Het Korpoenkt is mobieler dan ooit

Het begon met een onverdachte begroting. Voor 2500 dollar zou de Volkswagen Golf van het Korpoenkt NRC Handelsblad – het Moskouse bureautje van deze krant – witte in plaats van gele nummerborden krijgen. Dat kon bijna niet, zo goedkoop!

Maar Galja, al veertien jaar steun en toeverlaat bij Sovjet- en post-Sovjetongemakken, beweerde dat het voor die prijs mogelijk was. Een wit kenteken, welke correspondent droomt daar niet van? Geel stond voor buitenlander, voor een rijdende geldbuidel, een gevederde kip waarvan je kon plukken. Zagen de verkeersagenten geel naderen, dan gingen hun zwart-witte stokken de lucht in om je naar de berm te dirigeren voor een ter plekke verzonnen boete.

Maar dat was het ergste niet: elk jaar opnieuw moesten de papieren van een tijdelijk geïmporteerde correspondentenauto verlengd worden. Dat kostte handen vol geld, en vooral: zenuwen. Het is de enige tijd van het jaar dat Galja aan het eind van de dag een mentholsigaret opsteekt. Dit keer waren de vooruitzichten somberder dan ooit: vanwege nieuwe regels zou het Korpoenkt een borg van ruim tienduizend dollar moeten neertellen. Om die noodzaak te omzeilen wilde Galja de auto voor eens en voor altijd invoeren. Witte nummerborden lagen dan in het verschiet.

Haar begroting bleek een smeergeldbegroting. Voor advies over de procedure kreeg ene Vika, administratrice van het wagenpark van buitenlandse journalisten, 250 dollar. Daarbij inbegrepen: een aanbevelingsbriefje voor een inspectiedienst aan de rand van Moskou. Het hielp: inspecteur Aleksej liet de Volkswagen vier uur op een douaneplein staan (,,alsof jullie even in Finland zijn geweest'') en verving bij de zogezegde terugkeer in Rusland het gele kenteken voor een tijdelijk transitnummer.

Hierop volgde een bijna onneembare horde: de Moskouse politie moest een bewijsje afgeven dat deze auto niet gestolen was. ,,We werken samen met Interpol, ziet u.'' Er moest dus een ,,criminele schouwing'' komen, ergens aan de andere kant van de stad. Aleksej, die voor zijn diensten 250 dollar had gekregen, kon niet voort zonder die verklaring. ,,Hooggeachte kolonel Morozov, helpt u deze dame, Aleksej'', krabbelde hij op een briefje dat hij Galja toeschoof. Die kwam 's avonds nogal overstuur op het kantoor, stak een mentholsigaret op en zei: ,,Die jongens doken met zaklantaarns onder de motor en konden het chassisnummer niet vinden. Weggeroest door die verdomde pekel die ze hier strooien!''

Voor vijftig dollar hadden de rechercheurs hun ogen gesloten. Maar Galja had die nacht niet kunnen slapen, omdat ze de volgende ochtend bij kolonel Morozov moest komen. Als altijd in zulke gevallen trad ze hem geparfumeerd en zwaar opgemaakt tegemoet. De kolonel bladerde door de autopapieren, merkte op dat die eind april verliepen, en deelde doodleuk mede dat het technisch onderzoek twee maanden in beslag zou nemen. Precies het scenario waar Galja van wakker had gelegen: de registratie van de auto zou tussen wal en schip raken, en koop je er dan nog maar eens uit! ,,Kameraad kolonel. Wat moet ik doen om het proces te versnellen? Uit de kleren?''

Dat ontlokte een glimlach. ,,Vooralsnog hoeft dat niet'', zei hij. ,,Breng me een envelop met tweehonderd dollar en ik zorg voor de rest.''

,,Ai'', antwoordde Galja, die wilde onderhandelen over de prijs. ,,Hoe moet ik dat de correspondent vertellen?''

Daarop rees de kolonel van zijn stoel. Kennelijk rook hij onraad. ,,U zegt helemaal niets tegen de correspondent. Heeft u dat begrepen?''

Al rokend bracht Galja verslag uit van de dag, waarbij ze zich triomfantelijk koelte toe waaierde met de nietgestolen-verklaring. De secretaresse van Morozov had slechts vijftig dollar gevraagd voor het met voorrang uittikken van dat document. Nu kon inspecteur Aleksej aan de andere kant van Moskou de nog geldige APK-keuring op het nieuwe, witte kenteken overschrijven. Omdat hij inmiddels onze vriend was deed hij dat voor 150 dollar. Voor die prijs schroefde hij ook de witte nummerborden er eigenhandig op. Nu hoefden we het vier jaar oude Golfje alleen nog bij de verkeerspolitie in te schrijven, wat voor 100 dollar gepiept was.

Jaloezie en bewondering waren Galja's deel. De regelaar van De Telegraaf hield niet op haar te prijzen, terwijl ze bij het Korpoenkt van De Volkskrant vol ongeloof reageerden: daar staat al jaren een niet te registreren en dus niet te gebruiken Volkswagen Passat van een vorige correspondent.

Ik vroeg mij intussen af of ik na drie jaar Moskou al een beetje Russisch was geworden. Hoe moest ik Galja belonen? Met een slof mentholsigaretten? Dat zou Hollands-krenterig zijn. Een envelop met daarin het dubbele van wat de kolonel had gevraagd? Galja zou het niet aanpakken, ze kreeg immers haar loon en dit was haar werk. Ik denk dat ik het weet: zodra de auto voor de krant is afgeschreven, mag zij 'm hebben. Een nieuwe gang langs kolonels en inspecteurs is dan niet nodig: hij staat al op haar naam.