtte het, volgens bestuursvoorzitter J. Kalff ,,met het oog op de vertrouwensvraag het beste te communiceren''. En zo zat de ABN Amro-top gisteren voor een volle zaal met pers om na weken van stilzwijgen de rol van de bank als emissieleider bij de inmiddels beruchte beursgang van internetaanbieder World Online (WOL) toe te lichten.

De tactiek was meteen duidelijk: we kiezen frontaal de aanval. En gezien de reputatieschade voor de bank, kon het ook niet anders. Overtuigend overkomen, af en toe een beetje bluf, bagatelliseren: dat leken de uitgangspunten. Kalff schroomde bijvoorbeeld niet zich openlijk af te vragen ,,wat (ABN Amro) zich moet aantrekken'' van alle commotie, prees de ,,juistheid en zorgvuldigheid'' van het zwaar bekritiseerde prospectus en verzekerde dat de bank zich ,,met kracht'' zal verweren in juridische procedures.

Vervolgens veroordeelde hij in scherpe bewoordingen de heersende internet-hype bij beleggers: had hij, Jan Kalff (,,met mijn 36 jaar bankierservaring''), niet vóór de beursgang van World Online reeds gewaarschuwd? Tegen ,,een loterij zonder nieten'' en de ,,ongeremde euforie?''

Die opmerkingen lokken wedervragen uit. Is ABN Amro als emissieleider bijvoorbeeld zelf niet medeverantwoordelijk voor de ontstane hype? Immers: juist World Online's beursgang werd omlijst met een ongekende mediacampagne. En had de bank, die óók de belangen van potentiële beleggers in de gaten moet houden, de uitgifteprijs niet te hoog vastgesteld? Onzin, betoogde verantwoordelijk betuurder W. Jiskoot. Er was uit de markt een ,,aanzienlijke vraag'' voor aandelen World Online en er waren zelfs ,,indicaties dat men wilde kopen boven de bandbreedte''. En Kalff verklaarde doodleuk: ,,We zouden het een volgende keer precies zo doen.''

De raad van bestuur van ABN Amro balanceerde gisteren op de rand van zelfverzekerdheid en arrogantie. Het verbaal geweld klonk indrukwekkend maar, het inhoudelijke weerwoord op kritische vragen was minder overtuigend en soms zelfs goedkoop. Toen een verslaggever Kalff vroeg waarom de aandelenverkoop van de toenmalige topvrouw Nina Brink eigenlijk niet voorin het prospectus stond, maar pas op pagina 99, betitelde de ABN Amro-topman dat als ,,absoluut irrelevant''. Het weekblad The Economist las hij ook altijd andersom: ,,Daar staat interessante informatie ook vaak achterin.''

Dat de eerste pagina's van een prospectus altijd een samenvatting bevat met de belangrijkste informatie, zag Kalff gemakshalve over het hoofd. Bij het begin van zijn presentatie, toen hij met aplomb acht alarmerende zinnen uit de zogeheten `risicoparagraaf' in het prospectus citeerde, had Kalff al vergeten te melden dat dergelijke waarschuwingen heel gebruikelijk zijn. Vijftien, vijftig of vijfhonderd pagina's met risico's van een beursgang ontslaan een emissiebegeleider natuurlijk niet van de plicht ook andere relevante informatie te melden.

De twijfels over het ontbreken daarvan en over de soms verwarrende formuleringen bleven na gisteren bestaan. Zoals rond de beruchte term transferred (,,overgedragen'') waarmee in het prospectus gedoeld werd op de verkoop van aandelen World Online door Brink. De term is juridisch gebruikelijk, stelde ABN Amro. Uit de context blijkt dat dit `verkocht' betekent en elders in het prospectus wordt bovendien ook `transferred' geschreven als verkocht is bedoeld.

Maar hoe zit het dan met de gerezen misverstanden? Had ABN Amro niet corrigerend moeten optreden toen beleggers en waarnemers verkeerde conclusies trokken, nadat Brink de suggestie had gewekt dat ze haar aandelen niet van de hand zou doen? De bank heeft dat niet gedaan en daaruit mag worden geconcludeerd dat het niet nodig was, aldus kort samengevat het verweer van Kalff.

Hoe zit het met de betrokkenheid van Brink bij eerdere faillissementen? Kalff: ,,Wij melden wat wij vinden dat nodig en juist is.'' Melding van de verkoopprijs van Brink's aandelen voor zes dollar plus winstregeling? Kalff: ,,De relevante regels eisen het niet.'' Hij betoogde dat ABN Amro zich in het prospectus aan de minimumeisen heeft gehouden (,,dat is het minste wat u van ons mag verwachten''). Welke extra informatie nog wordt gegeven ,,hangt van geval tot geval af''.

De bank ontkende zelf de beurs met een kort geding te hebben gedreigd toen de notering van World Online ter discussie kwam. Nee, ABN Amro was naar eigen zeggen slechts de boodschapper die dat dreigement namens World Online en beleggingsmaatschappij Baystar overbracht, hoewel ingewijden verklaren dat ABN Amro-emmissieleider J. de Ruiter wel degelijk namens de bank sprak en niet duidelijk heeft gemaakt dat hij slechts in opdracht zou hebben gehandeld. Na anderhalf uur sloot Kalff de bijeenkomst af met de hoop dat iedereen thuis de verstrekte informatie ,,rustig op zich in zou laten werken'' en zou concluderen dat ABN Amro het allemaal ,,keurig netjes'' had gedaan. Maar hoe overtuigend ook gebracht, vertegenwoordigers van gedupeerde beleggers lieten meteen weten ,,niets nieuws' te hebben gehoord.

Zoals het er nu uitziet komt de handelwijze van Amro Amro straks voor de rechter opnieuw uitgebreid aan de orde. Die zal ongetwijfeld een gedetailleerder verweer eisen dan ABN Amro gisteren voerde.